❝ မီးမည်သည် ကူးစက်သော သဘောရှိ၏ ❞
( ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း )
၁
ရိုးပြတ်လယ်တောသည် တောက်ပသစ်လွင်သော ရွှေရောင်မှ အညိုစွဲသော ကြေးရောင်သို့ ပြောင်းလာသည်နှင့်အမျှ ကြေးဝါညှိရောင်ကြားမှ မြသားနွယ်ရှင်များသည် တလန်းလန်းတလူလူ တက်လာနေပြီ။ ယခုဆိုလျှင် ရိုးပြတ်ကို မနည်း ရှာရသည်။ နှင်းရည် သောက်ချိုးထားသော ကုလားပဲရွက်ပွပွများကသာ လယ်ပြင်တစ်ကွင်းလုံးကို မြစိမ်းရောင် ‘ပိန်း’ ခြယ်ထားတော့သည်။
ရီးဆေးရိုးမှာ သူ့ကုလားပဲပင်များကို ကြည့်ကာ ကျေနပ်နေသည်။ ယမန်နှစ်က ကုလားပဲခင်းများကို နှိပ်စက်ခဲ့သော လက်မအရွယ်ရှိ ပိုးကောင်ကြီးများကို အရိပ်အယောင်ပင် မမြင်ရသေး။ အချို့နေရာတွင် အပွင့်ကလေးများပင် မြင်ရစပြုပြီမို့ ပို၍ကျေနပ်သည်။ ပိုးကောင်ကြီးများအကြောင်းတွေးမိသောအခါ ရီးဆေးရိုးသည် အပြုံးပျောက်လွင့်လုလု ဖြစ်သွားရ၏။ တမြန်နှစ်က ကုလားပဲခင်းတိုင်းတွင် ပိုးကျခဲ့၏။ ပိုးကောင်တစ်ကောင်၏ စားအားသည် တစ်ညလျှင် ကုလားပဲပင် တစ်ပင်နှုန်း မကချင်။ သို့မို့ကြောင့် ဆေးဖျန်းကြသည်။ မဖြုံ။ ဆေးအမျိုးမျိုးတို့ လက်လျှော့ချိန်၌ ကုလားပဲများ ခေါက်ချိုးပျက်ပြီးပြီ။ သို့ဖြစ်ငြား ရီးဆေးရိုးတို့ အားမလျှော့။ တစ်ပင်ချင်းကို လှန်လှောပြီး ပိုးကောင်တွေ ကောက်ယူရာ ထိုအခါကျမှ ကုလားပဲခင်းများ အပျက်ရပ်သွားတော့၏။ သို့သော် တစ်ခုသော လယ်ပွဲမှ ကလေးတစ်စုသည် လယ်ထဲမှ ဖမ်းပြီး သံပုံးဖြင့် ထည့်ထားသော ပဲဖျက်ပိုးကောင်ကြီးများကို လယ်ထဲတွင် ဖျက်ဆီးမပစ်ခဲ့။ အိမ်အထိ သယ်ဆောင်လာခဲ့ကြ၏။ အိမ်ရောက်ပြန်သော် သံပုံးထဲမှ ထိုပိုးကောင်များကို အိမ်ဝိုင်းထဲမှာပင် ဖျောက်ဖျက်ပစ်လိုက်လျှင်လည်း ပြဿနာမပေါ်သေး။
သို့သော် ကလေးများသည် ကွန့်ပြီး ချောင်းကမ်းပါးသို့ သွားရောက်သွန်ကြသည်။ ချောင်းကမ်းပါးနှင့် ခဲတစ်ပစ်အကွာရှိ လမ်းသင့်သော သဲပြင်ပေါ်တွင် စိမ်းမှောင်သော အာလူးခင်းတွေက တသီတတန်းကြီး။ ကွန့်သောကလေးတစ်စု သွန်ပစ်ခဲ့သည့် ပဲဖျက်ပိုးများသည် အနှံ့အပြားစီးသွားကြရာ အချို့သည် အာလူးခင်းသို့ ရောက်သွားလေ၏။
ထိုသို့ ပိုးကောင်အနည်းငယ် အာလူးခင်းတစ်ခင်းသို့ ရောက်သွားခြင်းသည် အာလူးခင်းအားလုံး ပျက်စီးခန်းတိုင်ခြင်း၏ အစတည်း။ ရီးဆေးရိုးတို့ နေအိမ်နောက်ဖေး ချောင်းကမ်းပါးမှ လှမ်းမျှော်လျှင် မျှော်၍ မဆုံးသော ကမ္ဗလာစိမ်းကြီးသည် ခုနစ်ရက်အတွင်း စလင်းချောင်းပြင်မှ ပျောက်ကွယ်သွားလေ၏။ အာလူးသမားတွေ ခွက်ခွက်လန် ရှုံးခဲ့ရသော ပိုး ပါတကား။
ထိုအကြောင်းကို သတိရလျှင်ရချင်း ရီးဆေးရိုးမှာ မျက်လုံးပြူးလာသည်။ မှေးဝေနေသော မျက်လုံးကို အစွမ်းကုန်ဖွင့်လျက် ကုလားပဲပင်များကို သေချာစွာ လျှောက်ကြည့်မိသည်။ ပိုးမူ မရှိ။ နှင်းစက် နှင်းရည်ကလေးများသာ စိန်သီးစိန်ခိုင်လေးများအလား ခိုတွဲနေကြသည်။ မြရွက် မြညွန့်ကလေးများသာ လေသွေးတိုင်း တလန်းလန်း တလူလူ လှုပ်နော့နေကြသည်။
“ခုထိတော့ အစအန မတွေ့ရသေးဘူး။ ဒါပေမဲ့ ဂရုစိုက်ကြည့်ထားမှ၊ ကျမိရင် ပြိုက်ခနဲ ကုန်မှာ”
ပိုးကောင်ကို သတိရသည့် ခဏဝယ် ရီးဆေးရိုး၏ ခြေလှမ်းသည် စောစောကလောက် မသွက်လက်တော့ချေ။ လယ်ကွက်ထဲဆင်းပြီး ငုံ့ကြည့်လိုက်၊ လှန်လှောကြည့်လိုက်၊ ကန်သင်းပေါ် ရောက်လာလိုက်နှင့် နှေးကွေးနေလေတော့၏။
ကုန်းလိုက်၊ ကွလိုက်နှင့် ခါးညောင်းသော်ငြား၊ အချိန်ဖင့်နွဲ့သော်ငြား ရီးဆေးရိုး အလွန်ပျော်သည်။ ပြည်စည်းစိမ်ကို ရဦးခါစ ယောက်ျားသို့။
ပျော်ရခြင်းအကြောင်းကား သူ့ ပဲပင်များ သန်စွမ်းသည်နှင့်အမျှ ပိုးမွှားရောဂါ ကင်းနေသောကြောင့်။ သည်အတိုင်းဆိုလျှင် တစ်ဧကထွက်နှုန်း နှစ်ဆယ် ပြေးမလွတ်ဟု အတွေးယဉ်နေသောကြောင့်။
နေအတန်ပူမှ လယ်ထိပ်ညောင်ပင်အောက်သို့ ရီးဆေးရိုး ရောက်၏။ မျက်နှာတွင် ချွေးရွှဲနေသည်။ ကျောပြင်တွင် ချွေးသီးတွေ စီနေသည်။ သူ့မျက်နှာတွင် မောပန်းနွမ်းနယ်မှုအစား တက်ကြွရွှင်လန်းခြင်းက လွှမ်းအုပ်ထားသည်။ ငှက်ခါးတစ်ကောင်သည် ဒေါသတကြီး ထိုးဆင်းလာပြီးနောက် အရှိန်ဖြင့် ပြန်တက်သွား၏။ ရုတ်တရက်မို့ ရီးဆေးရိုးမှာ စိတ်ကူးများပင် ပျက်သွားရ၏။
“ငှက်သရောနော်.. ငှက်သရော ‘ နှဲကော’ မိချင်ပြီ ထင်တယ်”
သို့သော် မြေးကြီး ကိုကိုကြီး၏ အသံကို ကြားယောင်သော ခဏဝယ် ဒေါသပြေရ၏။
“ဘ၊ ဒီကောင်တွေဟာ လယ်ထဲ ယာထဲက ပိုး ကောင်တွေကို စားပစ်တာမို့ လယ်သမားမိတ်ဆွေတဲ့ ဘရ။ သူတို့ကို မဖမ်းသင့်၊ မသတ်သင့်ဘူးတဲ့ဗျ”
ရီးဆေးရိုးသည် ငှက်ခါး နားနေသော သစ်ပင်ထိပ်ဖျားသို့ လှမ်းကြည့်၏။ ပြာလွင်သော မိုးသားနောက်ခံထဲမှ ငှက်ပြာလွသည် သံပြားတစ်ချပ်ကို တစ်ချက်ချင်း ပြင်းထန်စွာ ထုရိုက်သံဖြင့် မြည်ကြွေးနေ၏။ ဟိုအဝေးသို့ လည်ဆန့်ကြည့်မိပြန်၏။ ဇော်ဂျီရောင်၊ စကားဝါရင့်ရောင်နှင့် အနီရောင်ပတ်ခံထားသော တံတိုင်း အလှကို ပျပျကလေး မြင်ရသည်။
“အင်း ကသစ်၊ ပေါက်နဲ့ လက်ပံပွင့်ချိန်ပေကိုး”
ရီးဆေးရိုး တီးတိုးရေရွတ်ရင်း ပေါ့ပါးစွာ ထသည်။ သူသည် အထသာ မဟုတ်၊ လမ်းတစ်လျှောက်လုံးပါ ပေါ့ပါးရွှင်လန်းနေသည်။ သူ ဖြတ်သန်းလာခဲ့သော လယ်ကွက်များမှာလည်း သူ့လယ်နည်းတူပင် ကုလားပဲပင် ကောင်းနေကြပေသည်ကိုး။ အချိန်မီ သူက အပြေးအလွှား ထယ်ထိုးပြီး ကုလားပဲကြဲသည်။ အချိန် မရသူက ကောက်ပင်မတ်တတ်ဖြင့် ရေဖြတ်ခါနီးတွင် ပက်သည်။ အကြဲရော အပက်ပါ ကောင်းနေကြသည်။
“ရကြဦးမယ်၊ တို့လယ်သမားတွေ ရကြဦးမယ်”
သည်အတွေးဖြင့် ရွှင်၍ သွက်လက်လာခဲ့သော ရီးဆေးရိုး၏ ခြေလှမ်းများသည် အိမ်ရောက်ရန် သုံးအိမ်ကျော်လောက်တွင် တန့်သွားလေ၏။ အကြောင်းသော်ကား ရီးကျီးဒန်၏ အသံ။ အိမ်ရှင်မ ရီးကျီးဒန်၏ အရွယ်နှင့်မမျှ ဒေါသတကြီး အော်ဟစ်လိုက်သော အသံကြောင့် ဖြစ်ချေ၏။
••••• ••••• •••••
၂
“ဘယ်သူ့မှ သွားမေးမနေနဲ့။ ဘယ်သူ့ကိုမှ သက်သေ ထူမနေနဲ့ဟေ့။ ညည်း မမွေးခင်ကတည်းက ပါလာခဲ့တဲ့ အိမ်ထောင်ဦးက အင်တုံကြီး သက်သေရှိသတဲ့။ ညည်းကို သမီးဦးမို့ ဘယ်လို ပိုးမွေးသလို မွေးရသလဲ ဆိုတာ ဒီအင်တုံကြီး သိသဟဲ့။ ညည်း အရွယ်ရောက်လာလို့ ဟင်းရွက်သင်ရင်း၊ ထမင်းဟင်းချက်ရင်း ကောင်းရာကောင်းကြောင်းကို အမေ သွန်သင်ဆုံးမခဲ့တာတွေလည်း အင်တုံကြီး သိသဟဲ့”
“အင်း ဘယ်လောက်ကြီးကျယ်တဲ့ ကိစ္စက စတာပါလိမ့်”
သည်နှယ်အတွေးဖြင့် မန်ကျည်းပင်ရိပ်ရှိ မီးဖိုတွင် ရီးဆေးရိုး ဝင်ထိုင်သည်။ မီးဖိုဘေးတွင် ပေပွနေသော ထန်းပင်မြစ်အခွံများကို တုတ်ချောင်းကလေး တစ်ချောင်းဖြင့် ဆွဲခြစ်စုဆောင်းကာ မီးဖိုထဲ ထည့်လိုက်သည်။ အမှိုက်များ၏ အနံ့ ထွက်မလာ။ မီးခိုး အူမလာ။ မီးဖိုပြာအောက်တွင် မီးမရှိကြောင်း သက်သေ။ ထို့ကြောင့် သူသည် ရေနွေးအိုးကို လက်ဖမိုးဖြင့် စမ်းကြည့်၏။ အေးစက်နေသည်။ ရေနွေးကြမ်းမှာ မည်သည့် အခြေအနေတွင်ဖြစ်စေ ပူပူကလေးမှသာ သောက်၍ အရသာရှိသည် မဟုတ်လား။ ရေနွေးအိုးကို နွေးရဦးမည်။
“မိဘဆိုတာကတော့ အမေရယ် သားသမီးပေါ်မှာ ဒီလိုစိတ်မျိုး ထားကြတာချည်းပါပဲ”
မချောစိန်၏ အသံဖြစ်သည်။
လူကို ရီးဆေးရိုး မမြင်ရငြား သားအမိ စကားများကြောင်းကား သေချာပေပြီ။
“အေး... ဟုတ်တယ်။ ဒါပေမဲ့ ငါက သူများထက် ပိုတယ်ဟဲ့။ ငါ့ကို နှုတ်လှန် မထိုးနဲ့”
“ဟာ... ဒီအမယ်ကြီးအိုဟာ”
ရီးဆေးရိုး နှုတ်မှ လွှတ်ခနဲအသံထွက်လာ၏။ ထင်းတုံးမှ မီးကျီးခဲကို ဆတ်ခြွေနေသောလက်ပါ တန့်သွား၏။ ထင်းတုံးမှာ ရီးဆေးရိုး၏ ပေါင်လုံးထက် တုတ်သည်။ မူလက နှစ်လံသာသာရှည်လျားသည်။ ယခုကား တစ်တောင့်ထွာမျှသာ ရှိတော့သည်။ ရီးကျီးဒန်သည် တစ်နေ့တခြား တို၍တို၍ လာသော ထိုသစ်တုံးကြီးကို ကြည့်ကာ
“အင်း ဒီသစ်တုံးလိုပဲ ကျုပ်တို့ရဲ့ နုတာ ပျိုတာတွေ၊ ဖျတ်လတ် သန်မာတာတွေလည်း တတိတတိနဲ့ တိုကုန်ပါပကော။ ကျုပ်တို့ အသက်ကြီးပြီနော။ အမဲသားမစားနဲ့တော့”
ပြောခဲ့၊ သတိပေးခဲ့သော ရီးကျီးဒန်သည် ယခုသော် ဒေါသ၏ သားကောင်ဖြစ်လျက် ဖေနှင့်ကိုင်တုတ် နေပါပကော။ ရီးဆေးရိုး ချောင်းဟန့်သည်။ ရီးကျီးဒန် မကြားပါ။ သည်အချိန်တွင် ရီးဆေးရိုး၏ အသံကို ကြားရသော်လည်း ဒေါသမီးငြိမ်းမည် မဟုတ်ပါ။
ထင်းတုံးထိပ်တွင်ရှိနေသော မီးကျီးကို ဆတ်ခြွေချပေးလျှင် အမှိုက်မှ အတန်ကြာ မီးခိုးအူနေပြီးနောက် ဟုန်းခနဲ ထတောက်တော့သည်။ ‘ဒီမီးကို တောက်အောင် လုပ်သူဟာ ကိုယ်၊ ဒီမီးကို ငြိမ်းနိုင်တာလည်း ကိုယ်ပါပဲလား။ ဒီမီးထက်ဆိုးတဲ့ဒေါသမီးကို တောက်အောင် သေအောင်လုပ်နိုင်သူဟာလည်း ကိုယ့်အသိ တရားပါကလား’ တွေးရာက အကြမ်းအိုးကို မီးတောက်ဘေးတွင်ချထားလိုက်စဉ် မချောစိန်၏အသံက စာစာစာစာနှင့် ပေါ်လာပြန်၏။
“သားအမိပဲ အမေရဲ့၊ ဒါလောက်တော့ အယူအငင် ရှိမှာပဲ”
“......”
“ဟာ”
ဖေနှင့် ဆဲသူမှာ မီးတောက်နေသူ။ ‘ဟာ’ သူမှာ ရီးဆေးရိုး။ သည်အခါတွင်တော့ သူ သည်းမခံနိုင်ပြီ။
“ဟဲ့ ကျီးဒန်၊ နင် အရွယ်ဝုဒ္ဓိကိုတောင် မရှက်တော့ဘူးလားဟင်”
ရီးကျီးဒန် မကြားချေ။ လည်ချောင်းထဲမှအသံကို ညှစ်ထုတ်ကာ ဆက်တုတ်နေ၏။
“ဟင် ဒါလောက်တော့... ဘာ ဒါလောက်တော့လဲ။ ငါးပိဆိုလည်း ကိုယ်ပဲ မစားရဘူး။ နင်တို့ပဲ လာနှိုက်တာ မဟုတ်လား။ ငါးခြောက်ဆို ငါးခြောက်မို့ မခံနိုင်။ ဆား၊ ဆနွင်းမှုန့် (နနွင်းမှုန့်) ဆိုတာ မပြောနဲ့ ။ ဖန်တစ်ရာ တေနေပြီ။ တော်တော်ကြာ ခဏ တစ်ကျပ်လောက်၊ တော်ကြာ နက်ဖြန် ပြန်ပေးပါမယ် ငါးကျပ်လောက်နဲ့။ ဟင်း... ဆယ်ခါချေးရင် ငါးခါ ပြန်ဆပ်ရဲ့လား”
“အမေ ကျုပ်ကို မတရားမပြောနဲ့”
“ပြောတယ်.. ပြောတယ်”
ဝမ်းခေါင်းသံကြီးဖြင့် မီးဖိုခန်းထဲမှ ရန်တွေ့ရသည်ကို အားမရရော့ထင်၊ ရီးကျီးဒန်သည် အိမ်အောက်သို့ ဆင်းလာ၏။ တစ်ဖက် စောင်ရန်းတန်း ဘေးသို့ ကပ်သွားသည်။ တံကောက်ခွက်အထက် တစ်ထွာခန့်သို့ ရောက်အောင် ထဘီကို နောက်ပိုင်းမှ ပင့်မထားသည်။ ခုန်၍ အုပ်တော့မည်ဟန်ဖြင့် မေးထိုး၍ အော်သည်။
“ပြောတယ်ဟဲ့ ပြောတယ်။ မှန်တာကို ပြောတာ။ ကလေးခေါင်းပူလည်း ဒီအမေ၊ လင်မယားစကားပြော မတည့်လည်း ဒီအမေ ရှိတဲ့ မီးဖိုထဲ ဝင်လာတာပဲ။ အမျိုးမျိုး ဖျောင်းဖျခဲ့၊ ဆိုဆုံးမခဲ့တာတွေ အင်တုံကြီးသာ ပါးစပ်ပါရင် တစ်လ ပြန်ပြောတောင် ကုန်မှာ မဟုတ်ဘူး”
မီးဖိုချောင်တွင် အင်တုံကြီး တစ်လုံးရှိပါသည်။ ဆန်နှစ်ပြည်ခန့် ဆံ့မည်ထင်သည်။ သို့သော် ကောင်းကောင်း ကန်းကန်းကား မဟုတ်ပေ။ မီးအကျက်လွန်ကာ ရွဲ့ပြီး တစ်ခြမ်းမည်းနေသည်။ အကျက်လွန်သောကြောင့်ဖြစ်မည်။ ယခုထက်ထိ မကွဲကြေသေး။
အင်တုံကြီးတွင် ဆန်ဆေးရည် ထည့်သည်။ ထမင်းစားခါနီးတွင် သည်ဆန်ဆေးရည်ဖြင့် ပန်းကန်ဆေးသည်။ ထမင်းစားအပြီးတွင်လည်း ပေရေနေသော ပန်းကန်အိုးခွက်များကို သည်အင်တုံထဲမှ ဆန်ဆေးရည်ဖြင့်ပင် ဆေးပြန်သည်။ ကြက်သွန်ခွံများ၊ ဟင်းရွက်နှင့် အရိုးအရင်းများကိုလည်း သည်ထဲမှာပင် ထည့်သည်။ ကြာလာသောအခါ ဆန်ဆေးရည်အနှစ် အနည်များသည် အင်တုံ အတွင်းအပြင်တွင် ထုတက်လာ၏။ ဆီနှင့် ပေါင်းစပ်ပြန်သော် ချွဲကျိလာလေသည်။
သည်အင်တုံကြီးကို နေ့လယ်စာ စားပြီးချိန် ပန်းကန်အိုးခွက် ဆေးပြီးချိန်တွင် တစ်ကြိမ်၊ ညတွင် တစ်ကြိမ်သာ သွန်လေ့ရှိသည်။ ကိုင်တွယ်၍ မရနိုင်အောင် ချွဲကျိလွန်းလာမှ သပွတ်ခါးသီး၊ အုန်းဆံဖတ်တို့ဖြင့် ရီးကျီးဒန် တိုက်ချွတ်လေ့ရှိသည်။ သည်နှယ် တိုက်ချွတ်လိုက်သောအခါ အင်တုံကြီးသည် ဖိုထဲမှ ထုတ်ခါစပမာ သစ်လွင်နေလေ့ရှိသည်။ အင်တုံကြီးသည် မီးထဲတွင် မီးဖိုနှင့် တစ်တောင့်ထွာ၊ တစ်တောင်အကွာ၌ တည်ရှိသည်။ ရီးကျီးဒန်သည် အင်တုံထဲ လှမ်းနှိုက်လိုက်၊ မီးဖိုပေါ်ရှိ အိုးကို လှမ်းမွှေလိုက် လုပ်နိုင်ရန် မီးဖိုနှင့် အင်တုံကြားတွင် ထိုင်လေ့ရှိသည်။
ထိုအခါ မီးဖိုချောင်ထဲ ဝင်ကာ ချေးငှားရန်လာသူ ဖြစ်စေ၊ တောင်းရမ်းရန်လာသူ ဖြစ်စေ၊ သတင်းပေးရန်၊ အတင်းပြောရန် ဖြစ်စေ ရောက်လာသူသည် အင်တုံ အနီးတွင် ထိုင်ရသည်သာ ဖြစ်၏။ အင်တုံကြီးသည် အတင်းအဖျင်းများကို မကြားချင်လှအဆုံး ရှိပေမည်။
အင်တုံကြီးသာ အသက်ရှိလျှင် မည်သည့်နေ့က မလှမေ ငါးပိတစ်ခါခတ် ဆိုကာ ဂုံညင်းလုံးခန့် ယူသွားပုံ၊ မချောစိန် မည်သည့်နေ့က ဟင်းအိုးနှိုက်စား သွားပုံများကို မှတ်မိနေကောင်းနေလိမ့်မည်။
ယခုသော် ရီးကျီးဒန်က သည်အင်တုံကြီးကို သက်သေထူနေချေ၏။ သက်ရှိ တစ်စုံတစ်ဦးကို သက်သေမပြုဘဲ သက်မဲ့ကို သက်သေထူနေခြင်းမှာ လူသူလေးပါး မသိစေချင်သော ကိစ္စပေလော ရီးဆေးရိုး တွေးသည်။
“နင်တို့ နှမ်းတွေ တနင့်တပိုး ရတာတောင် ငါ့ဆီ လာပြီး ဆီချေး လွတ်သလားဟင်။ သက်သက် စီးမှ စီးပိုးရစေဆိုပြီး လုပ်တာ ငါမသိဘူး ထင်သလားဟင် သောက်...”
ဆဲရေးတိုင်းတာပြန်လေပြီ။
“ရော... ဒီအမယ်ကြီး တယ်ခက်နေပါ့ကော”
••••• ••••• •••••
၃
ရီးဆေးရိုး မထလျှင် မဖြစ်တော့ပေ။ ရေနွေးသောက်၍ ကောင်းနေဆဲမှာပင် ထလာခဲ့ရသည်။ ရီးကျီးဒန် ဘေးတွင် ရပ်ရသည်။ သို့တစေ သူ့ကို ရီးကျီးဒန် မြင်ပုံမရ။
“အခုတော့ ဖက်ကလေးတစ်အုပ်ကို ငါ မချေးမိဘူး ပြောမိတာနဲ့ ၊ ယူတုန်းက ယူပြီး ဒီလိုပဲ ဆိုပြီး ပြောသွားရအောင် ဘာတွေ သွေးကြီးနေတာလဲ၊ ဘာတွေ ဘဝင်မြင့်နေတာလဲဟင် သောက်...”
“ဟေ့... ဟေ့”
ဟေ့ချင် ဟေ့၊ မဟေ့ချင်နေ ရီးကျီးဒန် မရပ်တန့်။
“ထားပါတော့၊ ငါ ချေးတယ်ဆိုတာ တကယ်ပဲ ထားပါဦး၊ နင်တို့မှာ မွဲသွားသလား။ ငါ့ဆီက ပြောင် တစ်မျိုး ခိုးဝှက် မျို ဆို့နေတာနဲ့ စာရင် အပုံတစ်ရာ ပုံလို့ တစ်ပုံ ရှိသလားဟင်”
“ဟာ... ဒီအမယ်ကြီးအို ဟေ့”
“ဘာဟေ့ လဲ”
“ရော”
“ဖက်တစ်အုပ်ဟာ အမေ ချေးကို ချေးသွားတာ။ အဲဒီနေ့က ကျုပ် စပါးပုတ်ကို နောက်ချေး (နွားချေး) သုတ်နေတာ”
“ဟဲ့ မိန်းကလေး သွားစမ်း၊ မပြောနဲ့တော့”
“မဟုတ်ဘူး အဖေရ”
မယားကို ဟန့်၍ မရသောကြောင့် သမီးကို ဟန့်ကာမှ အတွန့်တက်လာသောအခါ “နင့်အမေ မဟုတ်ဘူးလား” ဆိုကာ ဝါးလုံးတစ်လုံးကို လှမ်းဆွဲသည်။
“သွား၊ အခုသွား။ နောက်ထပ် ဘာသံမှ မကြားရစေနဲ့”
မချောစိန်မှာ ခေါင်းခါခါ လည်ခါခါဖြင့် ပြောရသဖြင့် ဆံပင်ပြေကျနေသည်ကို သတိမထားအား။ ယခု ပွစိပွစိပြောကာ ပြန်သွားတော့မှ ဆံပင်ကို ထုံးရန် သတိရသည်။
“အကျိုးနည်းတော်၊ စပါးလေး ရတာနဲ့ပဲ ချေးနိုးနိုးနဲ့ မာနတွေတက်၊ ဘဝင်မြင့်နေလိုက်တာ”
“ကဲ... ဟိုက တော်သွားပြီ၊ ညည်းလည်း တော်တော့”
“မတော်နိုင်ဘူး၊ ပြောရဦးမယ်”
“ပြောနေရအောင် ညည့်ဖက်တစ်အုပ်က ဘယ်လောက်တန်လို့လဲ”
ရွာထဲတွင် ဆေးတောင်း ကွယ်ခဲ့သည်မှာ ကြာပါပြီ။ သို့သော် ရီးကျီးဒန်တို့ သားအမိတွင်ကား ဆေးတောင်း မကွယ်သေး။ သနပ်ဖက်၊ ပြောင်းဖူးဖက်များကို ဆေးရွက် ဆေးရိုးတို့ဖြင့် အိမ်တွင် လိပ်ပြီး သောက်မြဲ သောက်ဆဲပင်။
သားအမိ စကားများရသော အရာမှာ ပြောင်းဖူးဖက် ဖြစ်၏။ အခွံရှိသော ပြောင်းဖူးကို အရင်းတွင် ဓားဖြင့် ရစ်ပြီး အမွေးအမျှင်များရှိသော အမြီးဘက်မှ ဆွဲချွတ်ကာ စီသပ်ရသည်။ သတ်မှတ်သော အမြင့်ရလျှင် နှီးဖြင့် စည်းနှောင်ရသည်။ သည်အစည်းကြီး တစ်စည်းကိုမှ တစ်ထုပ် ခေါ်သည်။
ပြောင်းဖူးတစ်ဖူးစီမှ ဆွဲချွတ်၍ ရသော ဖက်ကို အချောကြားတွင် အကြမ်း ညှပ်ထည့်သည်။ အစည်းထဲတွင် အသားကျလာသောအခါ ထိုတစ်ဖူးစာဖက်သည် လက်ဝါးကလေးနှယ် ပြားပြားချပ်ချပ်ကလေး ဖြစ်လာ၏။ သည်အကြောင်းအရာကို တစ်အုပ်ခေါ်၏။ မည်မျှ များပြားပါသနည်း။ ရှိလှလျှင် ဖက်ချောရော ဖက်ကြမ်းပါ ပေါင်းမှ ဆယ်ရွက်ပါ။ ရီးဆေးရိုး မေးသည့် အတိုင်းပင် တန်ကြေးမရှိလှ။ တစ်မတ်၊ ငါးမူးထက် မပို။ ဤအရာအတွက် သားအမိ ခွန်းကြီး ခွန်းငယ် ပြောရသည်မှာ မလျော်။ သို့ကြောင့် ရီးဆေးရိုး တားခြင်းဖြစ်၏။
“ညည်းလည်း မောလှပြီ။ လာ... တော်တော့”
“ဘာပြုလို့ လာရမှာလဲ။ ပြောစရာရှိ ပြောမှာပဲ။ ဘယ့်နှယ်တော် တစ်လျှောက်လုံး လူဖြစ်အောင် ကျွေးမွေး ပြုစုလာတာကို ဖယ်လိုက်ဦး၊ အိမ်ထောင်ကျပြီးမှ လာလာပြီး နှိုက်တာကို တွက်တာတောင် တစ်နှစ်စာ မကဘူး။ အခုတော့တော် ဖက်ကလေး တစ်အုပ်နဲ့”
ရီးဆေးရိုးသည် လည်ချောင်းကြောကြီးများ ထောင်နေသော ရီးကျီးဒန်ကို စိုက်ကြည့်ရင်း ဒေါသ ဖြစ်လာ၏။
ကြည့်စမ်း...။
ဆူညံဆူညံ ကြားလျှင် မည်သူနည်း မေးကြမည်။ ဒေါ်ကျီးဒန်တို့ သားအမိပေါ့ဟု မေးငေါ့ကာ ပြောကြမည်။
“ဪ… ဖြစ်စရာ မရှိလို့ သားအမိချင်း ဖြစ်ရတာကိုး” ဟု ငေါ့သူက ငေါ့ကြမည်။
အရပ်ထဲတွင် ကိုယ့်ကို လိုလားသူ ရှိသည့်နည်းတူ၊ မလိုလားသူများလည်း ရှိသည်မှာ ဓမ္မတာ။ မလိုလားသူများသည် ငေါ့စကား ထေ့စကားများ ပြောရုံသာမက စိတ်ထဲကလည်း ဝမ်းသာနေကြလိမ့်မည်။ သည်နှယ် ကိုယ့် ညံ့ဖျင်းမှုပေါ် တက်နင်းပြီး သူတစ်ပါး ဝမ်းသာအားရဖြစ်မည်ကို မခံနိုင်ဆုံးလူများမှာ ရီးကျီးဒန်တို့နှယ် မိန်းမသားများသာ။ ယခုမူ သူတစ်ပါး ဝမ်းသာသည်ကို မေ့လျော့လျက် ခုန်ကာပျံကာ လုံချည်ပင့်ကာ တအား အော်နေတော့သည်။
“နင့်ဖက်တစ်အုပ်က ဘယ်လောက် သောက်ဖိုးတန်လို့ ငါ့ကို ဒီလို ပြောရတာလဲဟဲ့ မိချောစိန်ရဲ့”
“ကျီးဒန်၊ တစ်ယောက်တည်း ရန်ဖြစ်နေရတာကို နင်မရှက်ဘူးလား”
“မရှက်ဘူး၊ ထဘီကို အလံထူမယ်။ ကျီးဒန်တဲ့၊ တစ်ကျီးဒန်တည်း ရှိတယ်။ သေခါနီးအထိ ကိုယ့်ထမင်း ကိုယ်ရှာစားတာ။ အိုကြီးအိုမရဲ့ မီးဖိုချောင်ထဲကို အရှက်မရှိ လာလာ နှိုက်ကြပေမယ့် ဘယ်သူ့ အကြောင့်ကြမှ မခံဘူးဟေ့”
သမီးကို ပြောရာတွင် သမီးနှင့် မပြီး၊ ချွေးမကို လှည့်စောင်းလာပြန်ပြီ။ ချွေးမလည်း လူပင် မဟုတ်လား၊ စိတ်ကြည်နေခိုက်နှင့် တိုးသော် တော်၏။ ပြုံးရယ်မပျက် ရှိလိမ့်မည်။ စိတ်တိုနေချိန်နှင့် တိုးသော် သူ့တွင် ပါးစပ်ပါသည်။ လာပြီး ပက်ချေမည်။
“ကျီးဒန်၊ တော်တော့ ငါပြောနေတယ်”
“ဘာပြုလို့ တော်ရမှာလဲ "
“ကိုယ့်အသက်လည်း ကိုယ် ပြန်ကြည့်ဦး။ ဘာမဟုတ်တာလေးနဲ့ သားအမိချင်း စကားများရတာ ရှက်စရာကြီးဟာ။ ဒေါသကို တရားနဲ့ ထိန်းမှပေါ့။ ဒေါသဆိုတာ မီးနဲ့ တူတယ်ဆိုတာလည်း ညည်း သိလျက်သားနဲ့အေ။ အမှား အမှန် ဘာမှ မသိတော့ဘူး။ စိတ်လျှော့လိုက်... စိတ်လျှော့လိုက်”
“ဘာပြုလို့ လျှော့ရမှာလဲ၊ မလျှော့ဘူး”
တစ်ဖက်သို့ လှည့်နေရာမှ ရီးကျီးဒန်သည် ရီးဆေးရိုးဘက်လှည့်ကာ တအား ကုန်းအော်၏။ ရီးဆေးရိုး စိတ်ထဲတွင် မျက်ခနဲ ဖြစ်၏။
“နေပါဦး၊ ငါ့ကို ဘာဖြစ်လို့ အော်တာလဲ”
“အော်ချင်လို့ အော်တယ်၊ အော်တယ်... အော်တယ်”
ဒေါသကြီးနေသောကြောင့်သာ တအား ကုန်းကာ အော်ဟစ်နေငြား ရီးကျီးဒန်မှာ မောဟိုက်နေပြီ။ သို့ကလောက် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် နှိပ်စက်ရအောင် ရီးကျီးဒန် မိုက်လုံးကြီးလှပုံကို ရီးဆေးရိုး အံ့သြနေ၏။
“ညည်းလည်း မောနေပြီ။ ဒေါသ ပြေတော့မှ ထမင်းမစားနိုင်ဘဲ အိပ်ရာထဲ လဲနေဦးမယ်”
“သေပေ့စေ သေပေ့စေ။ ကျုပ် သေတော့မှ တော် နောက်မယားတစ်ယောက် ယူပေါ့”
သမီးကို ပြောရာမှ ချွေးမကို စောင်းခဲ့၏။ ချွေးမကို စောင်းရာမှ မိမိဘက်သို့ အကြောင်းမဲ့ လှည့်လာပြန်၏။ လှည့်လာပုံမှာလည်း ရိုးရိုးမဟုတ်။ ရှက်စရာ ကောင်းသော မယားယူရေးကိစ္စ။
“ကဲ... ငါ့ဘက် လှည့်လာဦးဟာ”
သမီးကို ခြိမ်းခြောက်ခဲ့သော ဝါးလုံးသည် လက်ထဲတွင် အသင့်ရှိနေ၏။ နှာသီးဖျားဆီမှ မွှန်ခနဲ ဖြစ်သွားသည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် ပါးစပ်မှ ပြောကာ ဝါးလုံးကို လွှဲယမ်းလိုက်၏။ ရီးကျီးဒန်ကို ရိုက်ရန်ဖြစ်သည်။ ရိုက်ရန် လွှဲယမ်း ချိန်ရွယ်ပြီးမှ ‘မတော်ပါကလား’ ဟူသော အသိက ဖျတ်ခနဲဝင်လာ၏။ သို့သော် ဝါးလုံးက ရီးကျီးဒန်၏ ခြေသလုံးကို ရိုက်နေပေပြီ။
“အမယ်လေး သေပါပြီတော့် အရပ်ကတို့ရဲ့”
ရီးကျီးဒန် အော်သံနှင့်အတူ ခွေကျသွားစဉ် ရီး ဆေးရိုးလည်း ဝါးလုံးကို တအားလွှင့်ပစ်လိုက်မိလေ၏။
▢ ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း
📖ကိုဆေးရိုး ပေါင်းချုပ်
No comments:
Post a Comment