Friday, July 3, 2026

မကြင်ရဲလို့ ဝေးခဲ့ထင်


❝ မကြင်ရဲလို့ ဝေးခဲ့ထင် ❞
       ( သထုံငယ်ငယ် )

ကမ္ဘာဦးလူသားတွေ ဘယ်အချိန်က စပြီး အုပ်စုဖွဲ့ နေထိုင်ခဲ့ကြသည် ကျွန်တော် မသိ ။ လူတွေသာ တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး အမှီသဟဲပြု နေထိုင်တတ်သော ဓလေ့စရိုက် မရှိခဲ့လျှင် ဝေးကွာခြင်းဆိုတာ ရှိလာလိမ့်မည်ဟု ကျွန်တော် မထင် ။ ကျွန်တော့်အတွက် ဝေးကွာခြင်း ဆိုသည်က ခါးသီးလွန်းသည့် ပျားရည်စက် များသာဖြစ်သည် ။ အသေချာဆုံးက သူမနှင့် ပတ်သက်သည့် ဝေးကွာခြင်းများက ခါးခါးသီးသီး နိုင်လွန်းလှသည် ။ သို့သော် ခါးသီးလွန်းလှသည့် ဝေးကွာခြင်းများကပဲ ကျွန်တော့်ဘဝအတွက် အချိုမြိန်ဆုံး အမှတ်တရတွေ ဖြစ်နေပြန်သည် ။

••••• ••••• •••••

သူမက ကျောင်းမှာ အလှဆုံးဟု ကျော်ကြားသလို စာလည်း တော်သည် ။ သူမ၏ သာမန် လှုပ်ရှားဟန်ကလေးများကပင် စိတ်လှုပ်ရှားတတ်စ ကျောင်းသားများကို ညှို့ယူဖမ်းစား သွားလေ့ရှိသည် ။ ကျောင်းသားတိုင်း၏ စကားဝိုင်းတွင် သူမအကြောင်းပါသည် ။ ကျောင်းသားတိုင်း၏ ရင်ထဲတွင် သူမ ရှိနေတတ်သည် ။

ချောမော ပြေပြစ်သလောက် ဟန်ပန် မလုပ်တတ်သော သူမ၏ သာမန် လှုပ်ရှားမှုတိုင်းသည် ခပ်ကြောင်ကြောင် နိုင်သော ကျွန်တော့် မသိစိတ်ကို ဆွဲခေါ် သွားတတ်သည် ။ ကျွန်တော့်ကို သိမ်းသွင်းညှို့ငင်နေသလို ခံစားရသည် ။ ကိုယ့်ဘဝ ကိုယ် နားလည်သူပီပီ သူမကို အသိစိတ်ထဲက မောင်းထုတ်ပစ်ဖို့ အကြိမ်ကြိမ် ကြိုးစားခဲ့ပေမဲ့ မအောင်မြင်ခဲ့ ။ အမြဲတမ်းလိုလို သနပ်ခါးမရှိ ပကတိအတိုင်း ဝင်းဖန့်စိုပြည်နေတတ်သော သူမ ပါးပြင်က ကျွန်တော့်အတွက် ဦးညွှတ်ရာ ဖြစ်နေတတ်သည် ။ သွက်လက်ပေါ့ပါးသော သူမ လမ်းလျှောက်ဟန်က ကျွန် တော့် ရင်ခုန်သံနှင့် စည်းချက် ကိုက်နေတတ်သည် ။ သူမနှင့် ပတ်သက်လျှင် သူမ ပါးပြင်ပေါ်က အမာရွတ်သေးသေးလေးအထိ ကျွန်တော် အလွတ်ရနေတတ်သည် ။

သို့သော် သူမနှင့် ဆုံစည်းခွင့်ရဖို့ ကျွန်တော် မကြိုးစားခဲ့မိ ။

ပိုင်ဆိုင်မှုများနှင့် တန်ဖိုး ဖြတ်တတ်သော အသိုင်း အဝိုင်း နှစ်ခုကြားတွင် သူမ ရှေ့ရောက်တိုင်း ကျွန်တော် ဆွံ့အ , နေတတ်သည် ။ မိန်း ကလေးများနှင့် ရောရောနှောနှော မနေတတ်သော ကျွန်တော့်စရိုက်ကလည်း သူမနှင့် အကျွမ်းတဝင်ဖြစ်ဖို့ အား နည်းချက်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည် ။ သိမ်ငယ်စိတ်များနှင့် ပိတ် လှောင်ခံထားရသူ ကျွန်တော် သူမ ရှေ့မှောက်ရောက်ဖို့ မကြိုးစားဖြစ်ခဲ့ပေမဲ့ သူမ ရှိရာ အရပ်တိုင်းတွင် ကျွန်တော် ရှိနေတတ်သည် ။

ကျောင်းက , ပွဲမှာ သူမ က , တော့ သူမ၏ ပျော့ပျောင်းသိမ်မွေ့လွန်းသည့် ခေါင်း ၊ ခါး ၊ ခြေ ၊ လက် လှုပ်ရှားမှုမှန်သမျှကို ငေးမောကြည့်ရင်း အသက်ရှူဖို့ မေ့နေခဲ့သည်မှာ ကျွန်တော်ပင် ဖြစ်သည် ။ ရွာကထိန်တွင် သူမနှင့် ကျောင်းက ကျောင်း သူကျောင်းသားတွေ အငြိမ့် ထွက်တော့ လူရှေ့ထွက်ရမှာ ရှက်ကြောက်တတ်သည့် ကျွန်တော် အရဲစွန့်ပြီး ဝင်ပါခဲ့သည် ။ ကျွန်တော် ပါဝင် သည့် နေရာက ကားလိပ်ဆွဲ ။

ဇာတ်စင် ကန့်လန့်ကာနောက်တွင် ကားလိပ်ဆွဲရင်း သွက်လက်စွဲမက်ဖွယ် သူမ က , ဟန်ကို မက်မက်မောမော ငေးကြည့်နေမိသည် ။ တစ်ခါတလေ သူမ အကြည့်တစ်ချက်လောက် ကျွန်တော့်ဆီ လွင့်ပျံရောက်လာတိုင်း ကျွန်တော် ဆွဲနေသော ကားလိပ်ကြီးကိုလည်း မေ့သွားတတ်သည် ။ လှုပ်ရှားဆူညံနေသော ပွဲခင်းကြီးကိုလည်း မေ့သွားတတ်သည် ။ ကျွန်တော့်ကမ္ဘာမှာ သူမနှင့် ကျွန်တော် နှစ်ယောက်တည်း ။

“ ဟဲ့ ဟဲ့ ကားလိပ်ချတော့လေ ”

ကျောပြင်ပေါ် ကျလာသော လက်ဝါးရိုက်ချက်နှင့် အတူ ဆရာမ၏ အလောတကြီး အော်သံကြားမှ ယောင်နနဖြင့် ကျွန်တော် ကားလိပ် ချမိသည် ။ သူမက ကျွန်တော့် ကို နားမလည်စွာ လှမ်းကြည့်လို့ ။

••••• ••••• •••••

ကိုးတန်းအောင်ပြီး ဆယ်တန်းရောက်တော့ သူမ ရော ကျွန်တော်ပါ မြစ်ကြီးနားသို့ ပြောင်းခဲ့ကြသည် ။ ရွာမှာ အချမ်းသာဆုံး စာရင်းဝင်သည့် သူမ မိဘတွေက သူမ ပညာရေးအတွက် မြစ်ကြီးနားမြို့၏ အကောင်းဆုံး ဘော်ဒါဆောင်တွင် သူမကို အပ်နှံခဲ့သည် ။ ရွာမှာ အဆင်းရဲဆုံး စာရင်းဝင်သော ကျွန် တော့်မိဘတွေက ကျွန်တော့်ကို ကျောင်းဆက်မထားနိုင်တော့သဖြင့် မြစ်ကြီးနားရှိ ဦးလေး၏ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ ပို့ခဲ့ကြသည် ။ ဦးလေး လက်ဖက်ရည်ဆိုင်တွင် မုန့် ဆရာ၏ အကူ လုပ်ရင်း ကျွန် တော် ကျောင်းတက်ခွင့် ရခဲ့ သည် ။

ကျွန်တော်က မြစ်ကြီးနား အ•ထ.က ( ၁ ) ၊ သူမက မြစ်ကြီးနား အ.ထ.က ( ၂ ) ။

တစ်ကျောင်းတည်း ဆုံစည်းခွင့်မရပေမဲ့ မတူညီသော ဘဝနှစ်ခု မြစ်ကြီးနား မြို့ကြီးတစ်မြို့ထဲတွင် အတူ တကွ ရှိဖြစ်နေသည့် ကံကြမ္မာကြောင့် ကျွန်တော် အားတက်လာမိသည် ။ ညနေ ကျောင်းဆင်းချိန်တိုင်း ဦးလေး၏ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ ကျွန်တော် တန်းပြီး မပြန်ဖြစ်ခဲ့ ။ သူမ ရှိရာ ထ ( ၂ ) ဘက်သို့ ကျွန်တော် သွားခဲ့သည် ။ ကျွန်တော် ရောက်သွားချိန်တိုင်း ကျောင်းဆင်းသွားပြီဖြစ်သည့် သူမတို့ ကျောင်းကြီးသည် တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်လျက်သာဖြစ်သည် ။ သို့သော် သူမ တက်နေသော ကျောင်း ဟူသော အသိကြောင့် တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်နေသော ထ ( ၂ ) ကျောင်းကြီးသည်ပင် ကျွန် တော့်အတွက် ရင်ခုန်စရာ ၊ ကျေနပ်စရာဖြစ်နေပြန်သည် ။ ကျောင်းကြီးကို တဝကြီး ကြည့်ပြီးလျှင် ဘူတာနောက်က လမ်းလေးအတိုင်း သူမတို့ အဆောင်ရှေ့မှ ဖြတ်ပြီး လက်ဖက်ရည်ဆိုင်သို့ ပြန်တတ်မြဲဖြစ်သည် ။ ကျွန်တော့်ကို ရူးနေသူဟုပဲ ဆိုချင်ဆို သူမ မျက်နှာကို မြင်ခွင့်မရပေမဲ့ သူမ ရှိရာ အရပ် ၊ သူမ အငွေ့ အသက်များကြောင့် ကျွန်တော့် ညများကို ကြည်ကြည်နူးနူး ဖြတ်သန်းနိုင်ခဲ့သည် ။

စိတ်ကူးယဉ်ဆန်လွန်းစွာပင် သူမ၏ အငွေ့အသက်လေးများကို အဖော်ပြုရင်း ညပေါင်းများစွာ ကုန်လွန်လာပြီးသည့် တစ်နေ့ သူမကို ကျွန်တော် မျက်နှာချင်းဆိုင် တွေ့ခွင့်ရခဲ့သည် ။ ထိုသို့ တွေ့ ခွင့်ရခြင်းသည်ပင် ကျွန်တော့် ဘဝ တစ်ခုလုံးကို ပြောင်းလဲသွားစေခဲ့မည်မှန်း ထိုစဉ်က ကျွန်တော် မသိခဲ့ ။

••••• ••••• •••••

စနေ ၊ တနင်္ဂ နွေ ကျောင်းပိတ်ရက်ပေါင်း များ စွာ ဖြတ်ကျော်ခဲ့ပြီးခဲ့ပေမဲ့ ကျွန်တော် ရွာမပြန်ဖြစ်ခဲ့ ။ ကျောင်းတက်ရက်များ နှစ် ဝက် ကျိုးခဲ့သည့် တစ်ခုသော စနေ ၊ တနင်္ဂနွေ ရောက်တော့ ဦးလေးက ဘာစိတ်ကူးပေါက်သည် မသိ “ ဒီအပတ် ကျောင်းပိတ်ရက် မင်း ရွာပြန်ချင် ပြန်လေ ” ဟု ဆိုကာ ပိုက်ဆံအနည်းငယ် ထုတ်ပေးသည် ။ ဦးလေး ပေးသော ပိုက်ဆံလေးကို ကျစ်ကျစ်ပါအောင် ဆုပ်ပြီး ဘူတာရုံသို့ ခြေကုန်သုတ်ခဲ့သည် ။ ဈေးကြီးနား ရောက်တော့ အမေ့အတွက် လိမ္မော်သီးတွေ ဝယ်သွားဖို့ စိတ်ကူးပြီးမှ မဝယ်တော့ဘဲ ပြန်လှည့်ထွက်လာခဲ့သည် ။ အမေ့ သရေစာသာ ဖြစ်သော လိမ္မော်သီးတွေကို လိုအပ်မည် မဟုတ် ။ မိသားစု၏ မီးဖိုချောင်ကို ကျားကန်ဖို့ ပိုက်ဆံကိုသာ လိုအပ်မည်မှန်း ကျွန်တော် သိသည် ။ အမေ့အကြောင်း တွေးမိတော့ မဆီမဆိုင် သူမကို သတိရမိသည် ။ ပြီးတော့ အမေ့ဆီ မကြာခဏ အကြွေးလာ တောင်းတတ်သော ငွေတိုး ပေးသည့် သူမ အမေ၏ မျက်နှာကို မြင်ယောင်မိ သည် ။ အနိမ့်အမြင့် မညီမျှ သော ဘဝထဲမှာ ကျွန်တော့် နှလုံးသားသည် ထာဝရ မြှုပ် နှံထားရမည့် ကျောက်ဖြစ်ရုပ်ကြွင်း တစ်ခုသာ ဖြစ်သည် ။ ဘူတာရုံထဲရောက်တော့ သူမကို တွေ့လေမလား ဟူသော ရင်ခုန်စိတ်ဖြင့် မသိမသာ လိုက်ရှာမိသည် ။ သူမက စနေ ၊ တနင်္ဂနွေဆို ရွာပြန်တတ်မှန်း ကျွန်တော် သိသည် ။

ဘူတာရုံ၏ စင်္ကြံရှိ ခုံတန်းလေးပေါ်တွင် ထိုင်နေသော သူမကို တွေ့ရသည် ။ ကျွန်တော့်ကို မြင်တော့ သူမ ထိုင်နေရာမှ ထ , လာပြီး “ နင် ရွာပြန်မလို့လား ” ဟု မေးသည် ။ သူမ မျက်နှာက တစ်စုံတစ်ခု ကို ဖုံးကွယ်ထားဟန်မျိုး မဝံ့မရဲနိုင်လွန်းလှသည် ။ ကျွန်တော်ကိုယ်တိုင်လည်း “ အင်း ” ဆိုတာက လွဲပြီး ဘာမှ ပြန်မပြောဖြစ် ၊ ဘာပြောရမှန်းလည်း စဉ်းစား၍လည်း မရ ။ ရင်ဘတ်တစ်ခုလုံး ပေါက်ကွဲ တော့မတတ် တုန်ခါနေသည် ။ အနိုင်နိုင် ကြိုးစားပြီးထွက် လာသည့် “ အင်း ” ဆိုသည့် အသံတောင် ပေါက်ကွဲတော့ မည့် မီးတောင်တစ်လုံး၏ တော်လည်းသံမျိုး ဖြစ်သည် ။ ငယ်စဉ်ကတည်းက ရွာ ကျောင်းမှာ ကျောင်းနေဖက် ငယ်သူငယ်ချင်းတွေ ဆိုပေမဲ့ သူနှင့် ကျွန်တော် မျက်နှာချင်းဆိုင် စကားပြောဖူးသည်က သည်တစ်ကြိမ် ပထမဆုံးဖြစ်သည် ။ ကျွန်တော်က “ အင်း ” ဆိုတော့ သူမက “ ငါက အထက်တန်းမှာ ” ဟု ပြောပြီး လှည့်ထွက်သွားသည် ။

လှည့်ထွက်သွားသော သူမကို ကြည့်ရင်း ကျွန်တော့် ရင်တွေ တစစ်စစ် နာကျင်ရ သည် ။ ရထားစီးဖို့ ကျွန်တော် လက်မှတ် မဝယ်ခဲ့ ။ ရထား ထွက်သည်နှင့် နီးစပ်ရာတွဲ တစ်တွဲသို့ တက်လိုက်ပြီး အတက်အဆင်းအဝတွင် ထိုင် စီးလိုက်ရုံပင် ။ ကျောင်းစိမ်းပုဆိုးလေး ဝတ်ထားသော ကျွန်တော့်ကို ဘယ်လက်မှတ်စစ်ကမှလည်း လာစစ်လိမ့်မည်မဟုတ် ။ သည်လို အခြေအနေမှာ ရထားလက်မှတ် ဝယ်ဖို့ ကျွန်တော့်လွယ်အိတ်ထဲရှိ ပိုက်ဆံတချို့ကို အပွန်းအပဲ့ မခံနိုင် ။ သည်ပိုက်ဆံတွေက ကျပ်တည်းချို့တဲ့နေသော ကျွန်တော့် မိသားစုအတွက် ခဏတာ ဖြစ်ဖြစ် အသက်ရှူချောင်ခွင့် ပေးမည့် တန်ခိုးရှင်များ ဖြစ်သည် ။ ကျွန်တော်တို့ မိသားစုဘဝ ရှင်သန်ခြင်းကို သက်တမ်း တိုးပေးမည့် ရုပ်ဝတ္ထုတချို့ ဖြစ်သည် ။

ဘူတာမှာ သူမနှင့် ဆုံခဲ့ပြီးနောက်ပိုင်း သူမ တက်နေ သော ထ ( ၂ ) ကျောင်းကြီး ဘက် ကျွန်တော် မသွားတော့ ။ ဘူတာရုံအနောက် လမ်းကို ဖြတ်ပြီး သူမတို့ အဆောင်ရှေ့ကိုလည်း ကျွန်တော် ဖြတ်မလျှောက်တော့ ။ သူမနှင့် ပတ်သက်သမျှကို ကျွန်တော် မေ့နိုင်ဖို့ ကြိုးစား သည် ။ အမြဲလိုလို ပျော့ဖပ် ဖပ် ၊ တွန့်ဆုတ်တွေဝေတတ် သော ကျွန်တော့် စိတ်ကိုပါ ကျွန်တော် ပြောင်းလဲဖြစ်ခဲ့ သည် ။ ဘယ်လိုပဲ ကျွန်တော့် အကျင့်စရိုက်ကို ပြောင်းလဲခဲ့ ပြောင်းလဲခဲ့ ၊ ဘယ်လိုပဲ သူမ အကြောင်းကို မတွေးဖို့ ကြိုးစားခဲ့ ကြိုးစားခဲ့ သူမကို မမေ့နိုင်တာ ကျွန်တော် ဝန်ခံရမည် ဖြစ်သည် ။ ကျွန်တော့် နားထဲတွင် “ ငါက အထက်တန်းမှာ ” ဆိုသော သူမစကားသံများကို ထပ်ကာထပ်ကာ ကြားယောင်နေမိသည် ။

••••• ••••• •••••

သူမနှင့် ကျွန်တော် ဖုန်း အဆက်အသွယ် ပြန်ရချိန်တွင် ကျွန်တော်သည် အသက် လေးဆယ့်နှစ်နှစ်အရွယ် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တစ်ဦး ဖြစ်နေပေပြီ ။ ကျွန်တော့် ခေါင်းမှ ဆံပင်တချို့ပင် ငွေရောင်သန်းစ ပြုနေပေပြီ ။

အများစုက ကျွန်တော့်ကို လူပျိုကြီးဟု ခေါ်တတ်ကြပေမဲ့ အိမ်ထောင်မရှိသူဟု ခေါ် ခြင်းက ပိုမှန်ပေလိမ့်မည် ။ အချိုးအကွေ့များလှသော ဘဝနှင့် ထပ်တူ ကျွန်တော်သည် အပြောင်းလဲကြီး ပြောင်းလဲခဲ့ပြီဖြစ်သည် ။

ဆယ်တန်းစာမေးပွဲကြီး ဖြေဆိုပြီးသည့်နောက် ကျွန်တော် ရွာသို့ မပြန်တော့ဘဲ ပိုက်ဆံရမည့် အလုပ်မှန်သမျှ အကုန်လုပ်ခဲ့သည် ။ တရားသည် မတရားသည် မစဉ်းစားခဲ့ ၊ ငွေနောက်ကိုသာ ကျွန်တော် သဲကြီးမဲကြီး လိုက်ခဲ့သည် ။ ငွေနှင့် ပတ် သက်လာတိုင်း ကျွန်တော် ကြမ်းတမ်းခက်ထန်သည် ။ ငွေနှင့် ပတ်သက်လာတိုင်း ကျွန်တော် သိမ်မွေ့နူးညံ့ သည် ။ ငွေနှင့် ပတ်သက်လာ တိုင်း ကျွန်တော် ကောက် ကျစ်စဉ်းလဲသည် ။ ငွေနှင့် ပတ်သက်လာတိုင်း ကျွန်တော် ဖြောင့်မတ်မှန်ကန်သည် ။ ပိုက်ဆံတွေ ကျွန်တော့်ဆီ ဝင်လာမှ သူမ ပြောခဲ့သည့် “ ငါက အထက်တန်းမှာ ” ဆိုသည့်အသံများ တိုးတိတ်ပျောက်ကွယ်သွားမည်ဟု ကျွန်တော် ယုံကြည်သည် ။

ကျွန်တော်သည် ဟိုးအရင်ကလို အရှက်အကြောက် ကြီးသည့် ကျွန်တော် မဟုတ် တော့ ။ ကျွန်တော့် ရင်ခွင်ထဲ သို့ မိန်းကလေးများစွာကို လည်း ခိုဝင်ခွင့် ပေးခဲ့သည် ။ ကျွန်တော် ကိုယ်တိုင်လည်း မိန်းကလေးပေါင်း များစွာ၏ ရင်ခွင်ထဲသို့ ခိုဝင်ပျော်ပါးခဲ့သည် ။ သို့သော် ဘယ်အရာကိုမှ ကျွန်တော် တန်ဖိုးမထားခဲ့ ။ ဘယ်အရာကိုမှလည်း ကြာရှည်စွာ ဆုပ်ကိုင်မထားခဲ့ ။ ကျွန်တော် တန်ဖိုးထားပြီး မြတ်မြတ်နိုးနိုး ဆုပ်ကိုင်ထားသော အရာသည် ပိုက်ဆံသာ ဖြစ်သည် ။

“ ဆရာကန်တော့ပွဲ အလှူခံဖြတ်ပိုင်းမှာ နင့် ဖုန်းနံပါတ်တွေ့လို့လေ ” ဟု ဆိုပြီး သူမ ဖုန်းခေါ်လာချိန်သည် ကျွန်တော်၏ အထီးကျန်မှု များကို ကျွန်တော်ပိုင်ဆိုင် သော ပိုက်ဆံများနှင့် ဖုံးကွယ်ဖို့ ကြိုးစားနေချိန်လည်းဖြစ်သည် ။ သူမနှင့် ကျွန်တော် ဖုန်းပြောခဲ့ကြသည် ။ သူမက အသက်လေးဆယ်ကျော် အပျိုကြီး ။ သူမ၏ ခြောက်သွေ့ ငြီးငွေ့ဖွယ် အထီးကျန်မှုများကို ကျွန်တော် မျှဝေခံစားပေးခဲ့သည် ။ ပိုက်ဆံက လွဲပြီး ဘာမှ မပိုင်ဆိုင်သော ကျွန် တော့်၏ အထီးကျန်မှုများကို သူမက နားလည်စာနာပေးခဲ့ သည် ။

သူမနှင့် ကျွန်တော် ညပေါင်းများစွာ ဖုန်းပြောခဲ့ပြီး သည့်နောက် သူမက ကျွန် တော့်ကို “ ကိုကို ” ဟု ခေါ် သည် ။ ကျွန်တော်က သူမကို “ မိုး ” ဟု မြတ်မြတ်နိုးနိုး ခေါ် ခဲ့သည် ။ ငယ်ငယ်တုန်းက အကြောင်းတွေ ပြန်ပြောရင်း တစ်ယောက်၏ ဘဝအမောကို တစ်ယောက် ဖြေသိမ့်ပေးခဲ့ကြသည် ။ ရွာမှာ အငြိမ့်က , တုန်းက အကြောင်းတွေ ကျွန်တော် ပြန်ပြောတော့ သူမ ရယ်သံလွင်လွင်လေးကို ဖုန်းထဲမှ အသည်းယားစဖွယ် ကြားရသည် ။

“ နေဦး နေဦး ၊ ဆယ်တန်းကျောင်းသားဘဝ တုန်းက ကိုကို မိုးတို့ အဆောင်ရှေ့က ဖြတ်ဖြတ်လျှောက်တတ်တာ မိုး သိတယ် ” ဟု သူမ ပြောသောအခါ ကျွန်တော် အံ့သြကြည်နူးစွာ ရင်ခုန်ရသည် ။

“ ပြီးတော့ ဘူတာမှာ ဆုံတုန်းက ကိုကို့ကို မိုး အထက်တန်းတွဲမှာလို့ ပြောခဲ့တယ် မဟုတ်လား ၊ ကိုကို ဘာလို့ မိုး ရှိတဲ့ အထက်တန်းတွဲကို မလာခဲ့တာလဲဟင် ၊ ကိုကို လာခဲ့ရင် ကိုကိုနဲ့ ရထားအတူ စီးပြီး စကားတွေ အများကြီး ပြောပစ်လိုက်မယ်လို့ မိုးက စိတ်ကူးထားတာ ။ အဲဒီတုန်းက ကိုကိုသာ မိုး ရှိတဲ့ အထက်တန်းတွဲကို လာခဲ့ရင် မိုးနဲ့ ကိုကိုက ဟိုးလွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ဆယ့်ငါးနှစ်ကျော်က တည်းက ဆုံစည်းခဲ့ကြရမှာ ” ဟု သူမက ဆွေးဆွေးမြည့်မြည့် ဆက်ပြောသောအခါ ကျွန်တော့်လက်ထဲရှိ ဖုန်းကို ထိတ်လန့်တုန်လှုပ်စွာ ငေးကြည့်နေမိသည် ။

“ ငါက အထက်တန်း မှာ ” ဟူသော အသံများ ကျွန်တော့် နားထဲတွင် ပဲ့တင်ထပ်နေကြပြန်သည် ။ “ ငါက အထက်တန်းမှာ ” ဆိုသည့် သူမ၏ စကားက သူမနှင့်အတူ ရထားလာစီးဖို့ ဖိတ်ခေါ်လိုက်သည့် စကားတဲ့ ။ ကျွန်တော့် ရင်ထဲ သူမ ဝင်လာဖို့ ဖွင့်ဟ , လိုက်သည့်စကားတဲ့ ။ ကျွန်တော် ဘာလို့ နားမလည်ခဲ့ပါလိမ့် ။ ဘာလို့များ သိမ်ငယ်မှုတွေကို ရတနာတစ်ပါးလို ကိုးကွယ်မိနေခဲ့ပါလိမ့် ။ ကန့်သတ်ချုပ်ချယ်လို့ မရသည့် ချစ်ခြင်းတရားက ဘာကြောင့် “ အထက်တန်းမှာ ” ဆိုသည့် ဝေါဟာရအစုလေး တစ်ခု အပေါ် နာကြည်းမိခဲ့ပါလိမ့် ။ ကျွန်တော့် အတ္တတွေ ၊ မိုက်မဲမှုတွေ ၊ ကျွန်တော့် ပျော့ညံ့မှုတွေက သူမနှင့် ကျွန်တော့် ကို နှစ်ဆယ့်ငါးနှစ်ကျော် ဝေးကွာစေခဲ့သတဲ့လား ။

“ ကိုကို .. ကိုကို မိုး ပြောတာ ကြားရဲ့လား ၊ ဒီလ ကုန်ရင် မိုးဆီ ကိုကို လာခဲ့မယ် မဟုတ်လား ” ဟု သူမက ပြောသောအခါ “ လာခဲ့မယ် မိုး ၊ ကိုကို မရောက်ရောက် အောင် လာခဲ့မယ် ၊ အရင်လို အမှားမျိုး ကိုကို ထပ်ကျူး လွန်တော့မှာ မဟုတ်ဘူး ။ ကိုကိုနဲ့ မိုးတို့ရဲ့ ဝေးလွင့်ခြင်းတွေကို အဆုံးသတ်ဖို့ မိုးဆီကို ကိုကို လာခဲ့မယ် ”

••••• ••••• •••••

အမြဲတမ်း နွမ်းနယ်နေပြီး တစ်ခါတစ်ခါ ချိုင်းကြား ၊ ပေါင်ခြံကြားတွေမှာ အကျိတ်တွေ ထွက်လာတတ်သည်မှာ အတန်ငယ်ကြာခဲ့ပြီ ဖြစ်သည် ။ ပေါင်ခြံကြားမှာ အကျိတ်ထွက်တဲ့အခါ လမ်းလျှောက်ရသည်ပင် အဆင်မပြေချင် ။ အသက်အရွယ်၏ ဖောက်ပြန်မှုဟုပင် ထင်ခဲ့မိသည် ။

အခုတော့ HIV Positive တဲ့ ။

ဆေးစစ်ချက်ပေါ်က လက်ရေးကြမ်းကြမ်းဖြင့် ရေးထားသော အင်္ဂလိပ်စာ တွေကို မဖတ်တတ်ပေမဲ့ အကြိမ်ကြိမ် ဖတ်နေမိသည် ။ မျက်လုံးနှစ်ဖက်ကို စုံမှိတ် လိုက်ပြီး ပျို့တက်လာသည့် တံတွေးတချို့ကို မျိုချလိုက် သည် ။ ရုန်းကန်လှုပ်ရှားခဲ့ရ သည့် အတိတ်ဘဝ ပုံရိပ်တွေ ၊ ပိုက်ဆံက လွဲပြီး ဘာကိုမှ တန်ဖိုး မထားခဲ့သည့် ကျွန် တော့် မိုက်မဲမှုတွေ ။ ပိုက်ဆံ ကို တန်ခိုးရှင်တစ်ယောက်လို အသုံးချပြီး ကျွန်တော် ရယူ ပိုင်ဆိုင်ခဲ့သည့် သာယာမှုတွေက ကျွန်တော့်ကို လက်စားချေကြလေပြီ ။ ပြီးတော့ ကျွန်တော့်ကို စောင့်မျှော်နေမည့် သူမ မျက်ဝန်းတွေ ။

ဆရာဝန်၏ နှစ်သိမ့် ဆွေးနွေးသံတွေက ကျွန်တော့် နားထဲမှာ မကြားတစ်ချက် ၊ ကြားတစ်ချက် ။ ဆရာဝန် ပြောသလို ART ဆေးမှန်မှန် သောက်ပြီး လူ့သက်တမ်းစေ့ နေနိုင်တယ် ထားဦး ၊ သူမနှင့် ကျွန်တော့်ကြားက ဝေးလွင့်ခြင်းများကို အဆုံးသတ်ဖို့ ဆိုတာက ဘယ်လိုမှ မဖြစ်နိုင်တော့ ။ သူမကို ကျွန်တော် လက်ထပ်နိုင်တော့မည် မဟုတ် ။ ဆရာဝန်က ရောဂါ အတွက် သိမ်ငယ်ရှက်ရွံ့ခြင်းများ မထားဖို့ အားပေးစကား ပြောမှ ရုတ်တရက် သိမ်ငယ်လာသလို ကျွန်တော် ခံစားရသည် ။

တစ်ချိန်က သူမ ပြောခဲ့ဖူးသော “ ငါက အထက်တန်းမှာ ” ဟူသော စကားသံများကို ကျွန်တော့် နားထဲတွင် ပြန်ကြားယောင်လာမိပြန် သည် ။ လက်မှတ် မပါဘဲ ရထားခိုးစီးရသူ တစ်ယောက်၏ ခံစားချက်မျိုး ကျွန်တော့် ရင်ဘတ်ထဲသို့ ဝင်လာသည် ။ ကျွန်တော့်နားထဲတွင် ထပ်ကာ ထပ်ကာ ကြားနေရသော “ ငါက အထက်တန်းမှာ ” ဟူသော အသံတွေက သားရဲတစ် ကောင်၏ မာန်ဖီသံလိုမျိုး ။ ငယ်ငယ်တုန်းက ခံစားခဲ့ဖူး သည့် သိမ်ငယ်ကြောက်ရွံ့မှုတွေက ကျွန်တော့်နှလုံးအိမ် ကို ဆုပ်ကိုင်ခြေမွနေကြသည် ။ ဆရာဝန်၏ စားပွဲမှ ဖြည်းညင်းစွာ ထရပ်လိုက်ပြီး ဆေးခန်းကို ကျွန်တော် ကျောခိုင်း ထွက်လာခဲ့လိုက်သည် ။

အပြင်မှာ လူတွေ ၊ ကားတွေ ရှုပ်ထွေးစွာ ဥဒဟို သွားလာနေကြသည် ။ လူတွေ ကြားထဲသို့ တိုးဝင်ပြီး ကျွန်တော့်ကိုယ် ကျွန်တော် ပုန်းကွယ်ဖို့ ကြိုးစားကြည့်မိသည် ။ ကျွန်တော့် စိတ်နှင့် ခန္ဓာက ဘယ်လိုမှ သဟဇာတ မဖြစ် ။ ကျွန်တော့်ခြေထောက် အစုံက ကျွန်တော့်ကို လူတွေနှင့် ဝေးရာသို့ လေးပင်ချည့်နဲ့စွာ ခေါ်ဆောင်သွားနေကြသည် ။ နေရောင်က ရွှေတိဂုံစေတီတော်မြတ်ကြီးဆီ ဦးခိုက်ရင်း မှေးမှိန်စပြုလာပြီဖြစ်သည် ။ မကြာခင် သူမ ကျွန်တော့်ကို ဖုန်းခေါ် တော့မည် ။ ဆရာဝန်၏ စားပွဲပေါ်တွင် ကျွန်တော် တမင် ချန်ထားခဲ့သော ဖုန်းမြည်သံကို ဆရာဝန် ဒါမှမဟုတ် ဆေးခန်းမှ တစ်စုံတစ်ယောက် ကြားလိမ့်မည် ။ သူမနှင့် ဖုန်းကိုင်သူတို့ ဘာတွေ ပြောကြမည်ကို ကျွန်တော် သိဖို့ ဘယ် တော့မှ ကြိုးစားမည်မဟုတ် ။ သူမ ငိုကြွေးနေမလား ၊ သူမ နာကြည်းနေမလား ။ ကျွန်တော် မတွေးချင်တော့ ။

ရက်စက်လွန်းသော ကံကြမ္မာကို ကျွန်တော် ရင်မဆိုင်ချင်တော့ ။ သူမနှင့် ဝေးရာတွင် ကျွန်တော် မရှင်သန်ချင်တော့ ။

သို့သော် ကျွန်တော်သည် သူမနှင့် ဝေးရာသို့ ... ။

⎕ သထုံငယ်ငယ်
📖ရွှေအမြုတေ ရုပ်စုံမဂ္ဂဇင်း
      မတ် ၊ ၂၀၂၀

Thursday, July 2, 2026

ဖွတ်ထွက်ပါမှ


❝ ဖွတ်ထွက်ပါမှ ❞ 
     ( ဟန်သီဇင် )

သည်နေ့ ‘ လေအန်ကုန်းဒေး ’ ဖြစ်သည် ။ ထုံးစံအတိုင်း စာရေးဆရာ/မ ကြီး ၊ လတ် ၊ ငယ်များ စုံလင်လှသည် ။ နမော်နမဲ့ခင် ကတော့ မပေါ်လာသေး ။ ခင်မင်သူအချို့က ‘ ခင့် ’ အား မျှော်ကြသည် ။ တောင်ဘက်အရပ်မှ အကြော်ထုပ် ဆွဲလာမလား ၊ မြောက်အရပ်မှ ဘိန်းမုန့်ထုပ် ဆွဲလာမလား ဟူ၍ ... ။

သို့သော် အသက်ကြီးကြီး လူ တစ်ဦးကတော့ လာမေးလေ၏ ။

“ စာရေးဆရာမ နမော်နမဲ့ခင် ရောက်ပြီလား ”

“ မလာသေးဘူးခင်ဗျ ။ ကျွန်တော်လည်း မျှော်နေတာ ”

ဆရာကြီးဇင်ဒေါင်း စကားကြောင့် လူကြီးက ဘုကြည့်ကြည့်ကာ -

“ ခင်ဗျားက ဘာဖြစ်လို့ မျှော်ရတာတုံး ”

ဟု မေးလေရာ -

“ ဒီလိုပါ ။ သူက လေအန်ကုန်းရဲ့ အလှူဒါနရှင်မို့ပါ ။ ဆရာကရော ကိစ္စရှိလို့လား ခင်ဗျာ ”

“ ကျုပ်က သူ့အစ်ကိုကြီးပါ ။ အိမ်မှာ သော့ခတ်ထားခဲ့လို့ ဒီလိုက်လာတာ ”

“ ဒါဆို ထိုင်စောင့်ပါခင်ဗျာ ”

ဆရာဇင်ဒေါင်း ကတော့ ဧည့်ဝတ်ကျေပွန်စွာ ထိုင်ခုံ ရှာပေးကာ ထိုင်စေသည် ။

ခဏအကြာ ဂုရုကြီး ဆာကျယ်၏ အိတ်ကပ်ထဲမှ ဖုန်းမြည်လာလေသည် ။

“ တန် ... တန် .. တန် ”

“ ဟလို ... ပြောပါ ”

“ ဆရာ .. ခင်ပါ ”

“ ဟေ ... ပြော ၊ ငါ့ညီမ ”

“ ခင့်အစ်ကို ဆိုတာ ရောက်နေလား ။ ခင် ဖုန်းဆက်တာ မသိပါစေနဲ့ ”

“ ငါ့ညီမ ဘာပြဿနာ လုပ်ပြန်ပြီလဲ ။ ဒီမှာ ရောက်နေတယ် ”

“ ဒါဆို ခင် နောက်မှ ရှင်းပြမယ်နော် ။ ဒီနေ့တော့ မလာဖြစ်တော့ဘူး တာ့တာ ”

‘ ခင် ’ တစ်ယောက် ဖုန်းချလိုက်ပြီမို့ ဂုရုကြီး ဆာကျယ် ပြုံးနေလိုက်သည် ။ နမော်နမဲ့ခင် စာမူတစ်ပုဒ်တော့ ရပေဦးမည်ဟု .. ။

‘ ခင့် ’ မှာက ဆွေမျိုးတွေရဲ့ ကယ်တင်ရှင်ကြီးလေ ။ တောမှာ နေသော အစ်ကိုကြီးရဲ့ သမီးအထွေးဆုံးလေး ဆယ်တန်းအောင်ချိန်က စပြီး မြို့မှာ ရှိသော ခင့်ထံ ရောက်ရှိလာပြီး -

“ ငါ့သမီးက ဆယ်တန်း အောင်ထားတော့ ဘွဲ့ရစေချင်တယ် ။ အလုပ်လေးဘာလေး လုပ်စေပြီး အဝေးသင် တက်ခိုင်းချင်လို့ ”

“ ဟို ... ဟို ... လေ ”

ခင့်ရဲ့ နှုတ်ထွက်စကားကို သဘောပေါက်ဟန်တူရဲ့ ။

“ ငါသိပါတယ် ။ နင်လည်း ဝင်ငွေရှိတာ မဟုတ်ဘူး ။ သူ့အတွက် ကျောင်းစရိတ် ၊ နေစရိတ် ၊ စားစရိတ် ငါထောက်ပံ့ပါ့မယ် ။ အဆောင်တွေ ဘာတွေ မထားချင်ဘူး ။ အဲဒါ နင်လည်း အဖော်ရ ၊ ငါ့သမီးကိုလည်း ကူညီစောင့်ရှောက်ပေး ၊ ဟုတ်ပြီလား ”

အစ်ကိုကြီး ဆိုတော့လည်း ချစ်ကြောက်ရိုသေရသဖြင့် ခေါင်းညိတ် လက်ခံခဲ့သည် ။ ခင့်အတွက်လည်း တိုးတိုးဖော် တူမလေး ရောက်လာပြီဟု ဝမ်းသာမိသည် ။ ရောက်ကတည်းက အလိုက်သိတတ်စွာ နေထိုင်ပြီး သူ့ဘဝအတွက် ကြိုးစားရှာပါသည် ။ အလုပ်အကိုင် ရရှိစေရန် ဒီပလိုမာသင်တန်းတွေ တက်ကာ ကြိုးစားရှာသည် ။ အလုပ်ရပြန်တော့ အဝေးသင်တက်ကာ ဘွဲ့ရအောင် ပညာကြိုးစားသင်ရပြန်သည် ။

ရန်ကုန်မြို့မှာ အနေကြာလာသဖြင့် တောသူအသွင် ပျောက်ပြီး ပြင်တတ်ဆင်တတ်သော ရန်ကုန်မြို့သူ ကိုရီးယားစတိုင်ရုပ်မျိုး ဖြစ်လာသည် ။ အလုပ်ကလည်း ရာထူးရ ၊ မကြာမီ ဘွဲ့ရတော့မည် ။ ဒီ အရွယ်မှာ အမြီးပေါက်ကြတာချည်းမို့ တူမလေးကို စိတ်ဝင်စားသူများ ရှိလာသည် ။

“ အန်တီခင် ၊ သမီး ဘယ်သူ့ကို ရွေးရမှာလဲဟင် ”

သည်လို အဒေါ်နှင့် တူမ ရင်းနှီး ပွင့်လင်းစွာ တိုင်ပင်ဖက်များ ။ တူမချောကို စိတ်ဝင်စားသူတို့အား နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ယောက်ျားကောင်း အရည်အချင်း စစ်ဆေးကြပြီးသော အခါမှ -

“ အန်တီခင် .. အားလုံးထဲမှာ ကိုမင်းချစ်ဦးမောင်က အမှတ်အများဆုံးပဲနော် ”

“ အေး အန်တီလည်း အတူတူပဲ ”

သည်လိုနှင့် ပညာတတ်ဘွဲ့ရ ၊ တစ်လဝင်ငွေ ငါးသိန်းရ မန်နေဂျာကြီး ကိုမင်းချစ်ဦးမောင်အား တူမချောအတွက် ဘဝလက်တွဲဖော် အဖြစ် ရွေးချယ်ပေးခဲ့လေသည် ။ ကောင်လေးကလည်း ရိုသေကျိုးနွံ ရှာသည် ။ ဂါရဝတရားလည်း နားလည်သည် ။

အင်း .... ခင်လည်း တွေးရသည် ။ သည်ခေတ် ကလေးတွေက ချစ်လို့ အတူတွဲ သွားလာတာ ဆိုပေမယ့် မိန်းကလေးရှင် အနေနဲ့ စိတ်ပူပန်ရတာ အမှန် ။ တူမချောရဲ့ မိဘကိုယ်စား ခင်က အုပ်ထိန်းနေရတာ တာဝန်ကြီးလှသဖြင့် -

“ သမီးရဲ့အဖေကို သမီးတို့ကိစ္စ ဖွင့်ပြောပြီး လူချင်း တွေ့ပေးကြရအောင် ”

“ ဖြစ်ပါ့မလား အန်တီခင်ရဲ့ ။ သမီးကြောက်တယ် ”

“ မကြောက်ပါနဲ့အေ ။ အန်တီခင် တစ်ယောက်လုံး ရှိပါတယ် ”

အဒေါ်ဖြစ်သူက ဒီလို ရဲဝံ့စွာ ပြောလာတော့ တူမချောက သဘောတူ ခေါင်းညိတ်ကာ တောက အဖေ ဖြစ်သူကို လှမ်းခေါ်ကာ အကြောင်းစုံ ဖွင့်ပြောပြလိုက်ရာ -

“ ကောင်လေးက ပညာရော ၊ အလုပ်ရော ၊ မိဘမျိုးရိုးရော ပြော စရာမရှိဘူး ... ။ အစ်ကို့သမီး တစ်ယောက်တည်း ဦးနှောက်နဲ့ ဆုံးဖြတ်ထားတာ မဟုတ်ဘူး ။ ခင်ကိုယ်တိုင် လေ့လာပြီးမှ ဆုံးဖြတ်ရွေးချယ်ခဲ့ကြ တာပါ ၊ စိတ်ချ ”

ခင့်ရဲ့ ဤလို အာမခံစကားလုံးများကြောင့် အစ်ကိုကြီး သဘောကျကာ သမက်လောင်းနှင့် တွေ့ဆုံ စကားပြောခဲ့သည် ။ ရုံးပိတ်ရက်များတွင် အစ်ကိုကြီး သွားလိုသော ဘုရားများ ၊ လည်စရာ ပတ်စရာများသို့ တူမချောစုံတွဲက လိုက်ပို့ပေးကြသည် ။ ဓာတ်ပုံတွေ အတူရိုက်ကြ သည် ။ သမက်လောင်းရဲ့ ပုံကိုပြပြီး အစ်ကိုကြီး တစ်ယောက် သူ့ရွာမှာ ကြွားဦးမှာ မြင်ယောင်နေမိသည် ။

သည်လိုနှင့် တူမချော ဘွဲ့ယူပြီးလျှင် လက်ထပ်ကြရန် ခွင့်ပြုခဲ့လေတော့သည် ။ လူကြီးမိဘများက ခွင့်ပြုပြီမို့ တူမချောတို့ကလည်း မင်္ဂလာ ခန်းဝင်ပစ္စည်းများ စုဆောင်းကြလေပြီ ။

အစ်ကိုကြီး ရွာသို့ ပြန်သွားပြီးနောက် ရွာမှ လူကြုံများနှင့် ဆုံတွေ့လျှင် ...

“ ဟဲ့ … မခင် ၊ နင့်အစ်ကိုက သူတော်ရမယ့် သမက်ရဲ့ ဓာတ်ပုံကို တစ်ရွာလုံး လိုက်ပြကြွားနေတာဟ ” ဟူ၍ ကြားရသဖြင့် ခင် ပြုံးမိလေသည် ။

••••• ••••• •••••

“ တန် ... တန် ... တန် ... တန် ”

ဖုန်းမြည်သံကြောင့် ခင် ကြည့်လိုက်ရာ အစ်ကိုကြီးဆီမှ ဖြစ်နေသဖြင့် -

“ ပြော အစ်ကိုကြီး ”

“ ဟဲ့ ... မိခင် ၊ နင် ဝိုင်းကူရွေးပေးတဲ့ ရွှေသမက်လောင်းကြောင့် ငါ ရွာမှာ အရှက်ကောင်းကောင်း ကွဲပြီဟဲ့ သိရဲ့လား ”

ငိုသံပါကြီးနှင့် ဖုန်းဆက်လာသော အစ်ကိုဖြစ်သူရဲ့စကားကြောင့် ခင် နားရှုပ်သွားကာ -

“ အစ်ကို့ သမက်လောင်းက ... ရန်ကုန်မှာ ရှိနေတာ ရွာမှာ ဘယ်လို အရှက်ကွဲရတာတုံး ”

“ ဟင်း ... နင် ... နင်တို့ ရန်ကုန်နေပြီး ၊ စာရေးဆရာမ ဖြစ်ပြီး ဂျာနယ်တွေ ဘာတွေ မဖတ်ဘူးမို့လား ”

“ ဂျာနယ်နဲ့ အစ်ကို့သမက်နဲ့ ဘာဆိုင်လို့လဲ ”

“ ဆိုင်တယ်တဲ့ ... ဆိုင်တယ် ။ ဂျာနယ်ထဲမှာ သူ့ဓာတ်ပုံနဲ့ သူ့နာမည်နဲ့ ထင်ထင်ရှားရှားကြီး ပါလာတာများ ။ ရွာထဲကလူတွေ လာပြလို့ သိရတာလေ ။ ငါ့မှာတော့ ကြွားထားလိုက်တာ ။ ရွာထဲက လူတွေက ခင်ဗျားပြောတော့ သမက်လောင်းက လူတော် မန်နေဂျာကြီးဆို ။ ခုတော့ ခင်ဗျားသမက်က အရက်သမား စစ်စစ်ကြီးကိုး ဆိုပြီး ဝိုင်းလှောင်ခံ ရတယ်လေ ။ အရက်ပုလင်းအဖုံး ကံထူးရှင် မဲပေါက်လို့ ကြော်ငြာထားတာ ။ အဲဒါ ကျွန်တော် အရက်သမားပါဗျာလို့ တစ်တိုင်းပြည်လုံး သိအောင် ကြေညာလိုက်တာဟဲ့ သိပြီလား ၊ နင့်တူမကို အရက်သမား မယားတော့ အဖြစ်မခံနိုင်ဘူး ၊ ဒီလို ကောင်စားမျိုးနဲ့ သဘောမတူဘူး ။ ငါအခုချက်ချင်း လာခဲ့မယ် ၊ ဒါပဲ ”

အဲ ... အဲသလို အရက်ပုလင်းအဖုံး ကံထူးရှင်စာရင်းဝင်မို့ သူ့သမီးနဲ့ သမက်ကို မပေးစားဘူး ၊ ပြီးတော့ ဖူးစာရှင်ရွေးပေးတဲ့ ခင့်မှာလည်း အပြစ်ရှိတယ် ဆိုပြီး ဆုံးမမလို့တဲ့ ။ ဒါကြောင့် ခင်တို့ တူဝရီးနှစ်ယောက် စတေးရှောင်နေရပါတယ် ရှင် ။ ဒါပေမဲ့ သူတို့ လက်မှတ်ထိုးပြီးရင် ခင့်တာဝန် ပြီးပြီနော် ။

အရက်အဖုံး ကံထူးရှင် မော်တော်ကားကို ယောက္ခမဖြစ်သူကို ကန်တော့မယ်တဲ့ ။ အဲဒီအခါကျရင် အစ်ကိုကြီးရဲ့ မျက်နှာ ဘယ်လို ဖြစ်သွားမလဲဆိုတာ စာဖတ်ပရိသတ် သိချင်မှာပဲနော် ။

▢  ဟန်သီဇင်
📖 သောကြာ စာစောင်
      ဒီဇင်ဘာ  ၊ ၂၀၁၇

မီးသတိ

❝ မီးသတိ ❞
( ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း  )

မိုးရာသီ ကုန်ဆုံးသွားပြီ ဆိုလျှင် ကိုဆေးရိုးတို့ ပထမဦးစွာ ပြုလုပ်ရသော အရာမှာ မီးဖိုကျင်းပင် ဖြစ်တော့သည် ။ တစ်မိုးတွင်းလုံး မီးဖိုကို မှောက်ချင်မှောက် ၊ လှန်ချင်လှန် ၊ စောင်းချင်စောင်း လုပ်ချင်သလို လုပ်ခဲ့ပေမယ့် အသည်းအေးစဖွယ် မြောက်လေကလေး သွယ်နွယ်လာပြီ ဆိုမှဖြင့် မီးကို ရိုသေစိတ် ဝင်လာကြရသည် ။ မရိုမသေလျှင် ရပါမည်လား ။

မီးတဲ့ဟေ့ ဆိုလျှင် အပ်တိုအစ ကြမ်းကြား ခါးပန်းကြားက ကြမ်းပိုးကိုပင် မချန် အကုန်မျိုဝါးလေ့ ရှိသော အစားကြူးသည့် ဘီလူးကြီးမို့ ကြောက်ကြသည် ။ ရိုသေကြသည် ။ ကိုင်းရှိုင်းလေးစားကြ၏ ။

“ ကိုင်း ကိုင်း ”

သူကြီးအိမ်မှ အမိန့်တစ်ခုကို နာခံလာခဲ့ရပြီး မိမိပိုင် အိမ်စုများသို့ တစ်ဆင့် ကြေညာချင်ပြီဆိုလျှင် သူငယ် အိပ်ဆိတ်ချိန်တိုင်း အစချီ ထွက်ပေါ်လာလေ့ ရှိသော ကိုဆေးရိုးတို့ ဆယ်အိမ်ခေါင်း၏ အသံတည်း ။

“ အိမ်တိုင်းအိမ်တိုင်း အိမ်ရှေ့ အိမ်နောက်ဖေး သင့်လျော်ရာ နေရာမှာ တစ်တောင်ထက် မနည်း နက်တဲ့ မီးဖိုကျင်း တူးပြီး မနက်ရော ညပါ ထမင်းဟင်း ချက်ရမယ်တဲ့ဟေ့ ”

တကယ်တော့ ယင်းအမိန့်မျိုးမှာ လုံးဝ ထုတ်ပြန်ရန် မလိုပေ ။ သို့ရာတွင် မီးဘေးနှင့် တစ်ရွာလုံး၏ ဒုက္ခကို ကြိုတင် သိမြင်သူတိုင်းက မိုးကုန်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် မီးဖိုကျင်း အမြန်တူးကာ မနက်ပြန် ညပြန် မီးဖိုကျင်းထဲမှာသာ ချက်ပြုတ်နေကြပြီ ဖြစ်သော်လည်း လူကျင့်ဝတ်ကို မလေးစားသူများကမူ အမိုး နိမ့်နိမ့်ကလေး အောက်မှာပင် မီးတောက် တဟုန်းဟုန်း နှင့် ဆက်လက် ချက်ပြုတ်ဆဲရှိသေးသဖြင့် ဆင့်ဆိုရန် မလိုအပ်သော သူကြီးအမိန့်သည် ဆောင်းဦးပေါက် လေတိုင်း ‘ ရမ်းဘိုကုန်း ’ ရွာတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာရလေသည် ။ မီးဖိုကျင်း ပြီးလျှင် မီးချိတ်မီးကပ်နှင့် ရေအိုး ကိစ္စမှာ ခြောက်သွေ့သော ရာသီအတွက် တစ်ပါတည်း လိုအပ်လာသော အရာများပင်ဖြစ်၏ ။ မတော်တဆ ကြွက်သိုက်ထန်းရွက်တဲ တစ်ခုကို မီးစတင် လောင်ပါက မီးကို ငြိမ်းသတ်နိုင်သော အရာမှာ ရေပဲ ရှိသည် ။ မီးမရောက်မီက ထန်းရွက်မိုးတွေကို ခွာချဆွဲဖျက် ထားရန်နှင့် လောင်ဆဲ ကြွက်သိုက်ကို ရိုက်ဖိရန် ဆွဲဖျက်ပစ်ရန်ကလည်း ဆင်းရဲသော တိုင်းပြည်၏ မွဲနုံသော ကျေးရွာငယ် အတွက် အားထားစရာက ကြီးမားကောင်းမွန်သော မီးသတ်စက်ကြီးများ မဟုတ် ။ မီးကပ်နှင့် မီးချိတ်သာ ဖြစ်၏ ။

ဒါကိုလည်း ထုံးစံအတိုင်းပင် သူကြီးအမိန့်ဖြင့် ဆင့်ဆိုဟစ်ကြော်ရသည် ။ နွားထုံ နွားကတ်များလို ပေတေတေ လုပ်နေသူများကို သူကြီး ထံမှောက်သို့ ဆယ်အိမ်မှူးများက ပို့ဆောင်ကြရ၏ ။ မလိုသော အလုပ်များကို လုပ်ဆောင် မဖြစ်အောင် ဖန်တီးနေကြသူများအတွက် ဘညိန်းတို့ လူငယ်များမှာ ရင်မောနေကြရသည် ။

နှင်းရည်ဖြိုက်ဖြိုက် သောက်ချိုးလိုက်ရသော်လည်း ရမ်းဘိုကုန်း ရွာဝန်းကျင်ရှိ သစ်ပင်များမှာ လန်းစွင့် မလာကြပေ ။ အိုသော အရွက်များသည် မြူမှုန်များ လိမ်းလူးရော်လျက် မွဲမြမြအဆင်းကိုသာ ဆောင်နေကြသည် ။ ဆောင်းမင်းသမီး ဘယ်လို ချောပေမဲ့ မြရွက်အိုများမှာ မကြည်စွမ်းသည့် အသွင်ဖြင့် ပင်ယံမှခွာ ထွက်ရန် အားယူနေကြလေ၏ ။ ရွာ၏ တောင်ဘက် တလင်းများမှ စပါးနယ်သံများသည် တစ်ရက်ထက် တစ်ရက် ၊ တစ်နေ့ထက် တစ်နေ့ အားနည်းသွားသည် ။ ဆောင်းလယ်က မြိုင်ခဲ့သော အရုဏ်တေးသည်လည်း စပါးနယ်သူတို့၏ နှုတ်ဖျား၌ မညံတော့ပြီ ။ ကောက်လှိုင်းပုံများ ပြိုကျသည်နှင့် အမျှ ကောက်ရိုးပုံများသည် ဟီးလာ၏ ။ တစ်ပုံက နှစ်ပုံ ဖြစ်လာ၏ ။ နွေသစ်ဦး စပါးပုံများသည် ဟိန်းလာခဲ့၏ ။ ကောက်ပြန့်အောက်က စပါးပြင်ကြီးမှာ ထူထဲကျစ်လျစ် လာလေသည် ။

“ လူလေးရေ ၊ တစ်နေ့လောက်တော့ အလုပ်ဖျက်ပြီး လှည်းမီး သွားချထားမှ ကောင်းမယ်ဟေ့ ”

မိုးအစဲတွင် လယ်သမား လှည်းပိုင်ရှိသူတိုင်း ရှောင် မရသော ကိစ္စပင် ဖြစ်သည် ။ တစ်မိုးတွင်းလုံး လှည်းစီးကုံးကို မိုးလုံအောင်အုပ်လျက်လှည်းကို ခေါက်ထားခဲ့ကြရာက ကောက်လှိုင်းတိုက်ပြီးလျှင် နေက ပူလာကာ လှည်းဘီးပတ် သံခွေများမှာ ချောင်လာတော့သည် ။ သူကြီးအမိန့်နှယ် ပေကတ်ကတ် လုပ်နေလျှင် အရေးထဲမှာ သံခွေကျွတ်ပြီး လှည်းဘီးတစ်ဖက် အလဟဿ ပျက်စီးရပေမည် ။ သို့ကြောင့်လည်း ချောင်နေသော သံခွေကို ပြန်တင်းရန် လှည်းတိုင်း ဒေါက်ဖိုရှိရာ အဆက်အသွယ်ကောင်း ရှိရာသို့ သွားရောက် အပ်နှံရ၏ ။

“ အလုပ်ဖျက်ဖို့ မလိုပါဘူး အဖေရာ ”

ဘညိန်းက အမှော်ခြစ်ပြီးမှ စပါးပြင်ပေါ်တွင် ခုန်ခုန်၍ စပါးအရှိကို ခန့်မှန်းနေသည် ။

“ မဖျက်လို့ နေခင်းကြောင်တောင်ကြီး သွားမလို့လားကွ လူကလေးရေ ”

ကိုဆေးရိုးက နွားချေးပုံ အသစ်တစ်ခုကို ထန်းဖုံးဖတ် အခြမ်းနှစ်ခုဖြင့် ညှပ်ကော်ထားရင်း လှည့်မေး၏ ။

“ ဒါပေါ့ အဖေရ ။ သူတို့ မနက်စောစော ခဏလေးပဲ စပါးထနယ်ပြီး အိပ်နေကြတဲ့ဥစ္စာ ၊ ဘာလုပ်ရတာ မှတ်လို့ ”

ဘညိန်းက နွားကြီးနှစ်ကောင်ကို မေးငေါ့ပြနေစဉ် ကိုဆေးရိုး၏ လက်ထဲမှ နွားချေးများမှာ ပျဉ်ပြား နှစ်ခုကြားမှ ကိုဆေးရိုး၏ ခြေဖမိုးပေါ်သို့ ကျလာ၏ ။

“ ငါလခွေးမှပဲ ၊ မင့် ပြောရတာနဲ့ ပေကုန်ပြီ ”

ချောစိန်က ကိုဆေးရိုးကို ကြည့်လျက် တစ်ဖက်သို့ လှည့်ပြီး ပြုံးလိုက်ရာ မကျီးဒန်က

“ ကဲ ကိုရွှေဆေးရိုးရေ ၊ နောက်ချေးတွေများ နေရာတကျ ပစ်လိုက်ပါဦး ။ တကတည်း စားတော့မယ့် အတိုင်းပဲ ၊ ကိုင်ထားလိုက်တာက ”

“ ညည်းကို ကျွေးမလို့ ”

ကိုဆေးရိုးက မချိုမချဉ် မျက်နှာပေးနှင့် လှည့်ပြောလိုက်ပြီးနောက် “ အေးလေ လူလေး သဘောပဲ ” ဟု ဆိုကာ နွားချေးပုံရှိရာသို လှမ်းထွက်သွားသဖြင့် ဘညိန်းက အသံကို မြှင့်ပြောလိုက်၏ ။

“ အခု နေဆို သိပ်မပူသေးဘူး အဖေရ ။ အခု သွားလိုက်မယ်လေ ၊ အဖေတို့ ကောက်ပြန့်နှင့်ကြ ။ အစ်မလည်း အားနေသားပဲ ”

“ အမယ် ၊ ကျုပ်တို့ ပြန့်နိုင်ပေါင်တော် ”

ချောစိန်က ခေါင်းခါခါ လည်ခါခါဖြင့် အော်လိုက်၏ ။ ဘညိန်းက မကြားဟန်ဆောင်ကာ ကိုဆေးရိုး၏ လက်ထဲမှ နွားချေးများ လွတ်ကျရာ နေရာသို့ ခဏ သွားထိုင်ပြီး မကျီးဒန်နှင့် ချောစိန် ရှိရာသို့ ပြန်လာကာ ရှေ့တည့်တည့်တွင် ချောစိန်နှင့် လက်တစ်လှမ်းကွာတွင် သွားရောက်၍ ဆောင့်ကြောင့်ထိုင်လေသည် ။

“ ဘာပြောတယ် ။ မပြန့်နိုင်ဘူး ဟုတ်လား ”

“ ဟုတ်တယ် ”

“ ကဲ ဟုတ်ဦး ”

ဘညိန်းက ပြောပြောဆိုဆိုဖြင့် ချောစိန်၏ ပါးကို လက်ညှိုးဖြင့် တို့ပြီး နောက်သို့ ဆုတ်လျက် မတ်တတ်ရပ်လိုက်၏ ။ ချောစိန်၏ ပါးတစ်ဖက်တွင် နွားချေးများဖြင့် ညိုမည်းသွားကာ ပါးကို လက်ဖြင့် ပွတ်ကြည့်သည့် လက်မှာလည်း ထပ်မံ ပေကျံသွား၏ ။

“ အမေ ၊ အမေ့သားကို မပြောဘူးလား ။ ဒီမှာ နောက်ချေးတွေနဲ့ ပါးကို သုတ်သွားတယ် ”

မိခင်သို့ လှမ်းတိုင်လိုက်ပြီး ချောစိန်က လှမ်း၍ အော်လိုက်ပြန်သည် ။

“ ဟဲ့ ခွေး ”

“ ဝုတ်ဝုတ် ”

“ ငါ့ချီးကို စားမလား ၊ ဟဲ့ ခွေး ”

“ နင်သာစား ”

“ နင်သာစားဟဲ့ ခွေးရဲ့ ”

မကျီးဒန်က ကြည့်ကောင်းကောင်းနှင့် ကြည့်နေသလား ၊ မပြောချင်၍လား မသိ ၊ ဆေးပေါ့လိပ်ကြီးကို ထောင်းခနဲ ထောင်းခနဲ တစ်ချက်ချင်း ဖွာငေးနေလေသည် ။

“ မှတ်ကရော ကောက်မပြန့်ချင်နဲ့ဦး ”

ဘညိန်းက ရေအိုးတွင် မျက်နှာသစ်နေသော ချောစိန် အနားမှ ဖြတ်သွားရင်း မခံချိမခံသာ ပြောလိုက်ကာ နွားနှစ်ကောင်ကို ချည်တိုင်မှ ဖြုတ်နေသည် ။ ထိုအချိန် ဘညိန်း ကျောအလှည့်၌ ချောစိန်က နွားချေးပုံ တစ်ခုကို ညောင်ရွက်ဖြင့် ကော်လျက် ဘညိန်း၏ ကျောပြင်ကြီးပေါ်သို့ ဘတ်ခနဲ ကပ်လိုက်ရာ

“ အမေရေ လုပ်ပါဦးဗျို့ ၊ ပေကုန်ပြီ ”

“ ဓားနဲ့ခုတ်ဟဲ့ ၊ ဓားနဲ့ခုတ် ”

မကျီးဒန်က ခပ်ချဉ်ချဉ်မို့ အရွဲ့တိုက် ပြောလိုက်စဉ် ကိုဆေးရိုးက နွားချေးကျုံးသော ထန်းဖုံးဖတ် နှစ်ခြမ်းကို ကိုင်လျက် ရောက်လာသည် ။

“ ကိုက်ကြပြန်ပြီလား ဟေ့ ”

“ ကျုပ်ကျောကို နောက်ချေးတွေနဲ့ လာပက်တယ် အဖေရ ။ ကြည့်စမ်းပါဦး ဒီမှာ ”

ဘညိန်းက ကျောကြီးကို ကုန်း၍ ပြ၏ ။

“ နင် ငါ့ပါးကို နောက်ချေးနဲ့ သုတ်သွားတာကိုတော့ မပြောတော့ဘူးလား ”

“ ငါတို့တာက နည်းနည်းလေးရယ် ”

“ ကဲ တော်ကြစမ်း တော်ကြစမ်း ။ နှစ်ယောက်စလုံး အရိုက်ခံရမယ် ။ ဟိုကောင်ကော အခုတလော တော်တော် ချိုထောင်နေတယ်နော် ။ ကြပ်ကြပ်သတိထား ။ လှည်းမီးသွားချတာ လှည်းအပ်ပြီးရင် ချက်ချင်း ပြန်ခဲ့ ။ ဘယ်နေ့ ရမလဲ ဆိုတာလည်း သေသေချာချာ မေးခဲ့ ”

ဖအေဖြစ်သူက ဖိကြိမ်းလိုက်သည်တွင် ဘညိန်းမှာ ဝပ်ဆင်းသွားလေသည် ။ တစ်ခွန်းမျှ ပြန်မပြောဘဲ နွားနှစ်ကောင်ကို လှည်းထမ်းပိုးအောက်သို့ ဆွဲပို့နေလေ၏ ။ လှည်းနှင့် ပတ်သက်သော လှမ်းကြမ်းအိမ် လုပ်ခြင်း ၊ လှည်းယာဉ်အိမ် လုပ်ခြင်း ၊ ပုံတောင်းလဲခြင်း ၊ ပြင်ခြင်း ၊ ဆိတ်မျက်လုံး ပြင်ဆင်ခြင်း ၊ လဲလှယ်ခြင်း ၊ လှည်းဘီးတကူ လဲလှယ်ခြင်း ၊ လှည်းဘီးဒေါက်ပြင် ခြင်းနှင့် လှည်းဘီး သံခွေ လဲလှယ်ခြင်း ၊ ပြင်ဆင်ခြင်း စသည်တို့ကို လုပ်ကိုင်ပေးရာဌာနကို ဒေါက်ဘီးဖို သို့မဟုတ် ‘ ဒေါက်ဖို ’ ဟုခေါ်ကြ၏ ။

ရမ်းဘိုကုန်းနှင့် အနီးဆုံး ဒေါက်ဖိုမှာ လေးဖာလုံခန့်သာ ကွာဝေး၍ မီးနှင့် လုပ်ရသော အလုပ်ဖြစ်သည့် အတွက် လယ်ကွင်းကြီး တစ်ခု၏ အစပ် ညောင်ပင် အောက်တွင် ကနဖျင်းကြီး တစ်ခုထိုးလျက် အလုပ်လုပ် နေလေသည် ။

ပေပေါ်တွင် လှည်းဘီးသံခွေပတ်ကို တင်၍ တအား ထုလိုက်သောအသံကို ဘညိန်းက ခပ်ဝေးဝေး မှပင် ကြားခဲ့ရ၏ ။ ထန်းရွက်မိုး ကနဖျင်း အနီးသို့ လှည်းရောက်လာ၍ မျှော်ကြည့်လိုက်လျှင် ဘညိန်းမှာ

မောဟိုက် သွားရလေ၏ ။ ကနားဖျင်းရှေ့တွင် ဘီးချွတ် ထားသော လှည်းများ ၊ မချွတ်ရသေးဘဲ ရပ်ထားသော လှည်းများက ၂၀ ခန့် ရှိနေပေသည် ။

“ ဗျို့ ဦးဖိုးသောင်း ၊ လှည်းမီး ချမလားဗျို့ ”

ဘညိန်းက တဲတွင်းသို့ အော်၍ ဝင်သွား၏ ။ ဦးဖိုးသောင်းက ဖားဖိုထက်မှ သံခွေများကို ညှပ်ကြီးတစ်ခုဖြင့် မီးညီအောင် ညှိပေးနေရာက မော့ကြည့်သည် ။

“ ထားခဲ့ကွာ သုံးလေးရက် ကြာမှ လာခဲ့ကွာ ”

“ ဘယ်လှည်းဆိုတာလည်း ထွက်ကြည့်ဦးမှပေါ့ဗျ ”

တရှူးရှူး အော်နေသော ဖားဖို၏ မြည်သံကို ဘညိန်း၏ အသံက မဖောက်ထွင်းနိုင်သောကြောင့် ဦးဖိုးသောင်းက သူ၏ သံတူများကိုသာ ငုံ့ကြည့်နေရာက သံခွေတစ်ခုကို ဆွဲမလိုက်ကာ ပေပေါ်သို့ တင်လိုက်သည်နှင့် အသင့်ရှိနေသော တပည့် တစ်ယောက်က မီးရဲရဲအညိဆုံးနှင့် မပြေပြစ်ဆုံးနေရာကို တူကြီးနှင့် ခပ်ဆဆကလေး ထုလိုက်သည် ။

မီးပွားများသည် ဖွားခနဲ ပြန့်လွင့်လာသဖြင့် ဘညိန်းမှာ နောက်ဆုတ်ပေးလိုက်ရ၏ ။

“ ထုထု ”

ဦးဖိုးသောင်းအမိန့် ပေးလိုက်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် တူသမားက တူကို မြှောက်၍ ထုချေလိုက်ရာ သံစတစ်စသည် ရဲခနဲ ထန်းရွက်ကြားသို့ ပြေးကပ်သွားလေသည် ။ မည်သူမျှ မမြင်လိုက်ကြပေ ။ သံခွေ ဆက်သည့်ဘက်ကိုသာ အာရုံစိုက်နေကြသဖြင့် ခေါင်းပေါ်မှ မီးတောက်တောက်သံ ကြားတော့မှ မော့ကြည့်မိ ကြတော့သည် ။

“ ဟ ငခွေး ၊ အပေါ်တက်ပါဟ ။ အဲ အိုးနဲ့ပေါက် ၊ ပေါက်ပါဟ ”

ဦးဖိုးသောင်းမှာ ပျာယာခတ်သွား၏ ။ ဘညိန်း လည်း အနီးရှိ အိုးထဲမှ ရေများကို ဆွဲခပ်ပက်ဖျန်းပါ၏ ။ သို့ရာတွင် လေအေးတစ်ချက် သုတ်လိုက်သည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် တဲတစ်ခြမ်းကို မီးဝါးပြီးသား ဖြစ်သွားကာ တဲပြင်ဘက်သို့ လက်လွတ် ထွက်ပြေးကြရလေ၏ ။

ဘညိန်း မှာလည်း မတော်တဆ သူ့ လှည်းပါ မီးထဲ အဆစ်ပါမည် စိုးသဖြင့် လှည်းပေါ် တက်ပြီး ရွာဆီသို့ ဒုန်းစိုင်းခဲ့ရ၏ ။ သူ၏ နောက်တွင် ဝါးပေါက်သံများသည် ကိုင်းတောကို မီးသင့်သည့်နှယ် အဆက်မပြတ် ထွက်ပေါ်နေ၏ ။ တဖြည်းဖြည်း ဝေး၍ ကျန်ခဲ့သည် ။ ဝါးပေါက်သံများသည် ဘညိန်း၏ နောက် ဘက်တွင် ဝေး၍ ပျောက်ကွယ်သွားခဲ့ရာက ဘညိန်း ရှေ့မှ ဆီးကြိုနေပြန်သော ကာလ၌ ဘညိန်းမှာ မျက်လုံးငယ်ထိပ်သို့ ကပ်သွားရလေတော့၏ ။

ရွာဘက်သို့ နီးလာလေလေ ဝါးပေါက်သံလိုလို အသံတွေက ပိုမိုကျယ်လောင်လာလေလေ ။ ရွာဆီ ကြည့်ပြန်တော့ မီးတောက် မမြင် ၊ မီးခိုး မတွေ့  ။ ဦးဖိုးသောင်း၏ ဒေါက်ဖိုကို မီးလောင်သလိုလည်း အဆက်မပြတ် ထွက်ပေါ်နေခြင်း မဟုတ် ။ ပြတ်တောင်းပြတ်တောင်းသာ တစ်ခါတစ်ရံ ကွမ်းတစ်ရာညက်ကျော်မှ အသံထွက်လာသည် ။ ရေတွေ အရွှဲသား ပြာမှုန်များ လူးကပ်သော ကိုယ်ဖြင့် တလင်းထဲသို့ လှည်းမောင်းကာ ဝင်လာသည့်တိုင်အောင် ဘညိန်းမှာ မီးလောင်ရာက ဝါးပေါက်သံလိုလို ထွက်ပေါ်နေသော အသံများ၏ ဇာစ်မြစ်အမှန်ကို စဉ်းစား မရနိုင်ရှိသဖြင့် ထမင်း စားရာမှာပင် လည်တိုင် တငင်ငင်ဖြစ်နေကာ အသံလာရာ ပုရပိုက်တန်းရွာဘက်သို့သာ မျှော်၍ ကြည့်နေမိသည် ။

ဒိုင်းခနဲ အသံထွက်သွားသည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် “ နံပါတ်ဝမ်းကွ ” ဟူသော အော်သံများသည် ရမ်းဘိုကုန်းရွာနှင့် ပုရပိုက်တန်းရွာကြားရှိ မန်ကျည်းအုပ် အောက်ဝယ် ဆူညံသွားလေ၏ ။ မန်ကျည်းအုပ် ဟု ဆိုသော်လည်း ရွက်ချင်း ယှက်၍ နေပြောက် မထိုးအောင် ပြည့်သိပ်နေသည် မဟုတ် ။ ပူပြင်းသော နေရောင်သည် မန်ကျည်းပင်များ ကြားသို့ ဟိုတစ်ကွက် သည်တစ်ကွက် လျှောဆင်းနေ၏ ။ နေမည်မျှ ပူသော်လည်း လူအုပ်ကြီးမှာ နေပူမှန်းပင် သိဟန် မတူကြ ။ နောက်တစ်ကြိမ် ဒိုင်းခနဲ အသံထွက်လာပြန်လျှင် “ ငနီကွ ငနီ ၊ ငနီဟေ့ ” ဟု ကုန်း၍ အော်လိုက်ကြပြန်သည် ။ မန်ကျည်းအုပ်၏ မြောက်ဘက်အစပ် မန်ကျည်းပင် နှင့် တောင်ဘက်အစပ် မန်ကျည်းပင်ကို အပ်ချည်ကြိုး တစ်ချောင်းနှင့် သွယ်ထား၏ ။ မြောက်ဘက်အစပ်၌ လူအုပ်ကြီး ခဲနေကာ အလယ်တွင် လူလေးယောက် ၊ တောင်ဘက်ဖျား ကြိုးအဆုံးတွင် လူငါးယောက် ရှိ၍ တစ်ယောက်က သစ်ပင်ပေါ် တက်နေပြီး ပဝါဖြင့် အချက်ပေးနေသည် ။

“ ဟော တို့ဘက်က လောင်းမယ့် လူတစ်ယောက် တိုးလာပြန်ပြီဟေ့ ”

မန်ကျည်းအုပ် တောင်ဖျားသို့ စိတ်ဝင်စားစွာ ငေးကြည့်နေသော လူအုပ်ကြီးမှာ နောက်သို့ လှည့်ကြည့်ကြ၏ ။ သူတို့၏ မျက်လုံး ကျရောက်ရာအရပ်၌ ဘညိန်း က ပြောင်းဖူးဖက်လိပ်ကလေးခဲလျက် သူတို့ထံ ဦးတည်လာနေ၏ ။

“ ဟေ့ကောင် ငဆယ် ။ ဒုံးနီကြီးနဲ့ အုံးမောင်ရဲ့ ဒုံးစိမ်းကြီး ပြိုင်နေတယ်ကွ ။ တို့ဘက်က လောင်းပါလား ”

ဒုံးစိမ်း သို့မဟုတ် နံပါတ်ဝမ်းဘက်မှ ထိုးသား လှမောင် ဆိုသူက ဆီး၍ ရွှေကြို လုပ်လိုက်သဖြင့်

“ ပိုက်ဆံ မပါပါဘူးကွာ ”

“ အမယ် ပိုက်ဆံပဲ ၊ ခဲယဉ်းတာ မှတ်လို့ကွာ ။ စပါး လေးတောင်းလောက် တလင်းထဲက ကျုံးယူလိုက်ရင် တစ်ဆယ်တော့ အေးလို့ ”

ပုရပိုက်တန်းရွာသား ငကွန့်က ဝင်၍ ငွေရှာနည်းကို ပြောပြလိုက်၏ ။ ဘညိန်းက လောင်းဖို့ထက် မည်သူနိုင်သည် ရှုံးသည်ကိုသာ သိချင်နေသဖြင့်

“ အခု ဘယ်သူ နိုင်နေလဲကွ ”

“ စောစောပိုင်းက ငါရောပေါ့ကွာ ။ သာဝ ၊ ညံထွန်း ၊ ဖိုးပိန်တို့ရဲ့ဒုံးတွေ ရှုံးပြီး အုံးမောင် ၊ ငဆယ် ၊ လှမောင် စံဝတို့ရဲ့ဒုံးတွေက နိုင်သွားလို့ အခု နိုင်တဲ့ အကောင်ချင်း ပြန်ချနေကြတာ ။ အုံးမောင် ဒီတစ်လားတော့ ရှုံးသွားပြီ ။ နှစ်လား ကျန်သေးတယ် ”

ဒုံး ဆိုသည်မှာ ဒေသစကားသာ ဖြစ်၏ ။ စင်စစ်အားဖြင့် ဝါးပင်မှ ဝါးသာတည်း ။ အခွံလည်း ပါး၍ ရင့်လည်း ရင့်သည့် လက်မ လက်ညှိုး သာသာ ဝါးလုံးငယ်ကို ပါးပါးကလေး ကျန်အောင် အပေါ်ကြောသပ်ပစ်လိုက်ပြီး ထိုဝါးငယ်ကို အပ်ချည်ကြိုးဖြင့် ညီညွတ်ချောပြေအောင် ရစ်ရသည် ။ အပ်ချည်ကြိုးနှင့် ဝါး၏ ကြားတွင် လက်မတစ်စိတ်ခန့် ရှည်သော စွန်၏ တောင်ပံ ၊ ဘဲတောင်ပံ ၊ ကျီးကန်းတောင်ပံ စသည့် ကြိုက်နှစ်သက်ရာ ငှက်တောင်၏ အရိုးကလေး နှစ်ချောင်းကို တစ်လက်မစီ ခွာ၍ ထည့်ထားသည် ။ အပ်ချည်ကြိုးပေါ်တွင် သဘောကျသောအရောင်ကို သုတ်လိမ်းပြီး အပေါ်မှ ထပ်မံ၍ ဖယောင်းဖြင့် တိုက်ထားသည့် ဝါးကို ဒုံးခေါ်၏ ။

အပ်ချည်ကြိုးတန်းကို ငှက်တောင်ရိုးကလေး နှစ်ချောင်း၏ အပေါက်တွင် သွင်း၍ ဝါးလုံးခေါင်းတွင် ဗြောက်အိုးထည့်ပြီး မီးရှို့လိုက်သည် အခါ၌ ယမ်း၏ တွန်းအားကြောင့် ဒုံး ( ဝါးလုံး ) မှာ ကြိုးတန်းတစ်လျှောက် ပြေးလွင့်သွားသည် ။ ဒုံးတစ်ခု တာရှည်ရှည် ပြေးရန် ဗြောက်အိုးသွေ့ခြောက်ရမည် ။ ဒုံး လုပ်သော ဝါးမှာလည်း ခြောက်သွေ့ ပါးလျားရမည် ။ ဒုံးသည် ဦးချွန်နိုင်သရွေ့ ချွန်ရမည် ။ ကြိုးသီရာ ငှက်တောင် အရိုးများ ချောမွတ်ရမည် ။ ဒုံး တကယ် ကောင်းလာလျှင် ကြိုးစွန်ရှိ မန်ကျည်းပင်ထဲသို့ပင် စိုက်ဝင်နေတတ်၏ ။ သို့ရာတွင် ဒုံးမှာ သုံးမရအောင် ကွဲအက် နာကြည်းတတ်သွားသည့်အတွက် ကြိုးစွန်၌ အဝတ် ထူထူ ခံထားရလေသည် ။

“ ဟေး စကားဝါကွ ၊ စကားဝါဟေ့ ”

ဒုံးစိမ်းနှင့် ဒုံးနီတွင် အစိမ်း ရှုံးသွားပြီးနောက် ၊ အနီနှင့် အနက် သုံးလားစီ ပြိုင်ကြရာ အနက်မှာ ကြိုးဆုံးအောင် မသွားသဖြင့် ရှုံးသွားပြန်၏ ။ အနက် ရှုံးလျှင် အနီနှင့် အဖြူ ပြိုင်ကြပြန်ရာ အဖြူ ရှုံးသွားပြီး နောက်ဆုံး အဝါနှင့် အနီ ပြိုင်ကြသည်တွင် သဲသဲမဲမဲ ဝိုင်းလောင်းကာ အသေအလဲ အော်ဟစ် အားပေးနေ ကြခြင်းဖြစ်၏ ။

‘ လယ်သမားတို့ လုပ်စာ မြေမှာ တစ်ဝက် ’ ဟူသော စကားတွင် ‘ လေမှာ လေးပုံတစ်ပုံ ’ ဟူ၍ပါ ထပ်ဖြည့်ရပေတော့မည် ။ ယခုပင်လျှင် အလုပ်တာဝန် ပါးသည့် အနက် ချွေးနှင့် ရင်းရသော လုပ်စာ စပါးများကို မတန်တဆ နိမ့်ကျသောနှုန်းဖြင့် လောင်းကစားနေကြလေသည် ။

“ ဟေး .. အနီကွ ၊ အနီ ၊ အနီ ”

အော်သံများသည် မန်ကျည်းအုပ်ကို သိမ့်သိမ့်တုန်သွားစေ၏ ။ ဒုံးပြေးသံသည် ခိုပျံသကဲ့သို့ မြည်ကာ တစ်ဖက်စွန်းသို့ ရောက်သွား၏ ။ တောင်ဘက် စွန်းတွင် ရပ်နေသော လူ ၅ ယောက်မှာ ဒုံးကို ငုံ့ကြည့်ပြီး ငြင်းကြသည်ကို မြင်ရသဖြင့် မြောက်ဘက်ဖျားမှ လူအုပ်ကြီးက တောင်ဘက်ဖျားသို့ ပြေးသွားပြီး ချက်ချင်းပင် တစ်ဖက်နှင့် တစ်ဖက် ရိုက်ကြထိုးကြတော့သည် ။ ရန်ပွဲတွင် မပါသူမှာ ဘညိန်း တစ်ယောက်သာ ရှိ၏ ။

သူ မပါသောကြောင့်လည်း ရွာထဲက လူကြီးများ သိကာ မောင်းထု၍ လူစုသည် ။ ရန်ပွဲကို ဖျန်ဖြေရန် ပြေးလာကြသော အခါ၌ မန်ကျည်းအုပ် အတွင်းဝယ် သွေးမှိုင်းလွင်လွင် ရဲနေလေပြီ ။

“ မိုက်တဲ့ ကလေးတွေပဲ ”

ရွာလူကြီး ဦးပန်းဦးက ဝမ်းနည်းသံဖြင့် ညည်းညူလိုက်၏ ။ တကယ်တော့ ရွာလူကြီး ဦးပန်းဦး နှင့် သားရှင် မိဘများသာလျှင် မိုက်သူများ ဖြစ်၏ ။ သူတို့သည် မိုးအကုန်တွင် လောင်တတ်သော မီးဖိုမှ မီးကို ကာကွယ်ရန်သာ သတိရပြီး မီးဖိုမှ မီးထက် ပြင်းထန်သော မီးကို သည်အချိန်တွင် ကာကွယ်ရမှန်း မသိမမြင်ခဲ့ကြသူများ မဟုတ်ပါလော ။

▢  ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း
📖 ကိုဆေးရိုး ပေါင်းချုပ်

အမေ မျှော်နေတဲ့ ဆပ်ပြာ တစ်ထုပ်


❝ အမေ မျှော်နေတဲ့ ဆပ်ပြာ တစ်ထုပ် ❞
( ရွှေနောင်ရိုး - မန္တလေး )

ဆေးရုံမှာ ဆုံးပါးခဲ့တဲ့ လူနာကို အိမ်ပြန် သယ်လာခဲ့ပြီး ဖြစ်တယ် ။ နာရေးအိမ်ရှေ့မှာ လူငယ်တွေက စုရုံး စုရုံးနဲ့ လုပ်ကိုင်နေကြပြီး အချို့က လူတစ်ယောက်ကို မျှော်နေကြတယ် ။ အဲ့ဒီလူက နာရေး ရှိတယ် ဆိုရင် ရောက်ရောက် လာတတ်တယ် ။

သူ ရောက်လာပြီ ဆိုရင် နာရေးရှင်တို့အတွက် အပူတစ်ဝက် ငြိမ်းပြီပေါ့ ။ သူက နာရေးပြင်တာ ဆင်တာကအစ သေစာရင်း လုပ်တာ ၊ သင်္ချိုင်းလက်မှတ် ယူတာ နာရေးကိစ္စ မြေကျသည်အထိ တာဝန်ယူ ဦးဆောင် တတ်သူလည်း ဖြစ်တယ် ။ စိတ်မြန်လက်မြန် ရှိသလို အပိုစကားလည်း သိပ်မပြောဘူး ။ ပြောရင်လည်း တုတ်ထိုးအိုးပေါက် ပြောတတ်လို့ အပေါက်ဆိုးတယ် ဆိုပြီး မကြည်တဲ့သူက မကြည်ကြဘူး ။ ဟိုတစ်ချိန်က ဆိုရင် စိတ်မြန်သလောက် လက်လည်း ပါတတ်သူမို့ တချို့ကလည်း သူ့ကို လန့်ကြတယ် ။ ဒါပေမဲ့ လက်တွေ့ကျကျ လုပ်တတ်ကိုင်တတ်ပြီး ကိစ္စတစ်ခုကို ပြီးစီးသည်အထိ တာဝန်ယူတတ်သူမို့ စိတ်လည်း ချကြတယ် ။ ဒါ့ကြောင့် မပေါင်းလည်း ခက် ၊ ပေါင်းလည်း ခက်တဲ့ ကိုဘခက်ရယ်လို့ အရပ်ထဲက နာမည် ပေးထားကြတယ် ။ ဒါကလည်း ကွယ်ရာမှာပဲ ပြောရဲကြတာ ။ ရှေ့မှာ ဆိုရင်တော့ ကိုဘခက်ကြီး ၊ ကိုဘခက်ကြီးနဲ့ သွား အဖြဲသားပေါ့ ။

နောက် ကြာလာတော့ လူမှုရေး လုပ်ရတဲ့ အတွေ့ အကြုံတွေ များလာတော့ ကိုဘခက်လည်း ဆင်ခြင်လာတတ်တယ် ။ အချိုးတွေ ပြင်လာတယ် ။ အရင်လို လက်တွေခြေတွေတော့ မပါတော့ဘူး ။ သူ့ရင်ထဲ အဆင်မပြေ မကျေနပ်တော့ဘူး ဆိုရင်တော့ အရက်ဆိုင်ဘက်ကို ထွက်သွားတတ်တယ် ။ ပြီး ရင် အမူးသောက်ပြီး ကြုံရာမှာ ထိုးအိပ်နေလိုက်တော့တဲ့ ကိုဘခက်ပါပဲ ။

ကိုယ်ပိုင်စီးပွားရေး လုပ်ပြီး စာလေးပေလေးလည်း ရေးတတ်သူမို့ သူ့ကို လေးစားတဲ့သူလည်း များပါတယ် ။ ကိုယ့်ထမင်း ကိုယ်စားပြီး လုပ်တယ်ကိုင်တယ် ။ ဘယ်တော့မှ အခွင့်အရေး ဆိုတာမျိုးလည်း ယူတတ်တဲ့သူ မဟုတ်ဘူး ။ လူပေါ်လူဇော် မလုပ်တတ်လို့ ချစ်တဲ့ခင်တဲ့ သူတွေလည်း ပေါပါရဲ့ ။ ပေါင်းရခက်တဲ့ ကိုဘခက် ဆိုပြီး ဖယ်ချင်ကြဉ်ချင်တဲ့ သူတွေလည်း ရှိတယ် ။ ကိုဘခက် ကတော့ ဘယ်သူ့ကိုမှ မှုမနေတတ်ဘူး ။ သူ လုပ်စရာရှိရင် လုပ်တယ် ။ သူ့ရင်ထဲမှာ မကျေနပ်ရင်တော့ ပေါက်ကွဲ ဆူပူမနေတော့ဘဲ အမူး သောက်ပြီး ကြုံရာမှာ ထိုးအိပ်နေတတ်တာကတော့ ကိုဘခက်ရဲ့ အကျင့်လို ဖြစ်နေပြီ ။

အဲ့ဒီအချိန်ကာလတွေမှာက ဗြဟ္မစိုရ်တို့ ၊ ချမ်းမြသုခတို့ ၊ လောကပါလတို့လို လူမှုရေးအဖွဲ့အစည်းတွေ မရှိ ကြသေးဘူး ။ ကိုဘခက်တို့လို သုဘရာဇာ သာသာ အလုပ်ကို လုပ်မယ့်သူ ကလည်း ရှားပါးပစ္စည်းတွေ ဖြစ်နေတဲ့ အချိန်ကာလမျိုး ဖြစ်နေတယ် ။ စာလေးပေလေး ရေးတတ်တဲ့ ကိုဘခက်က စာတွေလည်း အတော် ဖတ်တဲ့သူ ဆိုတော့ သူ့မှာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲချင်တဲ့ အတွေးအခေါ်လေးတွေ ရှိတတ်တယ် ။ ဒါပေမဲ့ အရိုးစွဲနေတဲ့ ခေတ်ဆွေး အယူသီးမှုတွေကို ဖက်တွယ်နေတဲ့ လူတွေက အများကြီးမို့ ကိုဘခက်က တိုးမပေါက်ပါဘူး ။

••••• ••••• •••••

တစ်ခါတုန်းက မိုးထဲ ရေထဲမှာ အမူးသောက်ပြီး မှောက်နေတဲ့ ကိုဘခက် တစ် ယောက် အအေးပတ်ပြီး ဆေးရုံ ရောက်ရတဲ့အဖြစ်လည်း ကြုံဖူးခဲ့တယ် ။ အဲဒီကိစ္စက အသင်းအဖွဲ့နဲ့လည်း မဆိုင်ဘူး ။ ဘဏ္ဍာရေး အခြေအနေ ငွေကြေးကိစ္စလည်း မဟုတ်ဘူး ။ ဘယ်လို ပြောရမလဲ ၊ ရပ်ဓလေ့ ရွာဓလေ့လို့ ပြောရမှာလား ။ အစွဲအလမ်း ပြဿနာလို့ ပြောရမှာလား ။ ရှင်းပြဖို့ တော်တော်ခက်တဲ့ ကိစ္စပဲ ။ ဒါပေမဲ့ ဒီကိစ္စမျိုး ဖြစ်လာရင် ဘယ်သူမှ ဖြေရှင်းလို့ မရဘူး ။ အဲဒီကိစ္စက “ ရွာနာတယ် ၊ ရပ်နာတယ် ” ဆိုတဲ့ ကိစ္စ ။

မန္တလေးက ရန်ကုန်နဲ့ မြို့ကြီးချင်း တူပေမဲ့ ဓလေ့ထုံးစံချင်း မတူဘူး ။ ယဉ်ကျေးမှုချင်း မတူဘူး ။ ရန်ကုန်မှာ နာရေးဖြစ်ရင် ရေခဲတိုက်ပို့ပြီး ထားကြတယ် ။ ရေဝေးက ရေခဲတိုက်မှာထား ၊ သက်ဆိုင်ရာ နာရေးရှင်တွေ အိမ်ကနေ ပူဆွေး ၊ အိမ်က ကနေပဲ ငိုကြွေး ၊ သင်္ဂြိုဟ်မယ့် အချိန်ကျမှ သတ်မှတ်တဲ့ စုရပ်ကနေ တန်းစီပြီး ကားတွေနဲ့ သွား ၊ ခန်းမမှာ ပြင်ဆင်ပြီး ဈာပနကိစ္စ လုပ်ကြတယ် ။ မန္တလေးမှာက ဆေးရုံကြီးမှာ ထားပြီး သင်္ဂြိုဟ်တာ ရှိတော့ ရှိတယ် ရှားတယ် ။ များသောအားဖြင့် ကိုယ့်အိမ်မှာ ထားပြီး သင်္ဂြိုဟ်ကြတယ် ။ တချို့များ ကိုယ့်အိမ်ကိုယ့်ရွာ ပြန်သယ်ချင်လို့ ဆေးရုံမှာ ဆုံးအောင်ထိ ဆေးမကုကြတော့ဘူး ။ မတော်လို့ ဆေးရုံမှာ သေရင် ကိုယ့်အိမ်ကို အပြန်ခက်မှာစိုးလို့ စောစော အိမ်ပြန် သေကြတယ် ။ ဆရာဝန်တွေကလည်း သဘောပေါက်နေကြပြီ ။ အခြေအနေ မကောင်းလို့ လက်လျှော့တော့မယ်ဆိုရင် အိမ်ပြန်ချင် ပြန်လို့ရတယ် ခွင့်ပြုတယ် ။ တော်ကြာ ရပ်ကွက်နာတယ် ဆိုပြီး အိမ်ကြီးရခိုင် ပိုင်ပါလျက် ရပ်ကွက်ထိပ်မှာ ဝင်းထိပ်မှာပဲ ထား ၊ ဝင်းထဲ သယ်မလာနဲ့ အရပ်နာတယ် ဆိုတာကို ဆရာဝန်တွေလည်း သဘောပေါက်နေတာကိုး ။

မြို့ကြီးပြကြီး ဖြစ်လို့ ၊ မိုးမျှော် တိုက်ကြီးတွေ ပေါ်လာလို့ နည်းနည်း ရန်ကုန်ဆန်လာပြီလို့ ပြောကြပေမဲ့ အစွဲအလမ်းကိစ္စ တော်တော် ကျန်ပါသေးတယ် ။

ကိုဘခက် စိတ်မကောင်း ဖြစ်သွားတာက ဒေါ်ယဉ်ယဉ် ကိစ္စ ။ ဒေါ်ယဉ်ယဉ်က ချို့ချို့တဲ့တဲ့ မဟုတ်ဘူး ။ စတိုးဆိုင်အကြီးကြီးလည်း ပိုင်တယ် ။ ငွေကြေး အဆင်ပြေသလို သားထောက် သမီးခံတွေကလည်း ရှိတယ် ။ သူသေရင် အိမ်မှာပဲ သူ သေချင်တာ ။ ဒါပေမဲ့ သားသမီးတွေက တတ်နိုင်တော့ အစွမ်းကုန် ဆေးကုချင်တယ် ။ ဆေးရုံမှာ နောက်ဆုံးအချိန်ထိ ကြိုးစားပမ်းစား ကုကြတယ် ။ မွေးကျေးဇူးကို ဝိုင်းဆပ်ကြတယ် ဆိုပါတော့ ။ ဒါပေမဲ့ မရရှာဘူး ။ ဒေါ်ယဉ်ယဉ် ဆေးရုံမှာပဲ ဆုံးရှာတယ် ။ သားသမီးတွေက သူတို့ အမေဆန္ဒ သိနေတော့ အိမ်ပြန် သယ်လာကြတယ် ။ အဲ့ဒီမှာ ပြဿနာ စ , တာပဲ ။

ဒေါ်ယဉ်ယဉ် အိမ်ပြန် သယ်လာတာကို လက်မခံကြဘူး ။ ဒေါ်ယဉ်ယဉ်တို့ အိမ်က ဝင်းထဲမှာ ဆိုတော့ ဝင်းနာမှာ စိုးလို့ လမ်းထိပ်မှာ ထားပါလို့ ဆိုကြတယ် ။ ဝင်းထဲ အသယ်မခံဘူး ။ ဒေါ်ယဉ်ယဉ် သားသမီးတွေက တောင်းပန်ကြတယ် ။ သူတို့ အမေရဲ့ နောက်ဆုံးဆန္ဒလေး ဖြည့် ဆည်းပါရစေဦး ။ တောင်းပန်တာမှ တော်တော် ခခယယ တောင်းပန်ရှာကြတာပါ ။ ဒါပေမဲ့ မရပါဘူး ။ သူတို့က ယဉ်ယဉ်ကျေးကျေးပါပဲ ။ ကိုယ်ချင်းတော့စာပါတယ် ၊ ဒါပေမဲ့ ရပ်ကွက်နာတဲ့ ကိစ္စမို့ ဆိုပြီး ပြတ်ပြတ်သားသား ငြင်းကြတယ် ။ သားသမီးတွေကလည်း နည်းမျိုးစုံ ကြိုးစားကြည့်တာပေါ့ ။ သိုင်းကြည့်တယ် ၊ ဝိုင်းကြည့်တယ် ။ ကိုဘခက် ကိုလည်း အကူအညီ တောင်းကြတယ် ။ ကိုဘခက်လည်း ရှောဘရားသား ဖြစ်သွားတာပါပဲ ။ အားလုံးက ဆောရီး ဆိုတော့ နောက်ဆုံး ဝင်းထိပ်မှာပဲ ယာယီမဏ္ဍပ် ထိုးပြီး ဒေါ်ယဉ်ယဉ်ကို ထားခဲ့ရတယ် ။

စာတွေထဲမှာ ဖတ်နေရတဲ့ ကံဆိုးမ သွားလေရာ မိုးလိုက်လို့ရွာ ဆိုတဲ့ စကား အကြောင်းတိုက်ဆိုင်ရင် ငြီးတွားကြတာပါပဲ ။ ဒါပေမဲ့ သေရှာပြီဖြစ်တဲ့ ဒေါ်ယဉ်ယဉ် က ဘာသံမှ ထွက်မလာဘူး ။ သူ ဘာမှလည်း သိပုံ မရဘူး ။ ခုတင်ပေါ်မှာ ငြိမ်ငြိမ်လေးပါပဲ ။ မငြိမ်ဘဲ ဗျာများ နေရသူတွေက နာရေးကိစ္စ စီစဉ်တဲ့သူတွေလေ ။

အနောက်တောင် အရပ်ဆီက မိုးတိမ်မည်းမည်းကြီးတွေ တလိပ်လိပ် တက်လာတယ် ။ လေပြင်းပါ တိုက်လာတော့ ဝေါခနဲ ၊ ဒိုင်းခနဲ ရောက်လာတဲ့ မိုးသားတွေက မြန်မှမြန်ပဲ ။ မိုးဦးလေဦးမို့ လေရောမိုးပါ ရွာချတယ် ။ ယာယီမဏ္ဍပ်လေး ဟိုတစ်စ ဒီတစ်စ ဖြစ်ရော ။ ခုတင်တိုင်တွေပေါ် မိုးကာ တင်ပြီး ထားပေမဲ့ မိုးများတဲ့အခါ ကျလာတဲ့ မိုးရေတွေက ဒေါ်ယဉ်ယဉ်ကို ရွှဲလို့ နစ်လို့ ။ ဒီအခါ ကိုဘခက် စိတ်ပျက်လက်ပျက် စိတ်မကောင်းကြီးစွာနဲ့ ကြေကွဲ၏ ။ ထုံးစံအတိုင်း သူ့ပေါက်ကွဲမှုက မိုးအောက်လေအောက်မှာ မူးပြီး မှောက်နေလိုက်တာ ဆေးရုံကို ရောက်ရော ။

••••• ••••• •••••

ကိုဘခက် အတွက် ခက်နေတဲ့ ကိစ္စတစ်ခုလည်း ရှိသေးတယ် ။ လကွယ်နေ့ လူသေရင် ကြုံရတဲ့ကိစ္စ ။ လကွယ်နေ့ သေရင် ရက်မကူးရဘဲ နေ့ချင်း သင်္ဂြိုဟ်ရတော့ ကာယကံရှင်တွေ မပြောနဲ့ ကူညီသိုင်းဝိုင်းရတဲ့ သူတွေတောင် အတော် ဒုက္ခရောက်တယ် ။ ကာယကံရှင် မိသားစုဝင်တွေ မစုံလို့လည်း စောင့်ခွင့် မရှိဘူး ။ ရက်လည်တာတောင် လမကူးရဘူး ဆိုပြီး သင်္ဂြိုဟ်တာရော ၊ ရက်လည်ဆွမ်းကျွေးကိစ္စရော နေ့ချင်းပြီး လုပ်ရတော့တာပါပဲ ။ မွန်းလွဲချိန် ဆုံးတာမျိုး ဆိုရင် ဆွမ်းထမင်း ၊ ဆွမ်းဟင်းတောင် မကပ်ရဘဲ အအေးလေးနဲ့ ကိုယ်တော်တွေ ကိစ္စပြီးကြရတယ် ။ ဒီနေရာမှာ အများနဲ့ ဆိုင်တဲ့ကိစ္စ ရိုးရာဓလေ့ကြီးလို ဖြစ်နေတာ ဘယ်သူ့ကို အပြစ်ပြောရမှာလဲ ။ တစ်ခါကများ ကိုဘခက် လေးစားကြည်ညိုရတဲ့ ဆရာကြီး တစ်ယောက် လကွယ်နေ့ ဆုံးပါးသွားတယ် ။ ဆရာကြီးက စာရေးဆရာ ဖြစ်သလို သမိုင်းပညာရှင်ကြီးလည်း ဖြစ်တဲ့ လူ့အဖိုးတန်ကြီးပါ ။ ဆရာ ကွယ်လွန်တော့ လကွယ်နေ့ ရက်မကူးရတဲ့ ဥပဒေသကြီးကြောင့် အကျဉ်းရုံးပြီး နေ့ ချင်း တက်သုတ်ရိုက် သင်္ဂြိုဟ် ရတဲ့ကိစ္စ ကိုဘခက် တော်တော် ခံစားခဲ့ရတယ် ။ အဲ့ဒီနေ့က တောင်သမန်အင်းက ဦးပိန်တံတားပေါ်မှာ ပိုးလိုးပက်လက် ဖြစ်နေတဲ့ ကိုဘခက်ကို ထမ်းပြီး အိမ်ပြန်ပို့ ကြရတာကလည်း ပြောစမှတ်ကို ဖြစ်လို့ ။

••••• ••••• •••••

ဒီနေ့ အရပ်ထဲက လူသိများတဲ့ နာရေးတစ်ခု ရှိတယ် ။ လိုက်ပို့တဲ့သူတွေ များလို့ နာရေးပို့မယ့် ယာဉ်တွေမှာ လူ တွေက အပြည့် ။ နာရေးမှာ ကမ်းတဲ့ လက်ဆောင်ယူဖို့ လိုက်တဲ့ ကလေးတွေက လည်း အခန့်သား နေရာယူ ပြီးနေကြပြီ ။ ဟိုတစ်ချိန်က နာရေးပို့တယ် ဆိုရင် အသုဘ ရှုပြီး ယပ်တောင်လေးတွေ ကမ်းတယ် ။ ယပ်တောင်လေးတွေမှာ ဆရာတော်ကြီးတွေရဲ့ သံဝေဂကဗျာလေးတွေ ကပ်လှူတယ် ။ အခုအချိန်မှာတော့ ယပ်တောင် ယဉ်ကျေးမှုက မရှိသလောက် ဖြစ်သွားပြီ ။ ယပ်တောင်အစားထိုး အချိုရည်ဘူး ၊ သောက်ရေသန့် ၊ ဆပ်ပြာမှုန့်ထုပ်တွေ အဓိကထား ကမ်းကြတော့တယ် ။ ဒီတော့ နာရေးပို့တဲ့ ကလေးဦးရေကလည်း များလာတာပေါ့ ။ ကလေး တော်တော်များများ ထိုင်နေကြတော့ ထိုင်စရာနေရာ မရှိ ဖြစ်နေတာကို ကားဆရာက သိပြီး ကလေးတွေကို ကားပေါ် က မောင်းချနေတယ် ။ အော်ငေါက်မောင်းထုတ်လိုက်တော့ ကလေး တော်တော်များများ ကားပေါ်က ဆင်းသွားကြတယ် ။ အဲ့ဒီထဲက ကလေး တစ်ယောက်ကတော့ မဆင်းဘဲ ဆက် ထိုင်နေတယ် ။ ကားဆရာက “ ဟဲ့ ကောင်လေး မင်း ဘာလို့ မဆင်းတာလဲ ၊ ဆင်းလေ ” လို့ ဆိုတော့ ကောင်လေးက မဆင်းဘဲ ပေကတ်နေတယ် ။ ဒါနဲ့ ကားဆရာက “ မင်း မဆင်းဘူးလား ၊ ဆင်းမှာလား ” ဆိုပြီး ထ , ငေါက်တော့ ကောင်လေးက “ ကျွန်တော် ဆင်းလို့ မဖြစ်ဘူး လိုက်ပို့ရမှာဗျ ” လို့ ပြန်ဖြေတယ် ။ ကိုဘခက်က အဲ့ဒီကလေးနဲ့ ကားဆရာတို့ ပြောစကားကို နားထောင်ပြီး ဒီကလေးက နာရေးရှင်ရဲ့ ဆွေမျိုးများလား ၊ ရင်းနှီးချစ်ခင်သူလားလို့ တွေးနေတာပေါ့ ။ အဲ့ဒီအချိန် ကားဆရာက ဒေါသတကြီးနဲ့ “ မင်းက ဘာကိစ္စ လိုက်ပို့မှ ဖြစ်ရမှာတုံး ။ မင်းကို ငါသိတယ် ။ အခုဆင်း ” လို့ ပြောတော့ ကလေးက ပြန်ဖြေတယ် ။

“ ကျွန်တော် လိုက်မပို့လို့ မဖြစ်ဘူး ။ အိမ်မှာ အမေက အဝတ်တွေ ရေစိမ်ပြီးပြီ ။ ကျွန်တော် ပြန်မှ အဝတ်တွေက လျှော်ရမှာ ” လို့ ပြန်ပြောလိုက်တယ် ။ ကလေးပြောတဲ့အသံ ကြားပြီးတော့ ကားပေါ်က နာရေးပို့သူတွေက ဝါးခနဲ ဝိုင်းရယ်ကြတယ် ။ ရယ်သံတွေ တအား ကျယ်သွားတော့ ကလေးလေးက ကြောင်တက်တက် ဖြစ်လာတယ် ။ ပြီးတော့ မျက်ရည်တွေ ဝိုင်းလာတယ် ။ ခုနက ဇွတ်ဆင်းခိုင်းတုန်းက မဆင်းတဲ့ ကလေးက ဗြုန်းခနဲ ကားပေါ် က ခုန်ဆင်းလိုက်တယ် ။ မျက်ရည်တွေ ပိုးပိုးပေါက် ပေါက်ကျလို့ကွယ် ။

အဲ့ဒီအချိန် ကိုဘခက် လည်း ဗြုန်းခနဲ ထိုင်ရာက ထ , လိုက်တယ် ။ ပြီးတော့ သူ့နံဘေးနားမှာ ထိုင်နေတဲ့ ရင်းနှီးတဲ့ မိတ်ဆွေတွေ ဆီက ဆပ်ပြာထုပ်တွေ လှမ်းယူလိုက်တယ် ။ သူ့ဆပ်ပြာနဲ့ ပေါင်းထုပ်လိုက်ပြီးတော့ ကားပေါ်က အပြေးလေး ဆင်းပြီး ကလေးလေး နောက်ကို လိုက်သွားတော့တယ် ။

ကိုဘခက် ကားပေါ်ပြန်တက်လာတော့ သူ့မျက်ဝန်းမှာ မျက်ရည်တွေ တွဲလွဲခိုနေတယ် ။ ကားပေါ်က ဧည့်သည်တွေ အားလုံး အကြည့်ကလည်း ကိုဘခက် မျက်နှာကိုပဲ ဦးတည်နေကြတယ် ။ အဲ့ဒီအချိန် နာရေးပို့မယ့် ကားပေါ်ကနေ ကိုဘခက်တစ်ယောက် ပြန်ဆင်းသွားတာ တွေ့ရတော့တယ် ။ ကိုဘခက်ရဲ့ ကျောပြင်ကို လှမ်းကြည့်တဲ့အခါ သူ ဦးတည်ရာသွားနေတဲ့ ကိုဘခက်ရဲ့ ခြေလှမ်းတွေကို သူတို့က သိနေကြသူတွေလေ ။

အဲ့ဒီအချိန် ကားပေါ်က မိန်းမကြီး တစ်ယောက်ရဲ့ သက်ပြင်းချသံနဲ့အတူ ပြော လိုက်တဲ့ စကားတစ်ခွန်းက မတိုးမကျယ် ဆိုပေမဲ့ အားလုံး အတိုင်းသား ကြားနေကြရတယ် ။

“ အင်း ... ကိုဘခက် တစ်ယောက် ဒီနေ့ ဘယ်နေရာမှာများ မူးမှောက် အိပ်နေဦးမှာလဲ မသိဘူးနော် ” ဆိုတဲ့ စကားသံပါပဲ ။

⎕ ရွှေနောင်ရိုး ၊ မန္တလေး ၊
📖ရွှေအမြုတေ ရုပ်စုံမဂ္ဂဇင်း
      ဧပြီ ၊ ၂ဝ၂ဝ

ကမ်းခြွေသည့် ရေ


❝ ကမ်းခြွေသည့် ရေ ❞
          ( ကိုတူး )

ရောင်နီ လာသည်မျှ ရှိလိမ့်ဦးမည်လား ၊ ရောင်နီ လာချေပြီလားဖြင့် မသိချေ ။ တစ်ညလုံး တဖြောက်ဖြောက် ကျလိုက် ၊ တဝေါဝေါ ရွာလိုက်ဖြစ်နေသော မိုးကဖြင့် တစိမ့်စိမ့် ရွာဆဲ ။ ဟိုအိမ်က ထွက်လာ ၊ သည်အိမ်က ထွက်လာကြသော တစ်ယောက် တစ်ယောက်သော သူများက တာထိပ်ဆီမှာ တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး စကား မဆိုမိကြ ။ တစ်ယောက်မျက်နှာ တစ်ယောက် မကြည့်မိကြသည့်တိုင် မြစ်ရေပြင်သို့မူ မမှိတ်မသုန် ကြည့်နေကြသည်က ဇာတ်တိုက်ထားသလို ။ ထိုသူတို့ကို သတိမမူမိသည်လား ၊ အမှုမထားလေသည်လား ၊ ဂရုမစိုက်လေသည်လား မသိပေသော ဧရာဝတီကဖြင့် ပကတိ ဣန္ဒြေရစွာ စီးဆင်းနေသည် ။ အသော့နှင်သည်လည်း မဟုတ် ၊ လေးကန်နှေးကွေးသည်လည်း မဟုတ်ပါဘဲ သူ့ခရီးကို သူ နှင်ကာ ဣန္ဒြေရ လှပါဘိတောင်း ။

••••• ••••• •••••

နံရံထက်က နာရီကို ဆရာကြီးဦးဟန်ညွန့် လှမ်းကြည့်မိချိန်မှာ လက်တံတို တစ်ခုက ပျောက်နေပြီလား တွေးမိသည် ။ အပေါ်တည့်တည့် ထောင်နေသည့် နာရီလက်တံရှည်က အုပ်မိုးထားသည်ကို တွေးမိမှ စိတ်ထဲမှာ ပြုံးလိုက်မိ၏ ။ ရုံးခန်းဆီသို့ လျှောက်သွားလိုက်ပြီး ဗီရိုပေါ် တင်ထားသည့် ခေါင်းလောင်းကို လေး , ငါးချက် လှုပ်ခတ်လိုက်သည် ။ ကလေးများ၏ အသံက ဝေါခနဲ ပေါ်ထွက်လာ၏ ။ တကယ်တော့ ဆရာကြီး ခေါင်းလောင်း မတီးမီကတည်းက ကလေးများက စာအုပ်တွေ ၊ ပေတံ ၊ ခဲတံတွေကို လွယ်အိတ်ထဲ တိတ်တိတ်ကလေး ထည့်ပြီးနေပြီ ။ တစ်ကျောင်းလုံးရှိ ကလေးများက နာရီကို တကြည့်ကြည့် လုပ်နေကြတာလည်း ကြာပြီ ။ ပွက်လောရိုက်အောင် ဆူညံသွားသော ကျောင်းသည် မိနစ်ပိုင်း အတွင်းမှာပင် တိတ်ဆိတ်သွားတော့သည် ။

ကျောင်းပေါ်တွင် ဆရာကြီး ဦးဟန်ညွန့် နှင့် ဆရာမ သုံးယောက်သာ ကျန်ခဲ့တော့၏ ။ ဆရာမများက သက်ဆိုင်ရာအတန်း အသီးသီးမှ ရုံးခန်းဆီသို့ ရောက်လာသည်နှင့် ဆွဲခြင်း အသီးသီးမှ ထမင်းချိုင့်များကို ထုတ်ယူရင်း စားပွဲပေါ် တင်လိုက်ကြသည် ။ သည်အခန်းပင်လျှင် သည်ကျောင်း၏ ရုံးခန်း ၊ ကျောင်းပေါ်တွင် ဆရာကြီး ဦးဟန်ညွန့်နှင့် ဆရာမ သုံးယောက်သာ ကျန်ခဲ့တော့၏ ။ ဆရာမများက သက်ဆိုင်ရာ အတန်းအသီးသီးမှ ရုံးခန်းဆီသို့ ရောက်လာသည်နှင့် ဆွဲခြင်း အသီးသီးမှ ထမင်းချိုင့်များကို ထုတ်ယူရင်း စားပွဲပေါ် တင်လိုက်ကြသည် ။ သည်အခန်းပင်လျှင် သည်ကျောင်း၏ ရုံးခန်း ၊ သည်ကျောင်းမှ ဆရာမ ဆရာများ၏ နားနေခန်း ၊ အစည်းအဝေးခန်းတို့ ဖြစ်ကြလေသည် ။ ထို့ပြင် ဆရာမများ၏ အဝတ်လဲခန်းလည်း ဖြစ်ချေတော့သည် ။

ထိုအချိန်တွင်ဖြင့် ဆရာကြီးသည် မယောင်မလည်ဖြင့် ဝေးရာ အခန်းဆီသို့ သွားကာ အရေးမပါသော အလုပ်များကို လုပ်ရရှာလေတော့သတည်း ။

“ ဒီနေရာကနေ ကြည့်နေရတာ သင်္ဘောကြီးတွေက ကျောင်းနဲ့ နီးနီးလာ သလိုပဲနော် ”

ဆရာမ ဒေါ်ကြည်ရင် က ပြတင်းပေါက်မှ လှမ်းမြင်နေရသည့် ကိုင်းကွင်းများဆီ လှမ်းကြည့်ရင်း ပြောလိုက်သည် ။ အမက တာငုတ် သည် မြို့နှင့် ငါးမိုင်ခန့်ဝေးသော မြေနုလွင်ပြင်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည် ။ ပထဝီ အနေအထားအရ ဧရာဝတီမြစ်၏ ရေလွှမ်းမိုးမှုကို ကာကွယ်ရန် ဧရာဝတီမြစ်ရိုးတစ်လျှောက်ကို ရေကာတာများဖြင့် ကာရံထားသည် ။ ရေကာတာများသည် မြစ်၏ အခြေအနေ ၊ မြို့၏ အခြေအနေကို လိုက်၍ မြစ်နှင့် အပြိုင် တစ်ခုနှစ်ခု ရှိကြသည် ။ ရေကာတာ ၊ အရံရေကာတာများ ဖြစ်ကြသော်လည်း ဒေသခံများက အတွင်းတာ ၊ အပြင်တာဟု ခေါ်ကြ၏ ။ မြစ်နှင့် နီးသော တာမှာ အတွင်းတာ ဖြစ်ပြီး မြစ်နှင့် ဝေးသော တာကို အပြင်တာဟု ခေါ်ကြသည် ။ ထိုရေကာတာများ ရှိသဖြင့်သာ ဟင်္သာတမြို့နယ်မှာ မိုး ရာသီတွင် ဣန္ဒြေမပျက် နေနိုင်ခြင်းဖြစ်သည် ။ သို့စေကာမူ အချို့သော နှစ်များတွင် ဟန် ကိုယ့်ဖို့ ဖြစ်အောင် မနည်း ကြိုးစားရသည် ။ မိုးရာသီတွင် ဧရာဝတီမြစ်နှင့် ငဝန်မြစ်သည် မြို့နယ်တစ်မြို့နယ်လုံးကို ငုံ့ကြည့်လျက် ခပ်ထေ့ထေ့ အမြဲ ပြုံးတတ်၏ ။ တာငုတ်သည် ဟင်္သာတမြို့၏ အတွင်းတာနှင့် အပြင်တာ ဆုံရာတွင် ရှိသည် ။ တစ်ချိန်က အတွင်းတာသည် ငဝန်မြစ် ခွဲထွက်ရာ အနီးရှိ ခြင်ဘို့ရွာ၏ ဟိုမှာဘက် အထိ ရှိသော်လည်း ဒေသခံများပင် မမှတ်မိတော့သော အချိန်က ရေကာတာ ကျိုးပေါက်ပြီးနောက် ထိုနေရာတွင် တာပြန် မဖို့ကြတော့ချေ ။ မြို့ဘက်က တာအငုတ်ကြီးကို အတွင်းတာက လာဆက်လိုက်တော့သည် ။ ထိုနေရာသည် တာငုတ် ဖြစ်လာလေတော့၏ ။

တစ်ဖက် ကမ်းပြိုလျှင် တစ်ဖက် သောင်ထွန်းသည်မှာ ဓမ္မတာပင်တည်း ။ ဆိုရိုးတွေ မရှိလင့်ကစား သောင်ထွန်း ပြီးသည်နှင့် ကမ်းပြိုတတ်သည် ၊ ကမ်းပြိုပြီးသည်နှင့် သောင်ထွန်းတတ်သည်မှာ လည်း ဖြစ်ရိုးဖြစ်စဉ်ပါတည်း ။ ထိုထိုသော နှစ်များက သောင်ထွန်းခဲ့သော တာငုတ် မှ အရှေ့ဘက်ဆီသို့ လှမ်းမျှော် ကြည့်လိုက်လျှင် မျက်စိတစ်ဆုံးသော ကိုင်းကွင်းများ၏ ဟိုမှာဘက်က ဧရာဝတီ မြစ်အစပ်မှ သာရဝေါဘူတာ ကို မြင်ရသည် ဆိုသည်မျှသာ ရေးရေးလေး မြင်ရသည် ။ ထိုအချိန်က သာရဝေါ ဘက်မှာ ကမ်းတွေ တဝုန်းဝုန်း ပြိုသည် ။ ရွာတွေပျက်သည် ။ ကျောင်းတွေ ၊ ဘုရားတွေ ရေထဲ ရောက်သည် ။ သည်ဘက်မှာလည်း နှစ်တိုင်း မြေနုကျွန်းတွေ ပေါ်သည် ။ ကိုင်းတွေ အသစ်ရကြသဖြင့် ပျော်ကြသည် ။

••••• ••••• •••••

နဒီ ဆိုသော မြစ်တို့သည် ကား ဝင်္က ကွေ့ကောက်တတ်သည်သာချည်း ဖြစ်တော့၏ ။ သည်သဘောကို တာငုတ်သားတို့ မေ့လျော့ခဲ့သည်တကား ။ ငယ်စဉ်က အကြောင်းကို မမှတ်မိတော့သော အသက်ခြောက်ဆယ် ဝန်းကျင်တို့သည် မကြာသေးမီကမှ ခွဲတမ်းရထားသော မိမိတို့ ကိုင်းများ ရေထဲပါသွားသည့်အခါ ကိုယ့်ဆီ ခဏ အလည်လာတာပါဟု ဖြေသိမ့် ရယ်သွမ်းသွေးခဲ့ကြသေးသည် ။ တစ်နှစ် ။ ရေတက်လျှင် ကမ်းပြို ၊ ရေကျတော့လည်း ပြိုတတ်သည်က ထုံးစံမို့ နောက်တစ်နှစ်တွင်လည်း ဖြေတွေး တွေးခဲ့ကြပါသေးသည် ။ နောက်တစ်နှစ်တွင်မူ မျက်ကလဲဆန်ပျာ ဖြစ်လာ တော့သည် ။ ဟိုတစ်နှစ်က မသိမသာလေး ပြိုခဲ့သည် ။ နောက်တစ်နှစ် သိသိသာသာကြီး ပြိုပြန်သည် ။ ခုတစ်နှစ် မချိမဆံ့ ပြိုတော့သည် ။ ကိုင်းကွင်းတွေ ဝုန်းခနဲ ၊ ဝုန်းခနဲ ပြိုကျသွားသည် ။ ကိုင်းကွင်းစောင့်သည့် ရွာစုစုလေးတွေ ဝေါခနဲ ၊ ဝေါခနဲ ပြိုဆင်းသွားသည် ။ သက်တမ်းရင့် ကုက္ကိုပင်တွေ ၊ လက်ပံပင်တွေ ရိပ်ခနဲ ၊ ရိပ်ခနဲ ပျောက်ကွယ်သွားကြသည် ။

“ ဟုတ်တယ် ၊ မနေ့ကမှ ကိုတင်ဝင်း ဆီးတောဘက် သွားတာ ။ ဆီးတောရွာထိပ်က လက်ပံပင်အကြီးကြီး ပါသွားပြီတဲ့ ။ ဒီနှစ် ကမ်းပြိုတာ တအား ကြမ်းနေတယ် ”

“ ဒါဆို တို့ကျောင်းလေး တောင် စိတ်ချရပါ့မလား မသိဘူးနော် ”

ဆရာမ ဒေါ်ကြည်ရင့် စကားနှင့် ဆက်၍ ကျန် ဆရာမများက သိသမျှနှင့် တွေးမိသမျှ ပြောကြ၏ ။ ဆရာကြီး ဦးဟန်ညွန့်သည် သောက်လက်စ ရေနွေးကြမ်းကို အကုန် မော့သောက်ပြီး နောက် ရေနွေးကြမ်းပန်းကန်ကို စားပွဲပေါ်သို့ ဒေါက်ခနဲ မြည်အောင် ပြန်ချလိုက်သည် ။ တစ်ဆက်တည်းမှာပဲ လေပူ တစ်ချက်ကို ဟူးခနဲမြည် အောင် မှုတ်ထုတ်လိုက်၏ ။

ကျောင်းပြတင်းပေါက်မှ ကြည့်လိုက်လျှင် မျက်စိတစ်ဆုံးမျှသော ကွင်းပြင်များကို စိမ်းစိမ်းစိုစို မြင်နေရသည် ။ ကိုင်းကွင်းများ၏ ထုံးစံအတိုင်း မိုးအကုန် ဆောင်းအကူး မြစ်ရေကျသွား ချိန်တွင်မှသာ စိုက်ပျိုး၍ ရနိုင်သည်ဖြစ်ရာ မိုးဦးကျ အချိန်တွင် ဝတ်လစ်စားလစ် ဖြစ်၍ နေသည် ။ သို့စေကာမူ နွေပူတွင် နွမ်းခွေနေသော ပြောင်းပင် ပုသွယ်သွယ် ၊ ပဲပင်လှီလှီ ၊ ချဉ်ပေါင်ညှက်ညှက်တို့က မိုးရေအားဖြင့် ဖွံ့ထွားလာကြသည် ။ ရိတ်သိမ်းစဉ်က ကျကျန်ခဲ့သော ပဲမျိုးစုံက အလေ့ကျ ပြန်ပေါက်နေကြပြီ ။ ပေါင်းပင်များဟု ဆိုလင့်ကစား ယခုလိုအချိန်တွင် ဟင်းတစ်ခွက် ဖြစ်စေသော မြူပင် ၊ ဒေါက်ခွပင်များက လည်း စိတ်ရှိလက်ရှိ သန် စွမ်းနေကြပြန်သည် ။ ကိုင်းကွင်းသည် မသန်သော်လည်း စွမ်းနေသည်ထင့် ။ ကပိုကရို ဖြင့် စိမ်းစိမ်းစိုစို လှအားပိုနေ သေးတော့သည် ။ ဝတ်လစ်စားလစ် ဖြစ်နေသော မယ်ကိုင်းကွင်းကို အနှီ လက်ကျန်ပင် ထိုပေါင်းပင်တို့က ဟိုဖုံး သည်ကာ လုပ်ပေးသည်နှင့် တူရော့၏ ။

••••• ••••• •••••

ဆရာကြီး ဦးဟန်ညွန့်သည် တစ်ယောက်ပြီး တစ်ယောက် ရောက်လာကြသော မိဘများကို ကြည့်ရင်း စုံသလောက် ရှိပြီဟု တွေးမိသည် ။

“ ကဲ လူစုံသလောက်တော့ ရှိပါပြီဗျာ ။ အထွေအထူး မဟုတ်တော့ အခမ်းအနားတွေ ဘာတွေလည်း မလုပ်တော့ပါဘူး ။ အများစုကတော့ ကျွန်တော် အိမ်တွေ ရောက်တုန်း ပြောပြလို့ သိပြီး ဖြစ်ပါတယ် ။ အတိုဆုံး ပြောရလျှင် ဒီလို ကမ်းပြိုပုံမျိုးနဲ့ဆို သိပ်မကြာခင်မှာ ကျွန်တော်တို့ ကျောင်းလေးက ပါတော့မှာလေ ။ ဘယ်လိုလုပ်ကြမလဲလို့ မေးချင်တာ ။ ဒါပေမဲ့ မမေးရက်ဘူး ။ တစ်ရွာလုံးလိုလို တစ်သက်မက လုပ်ခဲ့တဲ့ ကိုင်းရော ၊ ဘိုးဘွားအစဉ်အဆက် နေခဲ့တဲ့ အိမ်တွေ ခြံတွေရော ဆုံးရှုံးနေကြတော့ မမေးရက်ပါဘူး ။ တစ်ဖက်မှာလည်း ပညာရေးဌာနကို အခြေအနေ အရပ်ရပ် တင်ပြထားသလို မျှော်လင့်လို့ ရနိုင်တဲ့ အလှူရှင်တွေကိုပါ မကျန်ရအောင် ကြိုးစားပြောပြထားပါတယ် ။ ဒါပေမဲ့လည်း အခုထက် မြန်မြန် ဖြစ်လာခဲ့မယ်ဆိုရင် ဘယ်လို လုပ်သင့်လဲဆိုတဲ့ အကြံလေး ပေးစေချင်တာပါ ”

ဆရာကြီး၏ စကားအဆုံးတွင် ကိုမြစိုးက လေးကန်စွာ ထ၍ မတ်တတ်ရပ်သည် ။

“ ဆရာကြီး မေးပေမဲ့လည်း ဘာပြောရမှန်းတောင် မသိတော့ပါဘူး ဆရာကြီးရယ် ။ တကယ်တော့ ဒီကျောင်းလေးကို ကျွန်တော်တို့ မိသားစုက လှူထားတာပါ ။ အဲ့ဒီတုန်းကလည်း နှစ်ပေါင်းများစွာကြာလို့ ပြိုလု ပြိုလု ကျောင်းဟောင်းလေးကို ကြည့်ပြီး ရှိစုမဲ့စုနဲ့ ဆောက်ပြီး လှူခဲ့တာ ။ အခုကျတော့ လုပ်စားနေတဲ့ ရှိသမျှ ကိုင်းလည်း ကုန်ပြီ ။ ခြံစပ်က မအူပင်တန်းတောင် ပါသွားပြီဆိုတော့ မနေ့ကပဲ မြို့က ကွက်သစ်ထဲမှာ ခြံလေးတစ်ခြံ သွားဝယ်လိုက်ရတယ် ။ ရွာက မခွာချင်ပေမဲ့ နေစရာမှ မရှိတော့လည်း မတတ်နိုင်တော့ဘူးလေ ။ ပထမတော့ ဒီက အိမ်ကို ဖျက်သွားပြီး ဟိုက ခြံလေးထဲမှာ ပြန်ဆောက်ဖို့ပဲ ။ ဒါပေမဲ့ မနေ့က ရလိုက်တဲ့ ခြံထဲမှာက အိမ်တစ်လုံးပါ တယ် ။ အသင့်အတင့်လည်း ကောင်းတော့ ဒီက အိမ်ကို ကျောင်းကို လှူခဲ့ပါမယ် ။ ဒါ ကျွန်တော့် ရွာအတွက် ကျွန်တော်တို့မိသားစုရဲ့ နောက် နောက် နောက်ဆုံး ...”

စကားကို အဆုံးမသတ်နိုင်ပါဘဲ ရှိုက်ကြီးတငင် ငိုချ လိုက်ပါသော ကိုမြစိုး ကို ဆရာကြီးနှင့် ဆရာမများ ၊ အခြားသော မိဘများက မအံ့သြနိုင်ဘဲ ကြက်သေသေကာ ကြည့်နေကြသည် ။ လူတိုင်းကရော ထိုသို့ ဖြစ်နေသူနှင့် ထိုသို့ ဖြစ်တော့မည့်သူများသာ မဟုတ်ပါလား ။ ဟိုလူ ပြော သည်လူငိုနှင့်ပင် အစည်းအဝေးက ဘယ်အချိန်ပြီးမှန်း မသိ ပြီးသွားချိန် ၊ အစည်းအဝေး တက်ရောက်သူများ မည်သို့ ပြန်မှန်းမသိ ပျောက်သွားချိန် ၊ ဘာကြောင့်ရယ် အတိအကျ မသိပါဘဲ ဆရာကြီး ကိုယ်တိုင် ခြေကုန်လက်ပန်းကျကာ မောဟိုက် နွမ်းလျသွားချိန် ၊ မတိုင်ပင်ရပါဘဲ ဆရာ ၊ ဆရာမတွေ မလှုပ်မယှက် ငူငူငိုင်ငိုင် ကျန်ခဲ့ရချိန်တို့က ရှေ့ဆင့်နောက်ဆင့်လေလား ၊ တစ်ပြိုင်နက်လေလား မည်သူမျှ သတိမထားလိုက် မိပါချေ ။

••••• ••••• •••••

“ တီး တီ တီ ၊ တီး တီတီ တီ ”

“ တီး တီ တီ တီ ၊ တီး တီတီ တီ ”

ဆရာကြီး ဦးဟန်ညွန့် စာသင်နေစဉ်မှာ ဖုန်းက မြည်လာသည် ။ ဆရာကြီးက မကျေနပ်ဟန်ဖြင့် ရုံးခန်းစားပွဲပေါ်က ဖုန်းကို ကောက်ကိုင် လိုက်ရင်း -

“ ဟလို ၊ အမိန့်ရှိပါခင်ဗျ ”

“ ........... ”

“ ဟုတ်ကဲ့ပါ ။ ကျွန်တော် ကျောင်းအုပ်ကြီးပါ ”

“ ........... ”

“ ဪ ဟုတ်ကဲ့ပါခင်ဗျ ”

“ ........... ”

“ ဟုတ်ကဲ့ပါခင်ဗျ ”

“ ........... ”

“ ဖြစ်ပါတယ်ခင်ဗျ ”

“ ........... ”

“ ဟုတ်ကဲ့ပါခင်ဗျ ”

ဟုတ်ကဲ့ပါချင်း မိုးမွှန်အောင် ပြောနေဆဲမှာပင် ဆရာကြီး၏ မျက်နှာက ပို၍ ပို၍ ဝင်းပလာသည် ။ သူ့ စကားသံတွေက ပျော်နေသလိုပင် ။ ဆရာကြီးမျက်နှာကို စာဖတ်နေသည့် ဒုတိယတန်း ဆရာမ ဒေါ်သန်းသန်းအေးက ရွေ့ရွေ့ဖြင့် လျှောက်လာ၏ ။ ဘာကြောင့်မှန်းမသိ ဆရာကြီး၏ ဟုတ်ကဲ့ပါခင်ဗျတွေကြောင့် ကလေးတွေပင် အသံတိတ် ကျန်သည် ။ ဘယ်နှကြိမ်မြောက်မှန်း မသိရသော ဟုတ်ကဲ့ပါခင်ဗျ အပြီးတွင် ဆရာကြီးသည် ဖုန်းကို နားနှင့် ခွာလိုက်သည် ။ တစ်ဆက်တည်းပင် -

“ ဟဲ့ ဆရာမတွေရေ လာကြပါဦးဟဲ့ ၊ မောင်အေးမောင် ရော ၊ လာဦးကွ ”

ဆရာကြီး၏ ပါးစပ်သည်လည်း နားရွက်ကို ချိတ်တော့မတတ် ပြုံးနေပါ၏ ။

“ ဒီလိုကွ ”

ဆရာမများနှင့် အထွေထွေလုပ်သားတို့ကလည်း အနားသို့ မည်သို့ရောက်လာသည်မသိ ။ ဆရာကြီးကလည်း ဘယ်က စပြောရမည်မသိ ။

“ ပညာရေးမှူးရုံးက ဖုန်းဆက်တာ ။ တို့ကျောင်းကို ဂျပန်နိုင်ငံက အလှူရှင်အဖွဲ့ တစ်ဖွဲ့က ဆောက်ပေးမယ်တဲ့ ။ အဲဒါ အခုမကြာခင် ဒုတိယပညာရေးမှူး တစ်ဦးနဲ့ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦး လာပြီး နေရာကြည့်မယ်တဲ့ ။ မိဘဆရာအသင်း ၊ ကျောင်းအကျိုးတော်ဆောင်အဖွဲ့နဲ့ ရွာမိရွာဖတွေ ခေါ်ထားဖို့ ။ သူတို့ အခု ထွက်လာတော့မယ်တဲ့ ”

ဆရာကြီးက အပျော်မျက်နှာနှင့်အတူ လျှာခလုတ် တိုက်မတတ်ပြော ၊ ဆရာမတွေကလည်း စပ်ဖြဲဖြဲမျက်နှာတွေနှင့် နားထောင် ၊ အထွေထွေလုပ်သား မောင်အေးမောင် ကလည်း ဆရာကြီး စကားမဆုံးမီမှာပင် ရွာထဲသို့ အသော့နှင်ပါလေတော့၏ ။

••••• ••••• •••••

ရွာ၏ မြောက်ဘက်ဟု ခေါ်လေမည်လား ၊ အနောက်ဘက်ဟု ခေါ်လေမည်လား မသိတော့သည့် နေရာတွင် အဓိကရ ကုက္ကိုပင်ကြီး နှစ်ပင်ရှိသည် ။ ဟိုးယခင် ရွာ စည်ပင်စဉ်ကမူ ရွာအနောက်ဘက်တွင် ရှိခဲ့ပါ၏ ။ ကမ်းတွေ ပြိုလာသည့်အခါ ရွာက တာစောင်းသို့ တတိတိရွှေ့ လာသည့်အခါ အနှီ ကုက္ကိုပင်တို့က ရွာမြောက်ဘက်သို့ ရောက်ခဲ့ပါလေ၏ ။ ထိုကုက္ကိုပင်တို့ မည်မျှကြာမြင့်ခဲ့ပြီကို ရွာထဲမှ မည်သူမျှ မသိကြပေ ။ အသက် ကိုးဆယ်ကျော် ဘကြီးပျော့က သူငယ်စဉ်က ထိုအပင်အောက်တွင် နွားကျောင်းခဲ့ဖူးသည်ဟု ဆိုကတည်းက မည်သူကမျှ လည်း ကုက္ကိုပင်ကြီး သက် တမ်း မည်မျှ ရှိမည်ကို မခန့် မှန်းတော့ချေ ။ မည်သူကမျှလည်း အကိုင်းတစ်ကိုင်း ၊ အမြစ် တစ်ချောင်း မခုတ်ရဲကြပေ ။ အားလုံး တွေးမိကြသည်က ထိုမျှ သက်တမ်းရှည်ကြာလှသော ကုက္ကိုပင်ကြီးတို့ တည်ရာ ကုန်းမြေသည်ဖြင့် ခိုင်မာသော မြေသားရှိပေလိမ့်မည်ဟုသာတည်း ။ ထို့ကြောင့်လည်း ထိုကုက္ကိုပင်ကြီးတို့နှင့် တစ်တန်းတည်းသော နေရာတွင် ကျောင်းသစ်ကြီးကို ဆောက်လုပ်ကြရန် တညီတညွတ်တည်း လျာထား ဆုံးဖြတ်လိုက်ကြ လေသတည်း ။

လေရူးက ဟိုမှသည်မှ တဟူးဟူး တိုက်ခတ်နေသည် ။ မြူခိုးတွေ မရှိလင့်ကစား နံနက်ခင်းတွင်ဖြင့် မင်းလွင် တို့က ကိုင်းကွင်း တစ်ခွင်တစ်ပြင်တွင် ဟိုဆိုင်း ၊ သည်ဆိုင်း ။ ညကတည်းက မအိပ်ရသေး သဖြင့် ဆရာကြီး ဦးဟန်ညွန့်၏ မျက်စိတွေက ကျိန်းစပ် နေသည် ။ သို့စေငြားလည်း မအိပ်ချင်ပါ ၊ မအိပ်လိုပါ ။ ညက အခမ်းအနား ပြင်ဆင်ကြရင်း ကလေးတွေ အစမ်း လေ့ကျင့်မည်ဆိုကာ ပွဲစ,ဖြစ်သည် ။ တစ်ကြိမ် ၊ နှစ်ကြိမ် ၊ အထာမကျရာမှ သုံးကြိမ် ၊ လေးကြိမ်မှာ ဟန်ကျပန်ကျ ဖြစ်လာသည် ။ သူတို့လေးတွေလည်း ခြေကုန်လက်ပန်းကျကြလေပြီ ။ ဆရာမတွေလည်း အသံဝင်လေပြီ ။ ညဉ့်ကလည်း နက်လေပြီ ။ ထိုအချိန်မှာ တစ်စခန်းထလေသူက ကိုဟန်မောင် ပါတည်း ။

“ ဆရာကြီးရော ၊ ဆရာမတွေရော ဒီည မအိပ်ရဘူးနော် ။ ကျွန်တော်တို့လည်း မအိပ်ဘူး ”

“ ဟင် ဘယ်ဖြစ်မလဲ ဦးဟန်မောင်ရဲ့ ၊ တစ်ညလုံး မအိပ်ဘဲနေရင် မနက်ကျ မျက်နှာတွေ ချောင်နေတော့မှာပေါ့ ”

“ ပျော်လွန်းလို့ပါ ဆရာမရယ် ၊ တကယ်ပါ ။ ကျွန်တော်တင် မဟုတ်ဘူး တစ်ရွာလုံး ပျော်လွန်းလို့ပါ ။ ကျွန်တော်တို့ တစ်သက် မဟုတ်ဘူး ရှေ့ဆယ်သက် ၊ နောက်ဆယ်သက်မှာ ကျွန်တော်တို့ရွာမှာ ဒါမျိုး ကျောင်းကြီး ဖြစ်နိုင်ပါဦးမလားဗျာ ။ ဟင် ။ တစ်သက်လုံး ရေတက်ရင် ရွှံ့ထဲဗွက်ထဲ နေခဲ့ရတဲ့ ကျွန်တော်တို့တွေ ၊ ကျွန်တော့်သားသမီးတွေ ။ အခုတော့ ဒီလိုနေရာမှာ ကွန်ကရစ်ကျောင်းကြီးဗျာ ။ ရေလောင်းအိမ်သာတွေ ၊ ရေစည်စင်တွေ ၊ ရေစက်တွေနဲ့ ။ အကောင်းစား စာသင်ခုံတွေ ပရိဘောဂတွေနဲ့ ၊ မီးစက်နဲ့ ၊ ဆိုလာနဲ့ ။ ကြည့်ပါဦး ဆရာမရယ် ၊ သိန်းပေါင်း ထောင့်နှစ်ရာကျော်တယ်တဲ့ ။ ကျွန်တော်တို့ ရွာမှာ တစ်သက်လုံး အကောင်းဆုံး အဆောက်အအုံ ဆိုတာ ဘုန်းကြီးကျောင်းပဲ ရှိခဲ့တာ ။ အခုများတော့ ဘယ်လောက် ကောင်းလိုက်တဲ့ ကျောင်းကြီးလဲ ။ ပြောရရင် တန်တောင် မတန်ဘူး ။ အဲ တန်လို့လည်း အခုလို ဖြစ်လာတာပါလို့ ပြောပါရစေတော့ ။ ကျွန်တော်တို့ ပျော်လွန်းလို့ ဒီညတော့ မအိပ်ဘဲ ပျော်ကြရင်း မနက်ဖြန် ကျောင်းဖွင့်ပွဲကို နွှဲကြစို့နော် ။ သန်းခေါင် ထမင်းစားဖို့ ကြက်သားနဲ့ ဘူးသီးတွေလည်း ချက်ထားပြီးပြီ ။ သီချင်းတွေ ဆိုကြ က , ကြမယ် ”

ကိုဟန်မောင်က နှုတ်ရွှင်ဆေးလေးလည်း မှီဝဲထားပုံရသည် ။ ရင်ထဲမှာလည်း ရွှင်နေသည် ။ သူသာ မဟုတ် ၊ တစ်ရွာလုံး ။ လူငယ်တွေသာမဟုတ် ၊ အကုန်လုံး ။ ပြောမယ့်သာ ပြောရ ဆရာမတွေလည်း ပျော်ရပါသည် ။ ကိုဟန်မောင် ပြောနေသည်ကို နားထောင်နေသည့် ဆရာမဒေါ်ငြိမ်းစုဟန် သည်လည်း ပျော်နေရပါ သတည်း ။

••••• ••••• •••••

သည်နှစ် မုတ်သုံက တော်တော်နှင့် မဝင် ။ သို့ အတွက် သွားလမ်းက သာလျက်ရှိ၏ ။ မိုးဦး နောက်ကျ
သဖြင့် မြစ်ရေကလည်း ပြော ပလောက်အောင် မတိုးသေး ချေ ။ သင်္ကြန်လက်ဆေးမိုး တစ်ပြိုက်နှစ်ပြိုက်ကြောင့် ကိုင်းကွင်းတွေ ထဲမှာ ပေါင်း တွေ ဟိုတစ်စု သည်တစ်စု ပေါက်လာသော်လည်း စိမ်း စိမ်းစိုစို မဟုတ်ချေ ။ မည်သို့ ဆိုစေ ကျေနပ်စရာ တစ်ခုက ရေမတက်သေးသည့် မြစ် ကမ်းပါးတွင် သဲသောင်အခြေ ဖြစ်နေခြင်းပင် ဖြစ်သည် ။ ကမ်းပါး ပြိုလေ့ရှိသော ဒေသတို့တွင် ကမ်းပြိုနေသောဘက်သည် ကမ်းပါးစောက် ဖြစ်နေတတ်ပြီး တစ်ဖက်ခြမ်းသည် သောင်ပြင် ဖြစ်နေသည်မှာ ဓမ္မတာဖြစ်ပါ၏ ။ မြစ်တို့မည်သည် မာယာများတတ်လွန်းသည် ဆိုစေငြား တစ်စွန်းတစ်စသော သင်္ကေတများဖြင့် သူ ကြံစည်ရာကို လှစ်ဟ , တတ်သည်ချည်းဖြစ်ပါသည် ။ ကမ်းပြိုနေသော နေရာ၏ အခြေသည် မသိ မသာ သောင်ခြေဆင်းလာ သည်နှင့် ထိုဘက်ခြမ်းသည် သောင်ထွန်းရန် အစပျိုးလာသည်ဟု ဒေသခံတို့က သတိ ထားမိလာတော့သည် ။ သည်နှစ် တာငုတ်ဘက်တွင် သောင် ခြေပျိုးသည့် အရိပ်အယောင်များကို မြင်တွေ့လာကြရာအားလုံးက ဝမ်းသာနေကြတော့သည် ။

ကျောင်းသစ်ကြီးကလည်း ပြီး ၊ သောင်ကလည်း ထိုးမည် ဆိုလျှင် ဆိုသော အတွေးများက လူတိုင်း ရင်မှာ ။

သည်နှစ် မိုးကလည်း ပုံမှန် ရွာပါသည် ။ ရေကလည်း ပုံမှန်တိုးပါသည် ။ သို့သော်ငြား ကမ်းက ပြောပလောက်အောင် မပြိုပါ ။

ဧရာဝတီမြစ်၏ ထုံးစံသည် တစ်နှစ်လျှင် ရေသုံးကြိမ်သုံးခါ တက်လေ့ရှိသည် ။ သို့သော် သုံးကြိမ်စလုံး ကမ်း ပြည့်မည်ဟုမူ မုချ ပြော၍ မရပေ ။ တက်ယောင်ပြ၍ ကျသွားသည်လည်း ရှိသည် ။ ကျတော့မယောင်နှင့် အီနေတတ်သည်လည်း ရှိသည် ။ ကမ်းပြည့် တက်လိုက် ပြန်ကျလိုက်လည်း ရှိသည် ။ ကမ်းပြိုနေသည့် အရပ်ဒေသများသည် ရေတက်လေ ကျလေတိုင်း ကမ်းပြိုတတ်သည် ။ ရေအတက်တွင် ရေစွယ်ထိုးလာသဖြင့် လှိုက်စားကာ ပြိုသကဲ့သို့ ရေအကျတွင်လည်း ပြိုပြန်သည် ။ သို့တကား သည်နှစ် ရေတက် ရေကျများတွင် တာငုတ်ကမ်းသည် ပြောပလောက်အောင်ဖြင့် မပြိုခဲ့ပါချေ ။ ကျောင်းကလည်း ကောင်း ၊ ကမ်းကလည်း ငြိမ်မို့ သည်နှစ်တစ်နှစ်လုံး တစ်ရွာလုံး ပျော်ကြသည် ။ ဟိုဘက်ကမ်း မြေနုကျွန်းမှာ ဝေခြမ်းရေးရသော ကိုင်းများကလည်း ဖြစ်ထွန်းသည် ။ ရေတက်လာလျှင် အိမ်သာ သွားရန်ပင် ခက်ခဲသော ၊ မိုးသည်းလျှင် မိုးပက်တတ် သော ၊ မိုးမှောင်လာလျှင်ကျောင်းထဲမှာ ဘာမှ မမြင်ရ တော့သော ကျောင်းဟောင်း ကလေးမှာ တက်ခဲ့ရသည့် ကျောင်းသားကျောင်းသူများကလည်း မိုးလုံ ၊ လေလုံ ၊ မီးထိန်ထိန်ဖြင့် ကျောင်းမှာ ပျော် ရွှင်နေကြပြီ ။ ကလေးတွေကို ကြည့်ကာ ဆရာ ဆရာမတွေ ကလည်း ကြည်နူးနေခဲ့ကြပြီ ။ တာငုတ်သည် ကမ်းပြိုသည့် ဒုက္ခကို တစ်နှစ်တာ မေ့ပစ် လိုက်နိုင်ပါသတည်း ။

••••• ••••• •••••

တစ်နှစ် ဟူသော အချိန် ကာလကို ကြာမြင့်သည်ဟု ဆိုလေမည်လား ၊ တိုတောင်း လွန်းပါသည်ဟု တွေးလေ မည်လား ။ ဒီနှစ်မှာတော့ ကောင်းလွန်းသော မိုးဦးနှင့် အတူ ရေတက်ကလည်း ကြမ်းခဲ့သည် ။ မနှစ်က မပြိုချင့် ပြိုချင် ၊ သောင်မထွန်းချင့် ထွန်းချင် ကမ်းကလည်း သည်နှစ်တော့ အပြို ကြမ်းလှသည် ။ အပြိုကြမ်းလွန်းပါပေသည် ။ မနက်က နေရာ ညနေ မရှိ ၊ ညနေက နေရာ မနက်မှာ မတွေ့ရတော့ ။ ကမ်းကပဲ ကျောင်းဆီသို့ အပြေးလာသည်လား ၊ ကျောင်းကပဲ ကမ်းဆီ အပြေးသွားသည်လား ဝေခွဲမရနိုင်သည့် ရက်များမှာပင် ကျောင်းသည် ကမ်းနဖူးသို့ ရောက်လေပြီ ။ ယခင့် ယခင်နှစ်များက တစ်နေ့ ပေနှစ်ဆယ် အစိတ်သာ ပြိုတတ်လင့်ကစား သည်နှစ်မှာများ တစ်နေ့တည်း ပေငါးဆယ် တစ်ရာ ပြိုသည်ပင် ရှိသည် ။ ကျောင်းရှိ ပရိဘောဂများကို သယ်ဆောင်၍ ရသည့်တိုင် ခိုင်မာလှသော ကွန်ကရစ် အဆောက်အအုံကြီးကို မည်သို့ ပြောင်းရွှေ့ရမည်နည်း ။ ဆရာကြီးနှင့် ရွာသူရွာသားများ ခေါင်းချင်းဆိုင်ရသည်မှာ မခွာရတော့ ။ အချိန်နှင့်အမျှ ဌာနကို တင်ပြခြင်း ၊ ညွှန်ကြားချက်တွေ တောင်းခံရခြင်းဖြင့်လည်း မအားရတော့ ။ မဖြစ်နိုင်တော့သည့်အဆုံး တာနံဘေးမှာ တဲသာသာ အဆောက်အအုံလေးကို အမြန်ဆောက်လုပ်ကာ သင်ကြားရေး မပျက်အောင် အားထုတ်ရလင့် ကစား သင်ကြားရသူ ၊ သင်ယူရသူ မည်သူက ရွှင်ပျနိုင်ပါဦးလေမည်နည်း ။

ကမ်းစပ်မှာ ငူငူကြီး ရပ်နေသည့် ကျောင်းသစ်သစ်လွင်လွင်ကြီးကို အချိန်တိုင်း သွားကြည့်နေကြသည် ။ သွား ကြည့်တိုင်းလည်း မျက်ရည် မခိုင်ကြ ။ နောက်ဆုံးအချိန်ကို သေချာ မသိသည့်တိုင် နောက် ဆုံးအချိန်ပဲဟု သိနေကြသူတို့က မည်သို့ မျက်ရည်ခိုင်နိုင်ပါမည်နည်း ။ ကျောင်းကြီးကမူ သွားမည်လည်း မဆို ၊ နေမည်လည်း မပြော ။ ခေါင်းလောင်းသံ မမြည် ၊ စာအံသံတို့ဖြင့် မစည်တော့သည်မို့ ငူငူငိုင်ငိုင်ဖြင့် ငြိမ်သက်လွန်းလှသည် ။

သည်နေ့ တစ်နေ့လုံး မိုးက သွန်ချနေသလို ရွာဟန် ကောင်းလှသည် ။ မိုးသည်း တွေထဲမှာ အရာအားလုံးက ဝေဝေဝါးဝါး ။ တစ်နေကုန် သည့်တိုင် မရပ်နားနိုင်သေး ။ ညနေစောင်းသည့်တိုင် လေ မပါသော မိုးက နင့်နင့်ပိုးပိုး ရွာလွန်းလှသည် ။ တစ်ရွာလုံး မိုးသည်းသည်း အောက်မှာ ငြိမ်သက်နေပါ၏ ။ ညဉ့်နက်နက်မှာ မိုးက မချိမဆံ့ ထပ်ရွာ ပြန်၏ ။ ဆူညံလွန်းသော မိုး သံတွေကြားမှာ “ ဝုန်း ” ခနဲ မြေသိမ့်တုန်မျှ မြည်ဟည်းလိုက် သံတစ်ချက်ကို တစ်ရွာလုံး ကြားလိုက်ရသည့်အခါဝယ် အကာလ မိုးမှောင်မှောင် အောက်တွင် တာငုတ်မှာ ကမ္ဘာပျက်ခဲ့ပါပြီကော ။

ရောင်နီ လာသည်မျှ ရှိလိမ့်ဦးမည်လား ၊ ရောင်နီ လာချေပြီလားဖြင့် မသိချေ ။ တစ်ညလုံး တဖြောက်ဖြောက် ကျလိုက် ၊ တဝေါဝေါ ရွာလိုက်ဖြစ်နေသော မိုးကဖြင့် တစိမ့်စိမ့် ရွာဆဲ ။ ဟိုအိမ်က ထွက်လာ သည်အိမ်က ထွက် လာကြသော တစ်ယောက် တစ်ယောက်သော သူများက တာထိပ်ဆီမှာ ။ တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦး စကားမဆိုမိကြ ၊ တစ်ယောက်မျက်နှာ တစ်ယောက် မကြည့်မိကြသည့်တိုင် မြစ်ရေပြင်သို့မူ မမှိတ်မသုန် ကြည့်နေကြသည်က ဇာတ်တိုက်ထားသလို ။ ထိုသူတို့ကို သတိမမူမိသည်လား ၊ အမှု မထားလေသည်လား ၊ ဂရု မစိုက်လေသည်လား မသိပေသော ဧရာဝတီကဖြင့် ပကတိ ဣန္ဒြေရစွာ စီးဆင်းနေသည် ။ အသော့နှင်သည်လည်းမဟုတ် ၊ လေးကန်နှေး ကွေးသည်လည်း မဟုတ်ပါ ဘဲ သူ့ခရီးကို သူ နှင်ကာ ဣန္ဒြေရလှပါဘိတောင်း ။

ပျားပိတုန်းတွေက ပန်း ဝတ်ရည်ကို စုပ်ယူတတ်ကြမြဲ ။ မိုးစက်တွေကလည်း ပွင့် ဖတ်တွေကို ခြွေချတတ်ကြစမြဲပါ ။

ထို့အတူ ... ။

⎕ ကိုတူး
📖ရွှေအမြုတေ ရုပ်စုံ မဂ္ဂဇင်း
     ဇွန် ၊ ၂၀၁၉

Wednesday, July 1, 2026

ကိုယ်အတတ် ကိုယ်စူး


❝ ကိုယ်အတတ် ကိုယ်စူး ❞
           ▣  Lon Ely

ရန်ကုန်ဘူတာကြီးရှိ ရန်ကုန် - ရွှေညောင် သွားမည့် ရထားပေါ်သို့ လူကြီးတစ်ယောက် တက်လာသည် ။ ရထားတွဲပေါ်တွင် ခရီးသည်များ ပြည့်ကြပ်နေပြီး နေရာလွတ် လုံးဝ မရှိပေ ။ လူကြီးက “ အကုန်လုံးကို လူလည်ကျလိုက်ဦးမယ် ” ဟု တွေးကာ ပါလာသော သေတ္တာကို ဖွင့်လိုက်၏ ။ ချက်ချင်း ဆိုသလို ပြန်ပိတ်လိုက်ပြီး ထိုင်ခုံများအောက် ဝင်ကာ ဟိုရှာ ဒီရှာ လုပ်ပြန်သည် ။ ထိုအခါ ခရီးသည်များလည်း စိတ်ဝင်စားလာပြီး ဝိုင်းအုံမေးကြ၏ ။

“ ဘာရှာနေတာလဲဗျ ... ”

“ ဘာပျောက်လို့လဲဗျ .. ”

“ အနှောင့်အယှက် မပေးကြပါနဲ့ဗျာ ... ကျွန်တော် ဒီကောင်ကို မိမှာပါ ” 

“ ဘာကောင်ကိုလဲ ”

“ မြွေလေ ... မြွေ ... သေတ္တာထဲကနေ ဒီကောင် လွတ်ထွက်သွားတယ် ”

ထိုအခါ ခရီးသည်များအားလုံး ရှဲခနဲ ဖြစ်သွားကြပြီး သူ့ထက်ငါ အရင်ဦးအောင် ရထားတွဲပေါ်မှ ဆင်းပြေးကြလေ၏ ။ လူတစ်ယောက်မှ မကျန်တော့သောအခါ လူကြီးသည် ခုံတန်းပေါ် လှဲချလိုက်၏ ။

“ အားပါး ... အခုမှပဲ ဇိမ်ရှိတော့တယ် ”

ချက်ချင်း အိပ်ပျော်သွားပြီး ည ၁ နာရီခန့်တွင် အိပ်ရာမှ နိုးလာသည် ။ ရထား ရပ်ထားသည်ကို တွေ့ရ၍ ပြတင်းပေါက်မှ ခေါင်းပြူကာ ဖြတ်လျှောက်လာသော မီးရထားဝန်ထမ်းအား လှမ်းမေး၏ ။

“ ဒါ ဘာဘူတာလဲဗျ ... သာစည်ဘူတာ ရောက်နေပြီလား ” 

မီးရထားဝန်ထမ်း ပြန်ပြောလိုက်သော စကားကြောင့် ထိုလူကြီးခမျာ သူ့ကိုယ်သူ သ,တ်သေချင်စိတ် ဖြစ်သွားသည် ။

“ ဘယ်ကလာ သာစည် ရမှာလဲ ... ရန်ကုန်ဘူတာဗျ ... နမော်နမဲ့နိုင်တဲ့ ခရီးသည် တစ်ယောက်ရဲ့မြွေတစ်ကောင် လွတ်သွားလို့ ဒီတွဲကို ဖြုတ်ချထားခဲ့ရတာ ”

“ တိန် ”

  ■ Lon Ely
📖 ရယ်စရာ မဂ္ဂဇင်း
      အောက်တိုဘာ ၊ ၂၀၁၅

ကစားစရာဆန်း သို့မဟုတ်

❝ ကစားစရာဆန်း သို့မဟုတ် ❞
( ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း )

ရမ်းဘိုကုန်းရွာ၏ တောင်ဘက်ရှိ သရက်ပင်အုပ်ကြီးမှာ မြောက်ပြန်လေ ဝှေ့မြူးတိုင်း ယမ်းခါသွား၏ ။ သရက်ကိုင်းကြီးများ လှုပ်ယိမ်းသွားတိုင်းသွားတိုင်း ရင်ခေါင်းမျှရှိသော သရက်သီးကလေးများ အကင်းများနှင့် အဖူးများသည် တဖြုတ်ဖြုတ် ကြွေကျသွားသည် ။ သရက်သီးအကင်းများ၏ နောက်မှ သရက်စေးများသည် ငွေမှုန်တွေ ကြဲပက်လိုက်သလို နေရောင်တွင် ဖိတ်ခနဲလက်ခနဲ တောက်ပလျက် ဖြာစဉ်သွန် ဆင်းလာလေ၏ ။ သရက်စေး၏ အေးသော အတွေ့က မွဲပြောင်သော ကျောပြင်ပေါ်သို့ ကျလာတိုင်း ကိုဆေးရိုးမှာ လန့်၍လန့်၍ သွားသည် ။ သို့ပေမင့် ကိုဆေးရိုးမှာ မော့၍ မကြည့်အားပေ ။ ခြေဖဝါးအောက်ရှိ ရွှေဝါရောင် စပါးပြင်ကြီးကိုသာ ထွန်ခြစ်ဖြင့် အားရပါးရ ငုံ့ခြစ်ဆွဲနေမိသည် ။

ကျောပြင်ပေါ်သို့ တဖွဲဖွဲ သွန်ကျလာသော သရက်စေးများသည် ကိုဆေးရိုး၏ ကျောပြင်ပေါ်ရှိ ချွေးစက်များနှင့် ပေါင်းစပ်မိလျှင် မည်းသွားလေ၏ ။ တစ်နေ့လုံး တစ်ညလုံး အချိန်ရှိသရွေ့ တဖွဲဖွဲ သွန်ကျနေသောကြောင့်လည်း ကိုဆေးရိုး၏ ကျောပြင်မှာ သေးငယ်သော သရက်စေးကလေးများဖြင့် ပြည့်နေပေပြီ ။ ကိုဆေးရိုးတို့ တလင်းပြင်တွင်ကား စပါးမှော်ခြစ်ဆွဲသံသာလျှင် တရှဲရှဲ ထွက်ပေါ်နေ၏ ။ တစ်ချက် တစ်ချက်တွင်မူ တောင်ဘက် တလင်းတိုက်များမှ နွားရိုက်သံ ဆဲဆိုသံများကို ကြားရသည် ။ သီချင်းဆိုသံများကိုပင် မကြားနိုင်ပြီ ။ နံနက်စောစော ကြယ်နီ ထွက်သည်မှ စ၍ ကောက်ပြန့်ပေါ်သို့ နွားတွဲတင်ကာ ချမ်းသည့်အေးသည့်ဒဏ်ကို သီချင်းဟစ်ခြင်းဖြင့် ကာကွယ်ခဲ့ရသော ကာလသားများမှာ အာခြောက်နေပြီ ။

နွားတွဲကို ချလိုက် ၊ ကောက်ရိုးတစ်လွှာ ချပြီး နွားတွဲကို ပြန်တင်လိုက်ဖြင့် နေမရင့်မီ ပြီးစီးအောင် အားသွန်ခဲ့ကြရသည့်အတွက် မောနေကြပြီထင်သည် ။ သို့ကြောင့်ပင် စပါးပြင်ပေါ်ရှိ အမှော်ချေးများကိုသာ သဲမဲ၍ ခြစ်ဆွဲကြခြင်း ဖြစ်ပေ၏ ။

“ ဗျို့ ကိုဆေးရိုး ”

ကောက်လှိုင်းဆိုင် တစ်ခုသာ ခြားသော တောင်ဘက်တလင်းမှ အုန်းမောင်၏ အသံဖြစ်ပေသည် ။ ကိုဆေးရိုးက လေးသွားထွန်ခြစ်ကို သရက်ပင်ရင်းတွင် ထောင်ထားရာက ၊ အုန်းမောင်တို့ဘက်သို့ စောင်းငဲ့ကြည့်သည် ။ အုန်းမောင်မှာ ကောက်ရိုးချ၍ မပြီးသေးပေ ။ ကောက်ရိုးစွပ်သော တုတ်ကြီးကို ထမ်းလျက် ရပ်နေ၏ ။

“ ပြီးသွားပြီလား ”

“ ဟယ်…. ဘယ်က ပြီးရဦးမှာလဲ ၊ အခုမှ အမှော်ဆွဲ တုန်းရှိသေးတယ် ”

ကိုဆေးရိုးက ပြန်ဖြေရင်း ခြောက်သွား ထွန်ခြစ်ကို ဆွဲပြီး စပါးပြန့်ဘက်သို့ မျက်နှာမူလိုက်၏ ။ သို့စဉ်တွင် “ နေပါဦးဗျာ ၊ အစောကြီးရှိပါသေးတယ် ” ဟု အုန်းမောင်က အော်လိုက်သည်တွင်

“ ငါ့လခွေးတဲ့ ၊ ဆွမ်းခံတောင် ဝင်နေပြီ ၊ ဒါ စောသလားကွ ”

အုန်းမောင်အား လှည့်မကြည့်တော့ဘဲ စပါးပြန့် အစပ် တစ်နေရာမှ စခြစ်ရင်း ပြန်ပြောလိုက်၏ ။ ကိုဆေးရိုး အနေဖြင့် အုန်းမောင်အား ရပ်၍ စကား မပြောအားပေ ။ အရွယ်ရင့်လာပြီဖြစ်သော လင်ကိုယ် မယား အနေဖြင့် လူငယ် လူရွယ်များကို ပြိုင်၍ အချိန် မဖြုန်းနိုင်ပေ ။ အုန်းမောင်နှင့် ရပ်၍ စကားပြောနေလျှင် မကျီးဒန် အမှော်ချ၍ ပြီးစီးသွားပါက အလဟဿ ရပ်နေရတော့မည် ။

ရပ်နေသည်ကို ရိုးရိုး ရပ်မနေဘဲ ၊ အဓိပ္ပာယ်မရှိ မြည်တွန်တောက်တီးမှု ပြုလာပါက မောမောနှင့် ထွန်ခြစ်ဖြင့် ရိုက်ပစ်မိလိမ့်မည် ။ ထို့ကြောင့် ထွန်ခြစ်ရာ တစ်တန်းကို ညာသို့ စောင်းလျက် ခပ်သွက်သွက် ဆွဲရင်း နောက်သို့ ပြန်ဆုတ်လာရာ တစ်စုံတစ်ခုကို ဝင်၍ တိုက်မိလေ၏ ။

“ တယ် … ဒီမအေပေးလေးဟာ ”

ကိုဆေးရိုး တိုက်မိသူမှာ အုန်းမောင် ဖြစ်သဖြင့် ကိုဆေးရိုးက လှည့်ကြည့်ပြီး တိုင်းထွာလိုက်သည် ။

“ ဗျို့ ... ရီးကျီးဒန် ”

“ ဟဲ့ ဘာလဲ သေခြင်းဆိုး ”

မကျီးဒန်က ခပ်ယဉ်ယဉ်ပင် ခွန်းတုံ့ပြန်လိုက်၏ ။

“ လောဘကြီးလှချည့်လား ”

အုန်းမောင်က အရယ်မပျက် ၊ သွားအဖြဲမပျက် ။

စပါးပြန့်၏ အလယ်သို့ လျှောက်လာရင်း ပြောလိုက် ပြီးနောက် ကိုယ်ကို နှဲ့၍နှဲ့၍ ကြည့်နေသည် ။ ဝါးလုံးတန်း တစ်ခုပေါ်တွင် ရပ်ပြီး ဝါးလုံးတန်း ခိုင်မခိုင် ကိုယ် ကို နှဲ့၍ ကြည့်သလို ဒူးညွှတ်၍ စမ်းသပ်လိုက်၏ ။ အုန်းမောင်၏ ခြေဖဝါးမှာ စပါးစေ့များထဲသို့ ကျွံမသွားပေ ။

အောက်ခံ စပါးထုသည် ပွ၍ ကြွ၍ မနေပေ ။ တင်းမာနေသည် ။ စပါးပြန့်အတွင်း၌ အမှော်ချေး နည်းပါးသည့် သဘောပင်ဖြစ်သည် ။ အုန်းမောင်သည် စပါးပြန့်၏ တစ်ဖက်စွန်းသို့ လျှောက်သွားပြန်ကာ တစ်ဖက်စွန်းသို့ ရောက်သွားအောင် ခြေလှမ်းကို ရေတွက်၍ လှမ်းပြန်၏ ။

“ အမယ် …. နယ်ပြီးသားတင် နှစ်ရာကျော်နေပါပကောဗျ ”

အုန်းမောင်က စပါးပြင်၏ ကန့်လန့်ဖြတ် ခြေလှမ်း အရေအတွက်နှင့် စပါးပြန့်၏ ခန့်မှန်းခြေထုတို့ကို ရောစပ်မှန်းဆပြီး လယ်သမားတစ်ယောက်၏ လက်တွေ့ နည်းစနစ်ဖြင့် ပြောလိုက်သည် ။

“ ကျန်သေးတာကလည်း နှစ်ရာ ထွက်လောက်ပါပဲကလား ”

သရက်ဖူး အခြောက်နှင့် သရက်ရွက်များ ဖုံးလွှမ်းနေသော ကောက်လှိုင်းဆိုင်ကြီးကို လှမ်းကြည့်ပြီး ပြောပြန်သည် ။ အုန်းမောင်ကသာ စကားရောဖောရော လုပ်နေသော်လည်း ကိုဆေးရိုးကရော မကျီးဒန်ပါ အုန်းမောင်ကို စကား ပြန်မပြောကြပေ ။ မကျီးဒန်က ဆန်ကာစိပ်ဖြင့် အမှော်ချ မပျက်သလို ၊ ကိုဆေးရိုးကလည်း ထွန်ခြစ်ကို သဲသဲမဲမဲ ဆွဲခြစ်နေ၏ ။

“ စပါးကလည်း လေးရာ ၊ စပါးဈေးကလည်း ငါးရာ ဖြစ်လာမယ် ဆိုရင်တော့ ”

“ ဘာ ... ဘာကွ ”

ကိုဆေးရိုး၏ အသံ ထွက်ပေါ်လာသည် ။ အုန်းမောင်က ကိုဆေးရိုးကို အထိတ်တလန့် လှမ်းကြည့်လိုက်၏ ။ ကိုဆေးရိုးမှာ ထွန်ခြစ်ကို ထောင်လျက် ၊ အုန်းမောင်အား မျက်လုံးကြီး ပြူးကြည့်နေ၏ ။ မကျီးဒန်မှာလည်း ဆန်ကာ ထဲရှိ အမှော်များကို လက်ဖြင့် မွှေလျက်တန်းလန်းက အုန်းမောင်အား ပါးစပ်ကြီး ဟ၍ မော့ကြည့်နေသည် ။

သူတို့လင်မယား၏ အသွင်မှာ မင်္ဂလာစကား တစ်ရပ်ကို မမျှော်လင့်ဘဲ ကြားလိုက်ရသူများကဲ့သို့ ရှိပေ၏ ။

“ ဘာကွ စပါးဈေး ငါးရာ ဟုတ်လား ”

ကိုဆေးရိုးက ထပ်မေးသည် ။

“ ဟုတ်တယ် ”

“ မင်း ဘယ်က ကြားခဲ့သလဲဟင် ၊ တကယ် ပေးတော့မှာတဲ့လား ။ သေကော သေချာရဲ့လားကွာ ၊ မင်းကို ဘယ်သူ ပြောလိုက်သလဲ ”

ကိုဆေးရိုး အသက်ကို ရှူမိပါလေစ ။ သိချင်ဇော အားကြီးလျက် မေးချင်ဇောဆောင်ကာ အသက်မရှူမိဘဲ မေးလေသည် ။

“ ဘယ်ကမှ မကြားခဲ့ပါဘူးဗျ ။ စပါးဈေးကသာ ငါးရာ ဖြစ်ရင် လယ်ထွက်က လေးရာ ဆိုတော့ ခင်ဗျားတို့ လင်မယားတော့ ချောင်ချောင်လည်လည် ရှိမှာပဲလို့ ပြောတာပါဗျာ ”

“ ကာလနာလေး ၊ တို့ အဟုတ်မှတ်လို့ ”

မကျီးဒန်က ဆောင့်ကြီးအောင့်ကြီး ဆဲရေးလိုက်သည် ။ တန့်ရပ်နေကြသော လက်နှစ်ဖက်မှ အမှော်ချေးများကို ဆက်လက် မွှေနှောက်၍ ၊ ဆန်ကာကို သွက်သွက်ခါအောင် ယမ်းလှုပ်နေလေသည် ။ ကိုဆေးရိုး မှာလည်း ခေါင်းပြန်ငဲ့သွားကာ စပါးပြန့်ကိုသာ တစ်တန်းပြီး တစ်တန်း ၊ တစ်ကြောင်းပြီး တစ်ကြောင်း အသော့နှင်ကာ ဆွဲခြစ်နေမိလေ၏ ။

အုန်းမောင်မှာ ချက်ချင်း ပြန်၍ ငြိမ်ကျသွားသော ကိုဆေးရိုးနှင့် မကျီးဒန်ကို ကြည့်ကာ အံ့အားသင့်သွားမိသည် ။ သူ၏ ပုံမှန်မျက်နှာထား အတိုင်းပင် စပ်ဖြဲဖြဲ လုပ်ကာ ကိုဆေးရိုး အနားသို့ လာရပ်၏ ။

“ စပါးဈေး ငါးရာလို့ နားစွန်နားဖျား ကြားတာနဲ့ ကိုဆေးရိုးတို့ ခေါင်းထောင်လာလိုက်တာ ပျာလို့ ၊ ဟဲ ဟဲ ”

“ ဟေ့ကောင် စကား မများနဲ့ကွာ ၊ သူများ အလုပ် လုပ်နေတာကို ကူနိုင်ရင် ကူ ၊ မကူနိုင်ရင် အေးအေး ထိုင်နေ ”

“ ဟဲဟဲ ... ကူပါတယ်ဗျာ ၊ ပေး … ပေး ”

ပြောပြောဆိုဆို အုန်းမောင်က ထွန်ခြစ်ကို ကိုဆေးရိုးလက်ထဲမှ ဆွဲယူပြီး ထွန်ခြစ်အစိပ်ဖြင့် မဆွဲရသေးသော နေရာတစ်လျှောက် ဆွဲခြစ်လိုက်သည် ။ နေရောင်ဝယ် စပါးမှုန်များသည် ဝေ့ထလာ၏ ။ စပါးရိုးများသည် ရေပြင်ပေါ်သို့ မိကျောင်းပေါ်လာသလို ဘွားခနဲဘွားခနဲ ထောင်ကြွတက်လာပေသည် ။

“ ငါ့ကိုတော့ စပါးဈေး ငါးရာဆိုတဲ့ အသံကြားတာနဲ့ ဘာဖြစ်သလေး ညာဖြစ်သလေး ပြောပြီးတော့ မင်းကော မလိုချင်ဘူးလား … ကဲ ”

ကိုဆေးရိုးက နားရွက်ကြားတွင် ညှပ်ထားသော ဖင်တစ်ခုလုံး တံထွေးဖြင့် ပွပြဲအေးစက်နေသည့် ဆေးလိပ်တိုကလေးကို မီးဖိုမှ မီးဖြင့် ညှိသောက်ရာက လည်ပြန်ကြည့်၍ မေး၏ ။

“ လိုချင်တာပေါ့ဗျာ ၊ ဟိုတုန်းက ငါးမူး ပေးရင်ရတဲ့ ပလေကတ်လုံချည်တစ်ကွင်းကို ဆယ့်သုံးလေးကျပ် ပေးမှရတဲ့ အချိန်မှာ စပါးဈေး သုံးရာ ဆိုတော့ ငါးပိဖုတ် ကိုတောင် လက်နှစ်ချောင်းနဲ့ ကော်မစားနိုင်ပါဘူးဗျာ ”

“ ဆီကိုတောင် ဟင်းအိုးထဲ ထည့်ခါနီးမှာ အပေါက်ကို ပိတ်ပိတ်ပြီး ရွှေ့လွန်းလို့ ပုလင်းကလည်း ခေါင်းမူးအောင် လုပ်ရမလားဆိုပြီး ဆဲလှပါပြီဗျာ ”

“ သေနာယုတ် ၊ ကြံကြံဖန်ဖန်တွေ လာပြောမနေနဲ့ ”

မကျီးဒန်က ရယ်မောသံဖြင့် လှမ်းပြောလိုက်သည် ။

“ အေးကွာ ... ဒီစပါးဈေး သုံးရာနဲ့တော့ ပျိုးဖိုး ၊ ပျိုးနုတ်ကောက်စိုက်ခနဲ့ နွားစရိတ် နုတ်လိုက်ရင် တစ်နှစ်လုံး အလုပ် လုပ်လာရတဲ့ တို့လင်မယားအဖို့ လုပ်ခတောင် မကျန်ဘူးဟ ။ ထွန်ရတာ ရေယူတာတွေ ဖယ်ထားဦး ၊ ဟောဒီ စပါးနှယ်ခတောင် မရချင်ဘူးကဲ ”

ကိုဆေးရိုးက စိတ်ပျက်လက်ပျက်ဖြင့် သောက်လက်စ ဆေးလိပ်တိုကို တအားပေါက်ချ လွှင့်ပစ်လိုက်သည် ။

“ ဟုတ်တယ်ဗျာ ၊ ကျုပ်တို့ တစ်ခါမှ မမြင်ဖူးသေးတဲ့ လယ်ထွန်စက်တို့ ၊ ပျိုးကြဲတဲ့စက်တို့ ၊ ကောက်ရိတ်တဲ့ စက်တို့နဲ့ လုပ်ရရင်တော့ စရိတ်ကျဉ်းပြီး အသက်ရှူချောင်မလား မပြောတတ်ဘူး ”

အုန်းမောင်က မိမိတို့အတွက် ဒဏ္ဍာရီလား သဖွယ်သာ ရှိသေးသော စက်မှုလယ်ယာစနစ်ကို ညည်းညူသံဖြင့် မှန်းဆတမ်းတလိုက်၏ ။

“ ဟ ဒီလယ်ကလေး ၅ဝ စိုက် ၊ ၄ဝ စိုက် လုပ်နေတဲ့ လူက ထောင်သောင်းချီပြီး ပေးရတဲ့ စက်ကြီးတွေကို ဘယ်လိုလုပ်ပြီး ဝယ်နိုင်မှာလဲကွ ”

“ ဟုတ်တာပေါ့ ... နွားကမှ လယ်ထွန်လို့လည်း ရ ၊ စပါးနှယ်လို့လည်း ရ ၊ လှည်းတပ်လို့လည်း ရသေးတယ် ။ ဒီစက်ကြီးတွေက တစ်မျိုးဆို တစ်မျိုးပဲ သုံးရမှာ ”

မကျီးဒန်က မိမိ၏ ထင်မြင်ချက်ကို လှမ်း၍ ပေးလိုက်ပြန်သည် ။ ကိုဆေးရိုးက မကျီးဒန်ကို လှမ်းကြည့်၏ ။ မကျီးဒန်မှာ ချစရာ အမှော် ဝေးသွားသဖြင့် စုတ်သပ်ညည်းညူလျက် ခါးကို နှိပ်ကာ ထ၍ ရပ်နေ၏ ။

“ အေးလေ … တို့ဘာသာတို့ စုဝယ်နိုင်ရင် ဝယ် ၊ မဝယ်နိုင်ရင်လည်း အစိုးရက ဝယ်ပြီး ဧက တစ်ရာကို စက်တစ်ခုဖြင့် တစ်ခု ၊ နှစ်ခုဖြင့် နှစ်ခု စသဖြင့် တစ်ဆင့် ပြန်ငှားရင်တော့ ဖြစ်မလားမသိဘူး ”

ကိုဆေးရိုးက စိတ်မှန်းဖြင့် ရေရွတ်လိုက်လေသည် ။

“ ဟာ … ပုရပိုက်တန်းက ကိုဘသန်းတို့တောင် စပါးနှယ်စက်ငှားဖို့ စီစဉ်ကြသေးတာပဲဗျ ။ စပါးနှယ်စက်တော့ မရဘူး ။ ရေနံချောင်းက အပြန်မှာ ကျောက်ပေါက်လာတာပဲ အဖတ်တင်ပါကလား ”

မကျီးဒန်မှာ ပုရပိုက်တန်းက ကိုဘသန်း ဟူသော အသံကို ကြားရသည်နှင့် အထိတ်တလန့် ဖြစ်ဟန်ဖြင့် ဆန်ခါကို လွှတ်ချလိုက်သည် ။ ခေါင်းမှာ ပတ်ထားသော ပုဆိုးစုတ်ကို ဆွဲဖြုတ်၍ အုန်းမောင်ကို မျက်လုံးပြူး မျက်ဆန်ပြူး လှမ်းကြည့်ကာ မေး၏ ။

“ ဟဲ့ .. နေပါဦး ၊ ဘသန်း ကျောက်ပေါက်တာ ဘယ်နဲ့နေသေးလဲ ”

“ ခင်ဗျာ့ ခုမှ မေးနေ ၊ ဟိုမှာဖြင့် ကျောက်ပေါက် ပြီးသွားတဲ့ နောက်မှာ ရေငတ်ဝမ်းကျတာလိုလို ၊ ကျောက် မကုန်တာလိုလို ဖြစ်လို့ တစ်နေ့ကပဲ ဆုံးပါရောလား ”

“ ဟေ ”

ကိုဆေးရိုးက အော်လိုက်၏ ။

“ ဟင် ”

မကျီးဒန်မှာ အထိတ်တလန့် မြည်တမ်းသည် ။

ပုရပိုက်တန်းနှင့် ရမ်းဘိုကုန်းရွာမှာ တစ်ခေါ်သာသာမျှဝေးသော်လည်း ကိုဆေးရိုး တို့မှာ ပုရပိုက်တန်း က အကြောင်း အုန်းမောင် ပြောမှသာ သိကြတော့သည် ။ လင်ကိုယ်မယား နှစ်ယောက်တည်းပေမို့ အလုပ်ခွင်မှာ ခေါင်းမဖော်နိုင်ကြ ။ စပါးနယ်ဖို့နှင့် အခြား အိမ်မှုကိစ္စတာဝန်များ အတွင်းသာ နစ်မြုပ်ခဲ့ကြ၏ ။

“ ဖြစ်မှ ဖြစ်ရလေကွာ ... အဲဟို ကောက်ရိတ်စက် ငှားဖို့ သွားစုံစမ်းတာတောင် ငါ့ဆီကို လာပြီး တိုင်ပင်သေးတယ် ”

“ ဘယ်တော့ ကိစ္စတုံးမှာတဲ့လဲ အုန်းမောင် ”

“ ကနေ့ နေ့ဆွမ်းစားပြီးမှာ မသာချမယ်လို့ ကြားတာပဲ ”

အုန်းမောင်၏ အဖြေဆုံးလျှင် ကိုဆေးရိုးမှာ လှုပ်လှုပ်ရှားရှား ဖြစ်သွား၏ ။ အဘယ့်ကြောင့်ဆိုသော် အုန်းမောင် ပါးစပ်မပိတ်မီ နေကို မော့ကြည့်လိုက်သည်တွင် ခေါင်းပေါ်ရောက်လုလု နေလုံးကြီးကို သရက်ရွက်အိုများကြားမှ မြင်လိုက်ရသောကြောင့်တည်း ။

ထို့ကြောင့် “ ဒါဖြင့် အချိန်မရှိတော့ဘူး ကျီးဒန်ရေ လုပ်ဟ ၊ ကောက်ပြန့်ရအောင် ” ဟု အလောသုံးဆယ် လှမ်းပြောလိုက်မိ၏ ။

“ ဟဲ့ အုန်းမောင် ၊ နင် မသွားသေးရင် တို့ကို ကူခဲ့ပါဦး မအေပေးလေးရဲ့ ”

မကျီးဒန်က ကောက်လှိုင်းဆိုင်ပေါ်သို့ တက်ပြီး ကောက်လှိုင်းတစ်လှိုင်းကို ဆွဲချရင်း ပြောလိုက်သည် ။

“ အမယ်လေးဗျာ အစောကြီး ရှိပါသေးတယ် ။ ကဲ ... ကဲ ”

အုန်းမောင်က ပြောပြောဆိုဆိုဖြင့် ကောက်လှိုင်း သုံးခုကို ပူးချည်ပြီး ထောင်ပေးလိုက်၏ ။ ကိုဆေးရိုးက နောက်ထပ် ကောက်လှိုင်းသုံးခုကို စီပြီး ထောင်ကာ ကောက်လှိုင်းပူး နှစ်ခုကို စပါးပြန့်၏ ဗဟိုနှင့် အနားစပ်တွင်ချလျက် ဝါးလုံး တင်ရင်း ပြန်ပြော၏ ။

“ မင်းကသာ စောနေ ၊ ကောက်ပြန့်ပြီးရင် နွားကျွေးဖို့ လုပ်ရဦးမယ် ။ နောက်ချေးက ခုထက်ထိ မကျုံးရသေးဘူး ။ ရေချိုးမှာ ၊ ထမင်းစားမှာနဲ့ နေက တစ်ထွာလောက်ပဲ ရှိတယ် ”

ဆောင်းတွင်းနေမှာ အလုပ်လုပ်သူတို့ အတွက် အမှန်ပင် မြန်ဆန်၏ ။ အချိန်တို့သည်လည်း တိုတောင်းပေသည် ။ နေ့တိုင်းပင်လျှင် ထမင်းစားပြီး၍ ကျောသော်မှ မခင်းရသေးမီ နေကျသွားကာ ကိုဆေးရိုးမှာ ကောက်ပြန့်ပေါ်သို့ နွားတွဲ တင်ခဲ့ရသည်ချည်း ဖြစ်၏ ။ နွားစာ ဆိုသည်မှာလည်း ကြောင်စာလို တစ်ဆုပ်တစ်ဖဲ့ မဟုတ် ။ ခွေးစာ လူစာ လိုလည်း တစ်အိုး တစ်ယောက်မဖြင့် လောက်ငသည်လည်း မဟုတ်ပေ ။ နှစ်တင်းဝင် အရွယ်ရှိ ခြင်းကြားတောင်းကြီးဖြင့် ငါးတောင်း ခြောက်တောင်းမျှ စဉ်းထားပါမှ နေ့လယ်စာနှင့် ညစာ လောက်ငရုံသာရှိသည် ။ လက်မောင်းရင်းမှ ကိုက်ခဲလာသည့်တိုင်အောင် ကောက်ရိုးစဉ်းပါမှ နွားစာ လုံလောက်ပေသည် ။

တစ်ခါတစ်ရံမှာ ဘညိန်း သော်လည်းကောင်း ၊ ချောစိန် သော်လည်းကောင်း ရောက်လာပြီး စဉ်းခုတ် ပေးသွားပါမူ ကိုဆေးရိုး အဖို့ သက်သာရပေသည် ။

အုန်းမောင်လို လူငယ်လူရွယ် တစ်ယောက် အတွက် နွားစာစဉ်းသည်မှာ ရေးကြီးခွင့်ကျယ် မဟုတ်သော်လည်း လူအိုလူမင်းအရွယ်သို့ တိုင်ခဲ့ပြီဖြစ်သော ကိုဆေးရိုး မှာကား ကြီးလေးသော တာဝန် ဖြစ်နေလေ၏ ။ သို့ကြောင့်လည်း မိမိ၏ အင်အားနှင့် လုပ်ဆောင်ရမည့် အလုပ်များကို ချင့်ချိန်၍ မသာပို့ မီအောင် ကိုဆေးရိုးက လောသလို ၊ မကျီးဒန် ကလည်း အုန်းမောင်အား အကူအညီ တောင်းခြင်း ဖြစ်ပေသည် ။

ကောက်ပြန့် ဖြန့်ပြီးချိန်၌ ကိုဆေးရိုးမှာ နွားစာ ထိုင်စဉ်းလိုက် ၊ စဉ်းပြီးသားကို နွားစာခွက်သို့ ပြေးထည့်လိုက်ဖြင့် အလုပ်များနေ၏ ။ မကျီးဒန် မှာလည်း တကုပ်ကုပ်ဖြင့် ဟင်းတစ်ခွက် ဖြစ်လာအောင် ဖန်တီး နေချေသည် ။ သည်ဒေသက လယ်သမားများအတွက် ဟင်းလျာ ဆိုသည်မှာ ရာသီအလိုက် ပေါများနေသော ငရုတ်သီးစိမ်းနှင့် ငါးပိကို ရောကျို လိုက်လျှင် ‘ ငရုတ်သီးချက် ’ ဟင်း ဖြစ်လာပေသည် ။

ဟင်းအိုး တည်ထားခဲ့ပြီးနောက် မကျီးဒန်က တို့စရာ အတွက် တလင်း အရှေ့ဘက်ရှိ ဘုရားငါးဆူ တောအုပ်ထဲသို့ ဝင်သွားပေသည် ။ သို့သော် .. သုတ်သုတ်သွားကာ အပြေးအလွှား လုပ်ကိုင်ရသည့်တိုင်အောင် ထမင်းပွဲတွင် ကိုဆေးရိုး ဝင်ထိုင်မိရုံ ရှိသေး၏ ။ ပုရပိုက်တန်းရွာ၏ တောင်ဘက်ရှိ ဘုရားထဲမှ စည်ရိုက်သံ ပေါ်လာတော့သည် ။

စည်ကို ဒုမင်္ဂလ ကိစ္စရော ၊ သုမင်္ဂလ အခါမှာပါ ရိုက်ခတ်လေ့ရှိ၏ ။ ဒုမင်္ဂလကိစ္စ အတွက် စည်ရိုက်ခြင်းမှာ ရွာနီးချုပ်စပ်မှ မသာပို့မည့် သူများကို လှမ်း၍ အချက်ပေးခြင်း မည်၏ ။ ရှင်ပြုရဟန်းခံ ကထိန် စသော အမှုများအတွက် စည်တီးခြင်းမှာ အပင့်ခံ ရဟန်းတော်များ အခမ်းအနားသို့ ကြွရောက်လာရန် အချိန် သတ်မှတ်ခြင်း ဖြစ်၏ ။

“ ဖြည်းဖြည်း စားစမ်းပါတော် ၊ စည်က ခုမှ တစ်ချက်ပဲ ရှိသေးတယ် ”

မကျီးဒန်က ကိုဆေးရိုးကို ကြည့်ပြောသည် ။ သို့ပေမင့် ကိုဆေးရိုးမှာ နောက်က ရန်သူလိုက်လာသလို ၊ တစ်လုတ်ပြီး တစ်လုတ် လွေး၏ ။ ထမင်းတစ်လုတ် တစ်လုတ်မှာလည်း လက်သီးဆုပ်လောက် ကြီးမားချေသည် ။ ကိုဘသန်း၏ ရုပ်ကလာပ်ကို မြှပ်နှံမည့် နေရာမှာ ယခင်က ရွာသစ်ကြီးရွာ၏ မြောက်ဘက် ၊ ချောင်းဟိုဘက် ရုံးပင်ရပ်နှင့် မျက်နှာချင်းဆိုင် နေရာသို့ ရောက်အောင် ချောင်းကို ဖြတ်၍ ချုံကို တိုး၍ သွားရသော နေရာသို့ မဟုတ်တော့ပေ ။ ရမ်းဘိုကုန်းရွာ၏ အရှေ့မြောက်ထောင့်ရှိ ပုတီးပင်ဘုရား အနီးမှာ ဖြစ်သည် ။ ကိုဆေးရိုးတို့ တလင်းထဲမှ လှမ်းကြည့်လျှင် ပုတီးပင်ဘုရားတံတိုင်းရှိ စာခေါင်းသရက်ပင် ကိုပင် မြင်ရ၏ ။ မသာချ လာမှ လမ်းက ဖြတ်ပြီး လိုက်ပို့လျှင်ဖြစ်သည် ။ သို့ကြောင့် သေပြေး ရှင်ပြေး ထမင်းစားရန် မလိုဟု မကျီးဒန်က ယူဆသည် ။

ကိုဆေးရိုးကတော့ မသာတစ်လောင်းကို မြေကျရုံကလေး လိုက်ပို့ရုံနှင့် ဝတ္တရားမကျေချေဟု ထင်မှတ်၏ ။ မသာအိမ်သို့ အရောက်သွားကာ ကျန်ရစ်ခဲ့သူများကို အားပေးစကားပြောခြင်း ၊ မသာတွင် ဦးစီးဦးဆောင် ပြုလုပ်သူ နည်းပါးနေပါက ဝင်ရောက်ကူညီခြင်း စသည်တို့ကို လုပ်ရမည်ဟု ယုံကြည်၏ ။

ယင်းယူဆချက်ဖြင့် ထမင်းကို အသော့နှင် စားသည့်တိုင်အောင် ကိုဆေးရိုးမှာ ဟိုလူ့ စောင့်ရ ၊ သည်လူ့ စောင့်ရ ၊ နွားတွေကို အစာစား ၊ မစား ကြည့်ရ စသည်ဖြင့် အချိန်လင့်သွား၏ ။ ပုရပိုက်တန်းရွာဝသို့ ရောက်ချိန်တွင် ဗုံရှည်သံ တညံညံဖြင့် မသာချလာ ချေပြီ ။ မသာပို့ ပရိသတ်၏ ခြေများမှ ဖုန်လုံးကြီးများသည် ပုရပိုက်တန်းရွာ၏ သစ်ပင်များပေါ်သို့ ပြေး တက်လာ၏ ။ ဖုန်လုံးများကြားမှ ဗုံရှည်သံသည် “ ရှင်သေမင်းငယ်တို့ ကိုယ်ချင်းရယ်မှ မစာ ” ဆိုသော အသံ နှင့်အတူ ဟိန်းလျက် ရွာကို ဖုံးအုပ်သွား၏ ။ ထိုဖုန်လုံးကြီး ၊ ထိုလင်းကွင်းသံ ၊ ဗုံရှည်သံနှင့် သီချင်းသံတို့ကို အုပ်ကျော်လျက် မိုးတိမ်ယံသို့ ပြေးတက်ရိုက်ခတ် လိုက်သော အသံကား ကျန်ရစ်ခဲ့သော ကိုဘသန်းဇနီး၏ ရင်ကွဲသံပေတည်း ။

“ ကိုဘသန်းရေ … ကျုပ် ဘယ်သူ့ကို အားကိုးရ မှာလဲ ကိုဘသန်းရဲ့ ၊ အမလေး ကျုပ်ကိုပါ တစ်ခါတည်း ခေါ်သွားပါတော့လားတော့် ”

ကိုဆေးရိုးမှာ ရင်ထဲတွင် နင့်သွားလေ၏ ။ အီလေးဆွဲလျက် ‘ စောင့်စီး ’ ဖြင့် တီးနေသော ဗုံရှည်ကြီးသံကိုက ငိုသံပါနေသည်တွင် မသာရှင်၏ ကြေကြေကွဲကွဲ ဟစ်ငိုလိုက်သံကို ကြားရသောအခါ ခေါင်းငုံ့ထားလိုက်မိ၏ ။

“ လေးလေ့ လေးလေ့ လှိုက်ချူ ၊ ခိုင်ပန်းမဉ္ဇူ မောင်မောင်ငယ်ချူ ဟေ့ကောင်တွေ ဟေ့ကောင်တွေ အရမ်းမလုပ်ကြနဲ့ ” သီချင်းသံနှင့် ဆက်လျက် ၊ ရေးကြီးသုတ်ပျာ အော်ဟစ်လိုက်သံ တစ်သံ ထွက်ပေါ်လာသဖြင့် ကိုဆေးရိုးမှာ အသံလာရာ ဘက်သို့ လှမ်း ကြည့်မိသည် ။ ယိမ်းထိုးနေသော ခုံ ( မသာတင်သော ထမ်းစင် ) ပါကလား ။

တစ်ယောက်သောသူက မှီခိုရာ အရိပ်ကြီး ဆုံးရှုံးသဖြင့် ရင်ကွဲပက်လက် ငိုမောနေစဉ်ဝယ် ထိုမသာကိုပင် ကစားစရာပစ္စည်း အဖြစ် လှုပ်ကစားချင်သူများက ရှိနေသေး၏ ။ သူတို့သည် မသာခေါင်း တင်သော ခုံကြီးကို ပခုံးပေါ်မှာ ထမ်းလျက် ဘယ်ညာ ယိမ်းထိုး လှုပ်ရှားနေကြသည် ။ ယိမ်းထိုးပုံက ရိုးရိုး ညင်းညင်းပျောင်းပျောင်း မဟုတ်လေဘဲ ခုန်၍ ခုန်၍ ယိမ်း၏ ။

“ ဟဲ့ ကျော်ရွှေတို့ ၊ ကွန်းမောင်တို့ ... ဟေ့ကောင်တွေ မတော်တရော် ဖြစ်ကုန်မယ်နော် ”

ဗုံရှည်သည် သီချင်းတစ်ကျော့ကို အနှေး တီး၏ ။ အလောင်းကစားသူများ ယိမ်းပုံမှာ သက်သောင့်သက်သာဟု ခေါ်နိုင်သေးသည် ။ သို့သော် မသာထမ်းစင်ကြီး ယိမ်းလာသော ဘက်မှ ထမ်းထားသူများမှာ မလဲပြိုအောင် မနည်း ထိန်းထားရ၏ ။ သီချင်းတစ်ကျော့ ဆုံးသွား၍ စည်းအမြန်ဖြင့် အတီးတစ်ကျော့ ဝင်လာသော အခါတွင်ကား ခေါင်းကစားသူတို့သည် ကြမ်းတမ်းလာ၏ ။ ခုန်၍ ခုန်၍ ကစားကြသည် ။

ထိုခုန်၍ ခုန်၍ ကစားသူတို့၏ ပခုံးထက်ရှိ ခုတင်ပေါ်မှာ တင်ထားသော ခေါင်းကြီးမှာလည်း လေထဲသို့ မြောက်၍ မြောက်၍ တက်သွား၏ ။ မသာခုံ ထမ်းသူတို့ အနီးသို့ ချဉ်းကပ်လိုက်ပါလျှင် ဆိုးဝါးပြင်းထန်သော အရက်နံ့က ဆီးကြိုလိမ့်မည် ။ သူတို့၏ မျက်လုံးများမှာ ဘီလူးသဘက်ကဲ့သို့ မျက်ထောင့် နီလျက် ရှိချေ၏ ။

“ ဟဲ့ ဖြည်းဖြည်း လုပ်ကြပါဟ ။ ပြောတာ မရဘူးလားဟေ့ ”

လူကြီးများက စိုးရိမ်တကြီး အော်ဟစ် ထိန်းသိမ်းကြ၏ ။ မသာခုံကိုထမ်းလျက် မြူးတူးနေသော သူများမှာ လူကြီးသူကြီးတို့၏ စကားကို နားမဝင်ကြပေ ။ မသာခုတင်ပေါ်မှ နာနာဘာဝကောင်ကြီး ကုန်းထ လာသလို ၊ ခုန်မြောက်၍ နေသော မသာခေါင်းကြီး နည်းတူ အားပါးတရ ခုန်ပေါက်နေကြလေ၏ ။ မသာခုံကြီးသည် တရွေ့ရွေ့ဖြင့် ရွာ၏ အရှေ့ဘက်ရှိ ညောင် ပင်အုပ်ကြီးနားသို့ ရောက်ရှိလာလေသည် ။ ငိုကြွေးသံသည် ဗုံရှည်သံအောက်၌ ပျောက်ကွယ်သွားပြီ ဖြစ်သော်လည်း ဖုန်လုံးကြီးမှာကား လူအုပ်နောက်မှ ကပ်ပါလာ၏ ။

မသာအိမ်နှင့် သုသာန်မှာ ဝေးကွာလွန်းလှသည် မဟုတ်သောကြောင့် မသာကစားသူများသည် စိမ်ပြေနပြေ ကစားနေကြသည် ။ ထိန်းသိမ်းသူတွေ လည်ချောင်း ကွဲမတတ် အော်ဟစ်ဆဲဆိုနေသည့် ကြားကပင် တစ်ချက်တစ်ချက်၌ ခေါင်းကြီးမှာ တစ်တောင် ကျော်ကျော်မျှ အထိ မြောက်တက်သွားလေသည် ။ ဗုံ ရှည်သံသည် ကျော့လာလေ၏ ။

“ ဟဲ့ ဟဲ့ … ဟေ့ကောင်တွေ ၊ ဟေ့ကောင်တွေ ”

ဗုံရှည် အသွား မြန်ဆန်သလို ခုံထမ်းသူတို့ကလည်း ခုန်ပေါက် ကြမ်းတမ်းလာပြန်သဖြင့် ခေါင်းကို တမော့မော့ ကြည့်ရင်း အော်ကြ၏ ။ အော်နေသည့် ကြားကပင် ခုံကြီးသည် ညာဘက်သို့ ယိမ်းသွားရာက ဘယ်ဘက်သို့ ယိမ်းထိုး မလာတော့ဘဲ နိမ့်စောင်းကျသွားလေ၏ ။

“ ဟယ် ” ဟူသော အသံကြီးနှင့်အတူ ခေါင်းကြီး ပွင့်ထွက်သွားကာ ထွက်ကျလာတော့သည် ။

“ ကိုဘသန်းရေ အဖြစ်ဆိုးလှချည့်လားတော်ရဲ့ ”

ပရိဒေဝရှင်၏ မချိမဆံ့ ဟစ်သံပေါ်လာသည့် နည်းတူ

“ အမယ်လေး လာကြပါဦး ”

“ ကယ်တော်မူကြပါဦး ၊ သေပါပြီဗျ ”

ခေါင်းတင်သော ခုံကြီး လဲကျသည့်အောက်တွင် ပိနေသူများ၏ သေလုမျောပါး အော်ဟစ်သံကလည်း ကျွက်ကျွက်ညံနေလေသည် ။

“ အကုန်လုံး သေကုန်ရင် ကိစ္စအေးတာပဲဟေ့ ”

ကိုဆေးရိုးမှာ ခေါင်းကြီး ရှိရာသို့ မျက်စိပျက် မျက်နှာပျက်ဖြင့် ပြေးလာရင်း ကျိတ်မနိုင် ခဲမရ ရေရွတ်မိသည် ။ အလောင်းကောင်ကြီးကို ကပျာကယာ ခေါင်းထဲသို့ ပြန်ထည့်ကာ သေတ္တာကို ပိတ်လိုက်ရသည် ။ ပဲ့သူပဲ့ ကျိုးသူကျိုးဖြင့် အမင်္ဂလာတစ်ရပ် ပေါ်တွင် အနိဋ္ဌာရုံ တစ်ခုက ထပ်ဆင့် ပေါ်လာပြန်သော အခါတွင် ကိုဘသန်း၏ ဇနီး ငိုသံမှာ ပို၍ ကြေကွဲသံ ဆောင်နေလေ၏ ။

နေကလည်း ပူ ၊ ဖုန်တထောင်းထောင်းဖြင့် တာလမ်းဘေးဝယ် လဲပြိုစောင်းကျနေသော မသာစင်ကြီးမှာ ပြန်ထောင်ပြီးသောအခါ၌ ရစရာ မရှိတော့ပေ ။ တိုင်ဖုံးတတ်သော တိုင် ၊ နဖူးစည်း မျက်နှာကြက် ဆင်ထားသော နေရာများပါ ပျက်စီးကုန်လေသည် ။

“ ကဲ … ကဲ ပြန်လုပ်မနေကြနဲ့တော့ ။ ဒီအတိုင်းသာ တင် ”

ကိုဆေးရိုးက ဒေါသသံဖြင့် အော်လိုက်ပြီး ထမ်းစင်ပေါ်သို့ ခေါင်းကို တင်လိုက်ပြီးနောက် “ မမူးတဲ့သူပဲ ထမ်း ၊ မူးရင်မထမ်းနဲ့ ” ဟု ဆက်အော်မိပြန်သည် ။

ကျေးရွာဓလေ့အားဖြင့် သာရေးထက် နာရေးတွင် ပို၍ အယူသည်းကြ၏ ။ ရွာနားတွင် ထမ်းစင်မှောက်ပြီး အလောင်းပွင့်ကျသည့်အတွက် ရွာခိုက်တော့မည်ဟု ယုံကြည်နေကြ၏ ။ မျက်နှာပျက်သူ ပျက်နေလေသည် ။

“ အလကား ၊ လူကြီးတွေ ပြောဆိုနေတဲ့ ကြားထဲက ပြောဆိုမရတဲ့ အကောင်တေ ၊ အဖြစ်တောင် နည်းသေး ”

ပုရပိုက်တန်းရွာသားကြီး တစ်ဦးက ကိုဆေးရိုးနှင့် ဘေးချင်းယှဉ် ထမ်းစင်ကို ထမ်းရင်းက မကျေနပ်သံဖြင့် ရေရွတ်လေသည် ။

“ ဘသန်းကိုက ကံဆိုးပါတယ်ဗျာ ။ စပါးနယ်တဲ့ စက်ငှားဖို့ သွားစုံစမ်းရာက ပြန်လာကတည်းက နွား ကျောက်ပေါက် ၊ လူကျောက်ပေါက် ၊ အခုတော့ သေ ”

နောက်တစ်ယောက်က ဝင်၍ မှတ်ချက်ချပြန်၏ ။ ကိုဆေးရိုးကတော့ ဘာမျှ မပြောဘဲ ၊ ထမ်းစင်မှ ဝါးလုံးကို တင်းတင်းဆုပ်ရင်း သုသာန် ဆီသို့သာ သွက်သွက် လျှောက်လာခဲ့မိ၏ ။ သူ၏ ခေါင်းထဲတွင် စပါးနယ်စက် ဆိုသော စကားလုံး ဝင်ရောက်လာသည်နှင့် လယ်ထွန်စက် ၊ ကောက်ရိတ်စက် စသည်များပါ တသီတတန်းကြီး ဝင်ရောက်လာ၏ ။

“ ဒါတေကို ငါတို့တစ်တွေ ဘယ်လိုလုပ် ဘယ်တော့များ ပိုင်ဆိုင်နိုင်ပါ့မလဲ ”

သည်အတွေး ဝင်လာသော အခါတွင် ကိုဆေးရိုးမှာ ဟင်းခနဲ သက်မကြီး ချလိုက်မိ၏ ။ မှန်ပေသည် ၊ ကိုဆေးရိုး တို့၏ ဘဝသည် စက်မှုလယ်ယာစနစ်သို့ မည်သည့် အချိန်မှ ရောက်မည် မသိသေးသော်လည်း မျက်မှောက်ခေတ်ကာလတွင်ကား မသာအလောင်းကို ကစားစရာ လုပ်ပြီး မြူးတူးခုန်ပေါက်နေရသော ဘဝမှာပဲ ရှိနေပါသေးကလား ။

▢  ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း
📖 ကိုဆေးရိုး ပေါင်းချုပ်

ကံကြမ္မာမုန်တိုင်း ရိုင်းချင်တိုင်း ရိုင်းခဲ့လေပြီ ...


❝ ကံကြမ္မာမုန်တိုင်း ရိုင်းချင်တိုင်း ရိုင်းခဲ့လေပြီ ... ❞
( ကိုကိုကျော် - မန္တလေး )

“ အမေနဲ့ ဘာဆိုင်တော့တာ မှတ်လို့ ။ မသွားချင်ပါနဲ့တော့ အမေရယ် ” လို့ သမီးက တားလို့လည်း မရ ။ သားက ဆွဲထားပြန်တော့လည်း ဇွတ်ထွက် ။ သမက်တွေ ၊ ချွေးမတွေ ၊ မြေးတွေက ပြောပြန်ရင်လည်း နားမထောင် ။ အချိန်ကျလာပြီ ဆိုရင် အထဲမှာ ဘာမှ မပါတော့သည့် လွယ်အိတ်ကလေး ကောက်လွယ်ပြီး ( အရင်တုန်းကတော့ ဒီလွယ်အိတ်ကလေး ထဲမှာ လက်မှတ်ထုပ်ကလေးတွေပါသည် ။ နေ့စွဲရိုက်တဲ့ စက်ကလေးပါသည် ။ မှင်ခံခွက်ကလေးပါသည် ။ လက်မှတ်ခ ပြန်အမ်းရန် အကြွေစေ့ကလေးတွေပါသည် ။ ) ဆောင်းနေကျ နှီးခမောက်ကလေး ကောက်ဆောင်းကာ တစ်မိုင်ခန့်ဝေးကွာသော ရထားသံလမ်း အရှေ့ဘက်ရှိ မူလဇရပ်ဟောင်းကလေးဆီသို့ ထွက်ခွာသွားမြဲပင် ။ ဇရပ်ကလေးနှင့် မျက်စောင်းထိုး ရထားသံလမ်း အနောက်ဘက်တွင်တော့ “ သာလှိုင်း - ရုံးသာ ဘူတာ ” ရုံအသစ်ကြီးက ခံ့ခံ့ ထည်ထည်ကြီး ပေါ်ထွက်နေခဲ့ပါပြီ ။

“ သာလှိုင်း - ရုံးသာဘူတာ ” တဲ့လား ... ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင်တို့၏ ရွာနာမည် “ သာလှိုင်း ” ဆိုတာလေး ပါပေသေးလို့သာ ဖြေသာနိုင်ခဲ့ပါသည် ။ “ သာလှိုင်း ” နာမည်လေးကို ရှေ့ကနေ ထားပေးပြီး ဦးစားပေးထားတာ ဆိုပြန်တော့လည်း ကျေနပ်ရမှာပေါ့ လေ ။ “ ရုံးသာ - သာလှိုင်း ဘူတာ ” လို့ အမည်တွင်တော့မှာ လိုလို သတင်းတွေက ထွက်လိုက်သေးသည် ။ မြန်မာ့မီးရထား ဝန်ကြီးမင်း ကယ်ပေလို့သာ “ သာလှိုင်း - ရုံးသာဘူတာ ” ရယ်လို့ အတည်ဖြစ်သွားခြင်းဖြစ်သည် ။

ကံအဆုံးအဖြတ်ကို ခံယူရခြင်းသည် အရာရာတိုင်း အတွက် ဖြစ်သင့်ပါသလား ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင်တို့ သာလှိုင်းရွာ အဖို့တော့ ကံအဆုံးအဖြတ်ကို ခံယူလိုက်ရခြင်းသည် နစ်နာလွန်းလှပါသည် ။ အပြိုင်အဆိုင် အတိုက်အခိုက်တွေက ရှိလာပြန်တော့လည်း လူကြီးများ ဆုံးဖြတ်သည့်အတိုင်း နာခံခဲ့ရပြန်သည် ။

ဒေါ်ဝင်းမြိုင်တို့၏ သာလှိုင်းရွာလေးသည် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး ၊ ဝက်လက်မြို့နယ် အတွင်းတွင် တည်ရှိသည့် ရွာကလေး ဖြစ်ပါသည် ။ မန္တလေး - မြစ်ကြီးနား ရထားလမ်းပိုင်းပေါ်ရှိ ပေါက်ကန်ဘူတာနှင့် ဝက်လက်ဘူတာအကြား အလယ်တည့်တည့်လောက်တွင် တည်ရှိခြင်း ဖြစ်ပါသည် ။ သို့သော် ရထားသံလမ်းဘေး ကပ်လျက်တွင် တည်ရှိခဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ ။ ရထားသံလမ်း၏ အရှေ့ဘက် တစ်မိုင်ခန့်အကွာတွင် တည်ရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါသည် ။ သာလှိုင်းနှင့် အရှေ့အနောက် တည့်တည့် ရထားသံလမ်း၏ အနောက်ဘက် တစ်မိုင်ခန့်အကွာတွင်တော့ ရုံးသာရွာ တည်ရှိခဲ့ပါသည် ။ ၁၉၆ဝ ဝန်းကျင်အချိန်တွေတုန်းက တောခေါင်ခေါင် ရွာငယ်ဇနပုဒ်ကလေးတွေ ဖြစ်ခဲ့ကြပါသည် ။

ရထားဖြင့် ခရီးသွားလို လျှင် ၅ မိုင်စီ ကွာဝေးသော ဝက်လက်ဘူတာသို့ ဖြစ်စေ ၊ ပေါက်ကန်ဘူတာသို့ ဖြစ်စေ ခြေကျင် သွားရောက်ပြီး စီးနင်းကြရပါသည် ။ အပြန်ခရီးများတွင်လည်း ဝက်လက် - ပေါက်ကန်ဘူတာ များတွင် ဆင်းပြီး ၅ မိုင်ခရီးကို လမ်းလျှောက်ပြန်ကြရပါသည် ။ ခရီးလေးတစ်ခု ထွက်ဖို့အရေး ဒုက္ခများလွန်းလှပါသည် ။

သို့သော် သာလှိုင်း ဆိုသော ရွာငယ်ဇနပုဒ်ကလေးမှ ဦးဘိုငှား ဆိုသည့် လူစွမ်းကောင်းတစ်ဦး ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည် ။ လူရည်လည်သူ ၊ မြို့သို့ အရောက်အပေါက်များသူ ၊ အမြော်အမြင် ရှိသူဆိုတော့ မီးရထားလူကြီးမင်းများနှင့် မည်ကဲ့သို့ အလွမ်းသင့်အောင် ပေါင်းလိုက်သင်းလိုက်သည်ကိုပင် မသိလိုက်ကြရပါ ။ သာလှိုင်းရွာမှ အနောက်သို့ တည့်တည့် ရထားသံလမ်း၏ အရှေ့ဘက်ကပ်လျက်တွင် ဇရပ် တစ်ဆောင် ဆောက်လုပ်ခွင့် ရသွားပြီး ၎င်းဇရပ်တွင် မန္တလေး - နဘား အဆန်လော်ကယ်ရထား နှင့် နဘား - မန္တလေး အစုန် လော်ကယ်ရထားများ တစ်မိနစ်စီ ရပ်နားခွင့်ရရှိသွားပါတော့သည် ။ “ သာလှိုင်းရပ်စခန်း ” ဟု အမည်တွင်ခဲ့လေသည် ။

သာလှိုင်းနှင့် ရုံးသာရွာများမှ မီးရထားဖြင့် အစုန်အဆန် ခရီးသွားလိုသူများ ၅ မိုင်စီ ဝေးကွာသော ဝက်လက်ဘူတာနှင့် ပေါက်ကန်ဘူတာများသို့ ဒုက္ခခံပြီး ခြေကျင် သွားရောက်ရန် မလိုတော့ပေ ။ သာလှိုင်းရပ်စခန်းမှ အခန့်သား တက်စီးလိုက်ရုံပင် ။ အပြန်ခရီးများတွင်လည်း ဝက်လက် - ပေါက်ကန် ဘူတာ များတွင် ဆင်းပြီး ၅ မိုင်ခရီးကို လမ်းလျှောက်ပြန်စရာ မလို တော့ပါ ။ သာလှိုင်းရပ်စခန်းသို့ ရထား ရောက်ရှိ ရပ်တန့်ပြီးမှသာ အခန့်သား ဆင်းချလိုက်ရုံပင် ။ သာလှိုင်းရွာသားကြီး ဦးဘိုးငှား၏ ကျေးဇူးကား ကြီးမားလွန်းလှပါပေသည် ။

သာလှိုင်းရပ်စခန်းမှ ရထား တက်သော ခရီးသည်များကို ဦးဘိုငှားမှ လက်မှတ်ရောင်းချပေးနေသည်ကို တွေ့ရပြန်တော့ ရွာသူရွာသားများက အံ့သြနေကြသည် ။ ဝက်လက်ဘူတာ ပေါက်ကန်ဘူတာ ရုံပိုင်ကြီးများနှင့်အပြိုင် လက်မှတ်ရောင်းချပေးနေသော ဦးဘိုးငှားကို အထင်ကြီးကြသည် ။ သာလှိုင်းရွာသားများက ငါတို့ ဦးလေးငှားကြီး တစ်ယောက် ဘယ်အချိန်ကများ နတ်ကျောင်းတက်လိုက်ပါလိမ့်ဆိုပြီး ဂုဏ်ယူနေကြသည် ။

သာလှိုင်းရပ်စခန်းအတွက် ရထားလက်မှတ်များကို ဝက်လက်ဘူတာမှ ထုတ်ယူရခြင်း ဖြစ်သည် ။ လက်မှတ် ရောင်းရ ငွေ ၁ဝဝ ကျပ် ရရှိလျှင် ဦးဘိုးငှားအတွက် ၁၂ ကျပ် ၅ဝ ပြားနှုန်း ကော်မရှင်ရသည် ။ ဦးဘိုးငှားက ကော်မရှင်ခကို မက်လို့ လက်မှတ်ရောင်းပေးနေခြင်း မဟုတ်ပါ ။ ရွာသူရွာသားများ အတွက် အကျိုးရှိလာခြင်းကို ပျော်လွန်းလို့ အကျိုးဆောင်ပေး နေခြင်းဖြစ်သည် ။ မြန်မာ့မီးရထား ဌာနတွင် ဦးဘိုးငှားတို့လို ရပ်စခန်း လက်မှတ်ရောင်းများကို လက်မှတ်ရောင်းကန်ထရိုက်ဟု ခေါ်ကြသည် ။

ဦးဘိုးငှား အသက်အရွယ် ထောက်လာပြီး လမ်းမလျှောက်နိုင် ဖြစ်လာတော့ သာလှိုင်းရွာထဲမှာ တက်တက်ကြွကြွရှိသည့် လူငယ်တစ်ဦးကို လက်မှတ်ရောင်း ကန်ထရိုက်အလုပ် လွှဲပေးဖို့ စီစဉ်ခဲ့သည် ။ အဲဒီအချိန်မှာပဲ ဦးဘိုးငှား၏ တူမ ဒေါ်ဝင်းမြိုင်၏ အခန်းကဏ္ဍ စတင်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည် ။

“ ဘယ်သူ့ကိုမှ လွှဲပေးစရာ မလိုဘူး ။ ကျွန်မကိုယ်တိုင် ထွက်ရောင်းမယ် ။ ကျွန်မ ရောင်းတတ်တယ် ”

ဦးဘိုးငှားနှင့် ဒေါ်ဝင်းမြိုင်၏ မိဘနှစ်ပါးစလုံးက လုံးဝ သဘောမတူခဲ့ပေ ။ မိန်းကလေး ဖြစ်နေလို့ ဒီလက်မှတ်ရောင်း အလုပ်ကို မလုပ်ချင်စမ်းပါနှင့်ဟု ဟိန်းဟောက်ခြိမ်းခြောက် ပြောဆိုပြီး ဟန့်တားခဲ့ကြသည် ။ ဘယ်လိုပင် ဟန့်တား ဟန့်တား ဒေါ်ဝင်းမြိုင်ကို ဟန့်တား၍ မရခဲ့ပါ ။ ရထားချိန်နီးပြီဆိုလျှင် ဦးဘိုးငှား၏ လက်မှတ်ထုပ်များ ထည့်ထားသည့် လွယ်အိတ်ကလေးကို ကောက်လွယ်ပြီး နှီးခမောက်ကလေးကို ကောက်ဆောင်းကာ ဇွတ်ထွက်သွားမြဲ ဖြစ်သည် ။ ကြာလာတော့လည်း လက်လျှော့ထားလိုက်ကြတော့သည် ။

“ ကျွန်မကလေ ဒီမီးရထားလက်မှတ် ရောင်းတဲ့ အလုပ်ကို ဘယ်လိုလုပ်ချင်မှန်း မသိဘူး ။ ခရီးသည်တွေကို လက်မှတ် ရောင်းပေးနေရရင် အလိုလိုကို ပျော်နေတာ ။ မီးရထားဥသြသံ များ ကြားလိုက်ရရင်လေ စိတ်ထဲမှာ အလိုလို မြူးကြွနေတာပဲ ။ ကျွန်မနဲ့ မီးရထားကြီးကတော့ ရှေးရေစက်ပါခဲ့တယ် ထင်ပါရဲ့ ” 

ဝက်လက်ဘူတာသို့ လက်မှတ်လာထုတ်ရင်း ဝက်လက် ဘူတာရုံပိုင်လေးကို ဒေါ်ဝင်းမြိုင် မှ အားရပါးရ ပြောပြနေခြင်းဖြစ်သည် ။ ခုနစ်ရက် တစ်ပတ်လျှင် တစ်ကြိမ် လက်မှတ်လာထုတ်နေကျဆိုတော့ ဝက်လက်ဘူတာရုံပိုင်လေးနှင့် ဒေါ်ဝင်းမြိုင်တို့ ဆွေလိုမျိုးလို ရင်းနှီးသွားကြသည် ။ ရုံပိုင်လေးမှ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ကို အသက်အရွယ်အရ အဘွား ဒေါ်ဝင်းမြိုင်ဟု ခေါ်ခဲ့သည် ။ တစ်ခါတစ်ရံ “ မြန်မာ့မီးရထားဌာနကြီး၏ တစ်ဦးတည်းသော အမျိုးသမီးရုံပိုင်ကြီး ဒေါ်ဝင်းမြိုင် လာနေပါပြီခင်ဗျား ” လို့ စတတ် နောက်တတ်သေးသည် ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ခမျာ ပြုံးပြုံး ပြုံးပြုံးနှင့် ကျေနပ်နေခဲ့ရှာသည် ။

မိန်းကလေးများနှင့် မီးရထား လက်မှတ်ရောင်းသည့် အလုပ် မသင့်တော်သည်မှာ အမှန်ပင် ဖြစ်သည် ။ သာလှိုင်း လို ရပ်စခန်းမျိုးနှင့်ဆိုလျှင် ပိုပြီးတော့တောင် မသင့်တော်ပါ ။ သာလှိုင်းရွာမှ သာလှိုင်းရပ်စခန်းသို့ တောလမ်းတစ်မိုင်ခရီးကို နေ့စဉ်မနက် တစ်ကြိမ် ၊ ညနေတစ်ကြိမ် အသွားအပြန်လမ်းလျှောက်ရမည် ။ ( မနက်ခင်းသည် မန္တလေး - နဘား အဆန် လော်ကယ်ရထားချိန် ဖြစ်ပြီး ၊ ညနေခင်းသည် နဘား - မန္တလေး အစုန် လော်ကယ်ရထားချိန်ဖြစ်သည် ။ ) အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ညနေခင်း နဘား - မန္တလေး အစုန်လော်ကယ်ရထား နောက်ကျသွားခဲ့လျှင် အိမ် အပြန် မိုးချုပ်မည် ။ ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် အသက် ၄ဝ ကျော်အရွယ် ဒေါ်ဝင်းမြိုင် အတွက် မျှော်လင့် မထားသော အန္တရာယ်တွေ့ရှိလာနိုင်သည် ။

ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ကတော့ မည်သည့် အန္တရာယ်ကိုမှ ထည့် မတွက်ခဲ့ပါ ။ ဂရုမစိုက်ခဲ့ပါ ။ တောလမ်း တစ်မိုင်ခရီးကို လွှားခနဲ သွား ၊ လွှားခနဲ ပြန်ပြီး မြန်မာ့ မီးရထားအတွက် လက်မှတ် ရောင်းပေးနေခဲ့သည်မှာ ၁၉၉၅ ခုနစ်တွင် အနှစ် ၃ဝ ကြီးများ တောင် ကြာမြင့်ခဲ့ပါပြီ ။ ရထား နောက်ကျသွားလို့ ညကြီးမိုးချုပ်မှ အိမ်ပြန်ခဲ့ရသည့် အခေါက်တွေလည်း မရေမတွက်နိုင်ခဲ့ပါ ။ သူတော်ကောင်းကို နတ်ကောင်း စောင်မခဲ့ပါသည် ။ မည်သည့် အန္တရာယ်မှ မကြုံတွေ့ခဲ့ပါ ။ ဒါပေမဲ့ ၁၉၉၅ ခုနှစ်ဆန်းပိုင်းတွင် မထင်မှတ်သော ပြဿနာတစ်ခုကိုတော့ မလွှဲသာ မရှောင်သာ ကြုံတွေ့ခဲ့ရပါသည် ။ ကလေးချင်း စကားနိုင်လုကြရာမှ ဖြစ်ပွားခဲ့သော ပြဿနာ အသေးအမွှားလေး တစ်ခုသာ ဖြစ်ပါသည် ။ စကားနိုင်လုကြသော ကလေးများ အချင်းချင်းက ကလေးတို့ဘာဝ ဒီနေ့ စကားနိုင်လု ရန်ဖြစ်ပြီး မနက်ဖြန်တွင် ပြန်တည့်သွားကြပါသည် ။ ပခုံးချင်း ပြန်ဖက်ခဲ့ကြပါသည် ။ လူကြီး ဆိုသူများကတော့ တလွဲမာန ၊ အပြိုင်အဆိုင် မာနများဖြင့် ပခုံးချင်းတိုက်ခဲ့ ကြသည် ။ ပြဿနာ အသေးအမွှားလေးကို ပုံကြီးချဲ့ပစ်လိုက်ကြသည် ။

သာလှိုင်းရပ်စခန်းတွင် လက်မှတ်ရောင်းချရန်အတွက် ရထားသံလမ်း အရှေ့ဘက်တွင် ဆောက်ထားသည့် ဇရပ်ကလေးကို သာလှိုင်းဇရပ်ဟု ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည် ။

“ နာမည်ကိုက သာလှိုင်းရပ်စခန်းကွ ။ လက်မှတ်ရောင်းတဲ့ သာလှိုင်းဇရပ်ကလည်း ငါတို့ သာလှိုင်းရွာဘက်မှာ ရှိတာ ။ မင်းတို့ ရုံးသာနဲ့ ဘာမှ မဆိုင်ဘူး ။ မင်းတို့ ရုံးသာက ကောင်တွေ ၊ ငါတို့ သာလှိုင်းဇရပ်ဘက်ကနေ ရထား လာမတက်ကြနဲ့ ” ဆိုသည့် ကလေးချင်း စကားနိုင် လုပြီး ပြောကြသည့် စကားသည် နာစရာ မဟုတ်ပါ ။ ကလေးစကား ဆိုမှတော့ ပြီးပြီးပျောက်ပျောက် ဖြစ်သွားခဲ့ဖို့ ကောင်းပါသည် ။

သို့သော် ရုံးသာရွာသားများက ချက်ချင်း ဆိုသလိုပင် သံလမ်းအနောက်ဘက်တွင် ဇရပ်တစ်ဆောင် ဆောက်လုပ် လိုက်ကြပြီး ရုံးသာဇရပ်ဟု အမည်ပေးလိုက်ကြလေသည် ။

“ မင်းတို့ သာလှိုင်းက ကောင်တွေလည်း ငါတို့ ရုံးသာ ဇရပ်ဘက်က ရထား လာမတက်ကြနဲ့ ” လို့ လုပ်ချလိုက်ကြပြန်တော့သည် ။ ရွှေမြန်မာတို့ ထုံးစံ တစ်ရက်ထက် တစ်ရက် ပြိုင်ဆိုင်မှုတွေက ပြင်းထန်လာကြပြန်တော့ ရထားအတက်တွင် သာမက ရထားအဆင်းတွင်ပါ ကိုယ့်ရွာဘက် ကိုယ်ဆင်းကြေး ဆိုတာမျိုးတွေအထိ ဖြစ်လာကြသည် ။ သာလှိုင်းရွာသားများကလည်း ရထားသံလမ်းအနောက်ဘက်သို့ လုံးဝ မကူးကြသလို ၊ ရုံးသာရွာသားများကလည်း ရထားသံလမ်းအရှေ့ဘက်သို့ လုံးဝမကူးကြတော့ပေ ။ ရုံးသာရွာသားများ ရထား သံလမ်း အရှေ့ဘက်သို့ လုံးဝ မကူးကြသည်တွင် သာလှိုင်း ဇရပ်သို့ ရထားလက်မှတ်ပင် လာမဝယ်နိုင် ဆို၍ အသက် ၇ဝ ကျော် အဘွားအိုကြီး ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ခမျာ ရထားသံလမ်း အနောက်ဘက်သို့ ကူးလာပြီး လက်မှတ်ရောင်းပေးလိုက် ၊ ရထားသံလမ်း အရှေ့ဘက် ပြန်ကူးပြီး လက်မှတ် ရောင်းပေးလိုက်နှင့် ဗျာများခဲ့ရှာသည် ။ ရုံးသာဇရပ်မှ ရထားဝင်လာခါနီး လှမ်းခေါ်လို့ ဝင်လာနေသော ရထားလွတ်အောင် အမြန်ပြေးပြီး သက်စွန့်ဆံဖျား လက်မှတ်ရောင်း ပေးခဲ့ရသည်မှာလည်း အကြိမ်ကြိမ် ။ မြန်မာ့မီးရထားကြီးကို မြန်မာ့မီးရထား အမြဲတမ်းဝန်ထမ်းများပင် ဒေါ်ဝင်းမြိုင်လောက် ပေးဆပ်နိုင်မည် မထင်ပါ ။

“ ကျွန်မကတော့ သူ့ရွာ ကိုယ့်ရွာ မခွဲခြားပါဘူး ။ မီးရထား လက်မှတ်ဝယ်ပြီး မီးရထားနဲ့ ခရီးသွားကြတဲ့သူ အားလုံး ကျွန်မတို့ မီးရထားကြီးရဲ့ကျေးဇူးရှင်တွေချည်းပဲ မဟုတ်လား ” 

မြန်မာ့မီးရထားဌာနကြီး၏ အမြဲတမ်းဝန်ထမ်းမျာပင် ဒေါ်ဝင်းမြိုင်လို ခံယူချက်မျိုး ရှိနိုင်ကြမည် မထင် ။ မီးရထား လက်မှတ် ဝယ်ပြီး မီးရထားကြီးနှင့် ခရီးသွားကြသူ အားလုံးဟာ မီးရထားကြီး၏ ကျေးဇူးရှင်တွေတဲ့ ။ ကျွန်မတို့ မီးရထားကြီးတဲ့ ။

ဪ ... ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ရယ်လေ မီးရထားကြီးကို ဒီလောက်အထိ ချစ်ခဲ့သတဲ့လား ။ အဲဒီမီးရထားကြီးကရော ဒေါ်ဝင်းမြိုင်ကို ချစ်ခဲ့ပါရဲ့လား ၊ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ဘက်ကနေ မားမားမတ်မတ် ရပ်ပေးခဲ့ပါရဲ့လား ။

“ ရုံပိုင်လေး ... ကျွန်မတို့ရွာ သာလှိုင်းရပ်စခန်းကို ရုံပိုင် ဘူတာ လုပ်တော့မလို့ဆို ။ ဘယ်သူက လုပ်ပေးမှာလဲ ။ ရုံပိုင် ဘူတာ ဖြစ်သွားရင် ကျွန်မက အလိုလို အလုပ်ပြုတ်သွားတော့ မှာဆို ။ ရုံပိုင်လေး သိထားပြီးပြီ မဟုတ်လား ”

လက်မှတ် လာထုတ်ရင်း ဒေါ်ဝင်းမြိုင်မှ အလန့်တကြား မေးလိုက်သော မေးခွန်းများဖြစ်ပါသည် ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ကြားခဲ့သည့် သတင်းများသည် အမှန်တွေချည်းဖြစ်သည် ။ ပေါက်ကန်ဘူတာ၏ မိုင်တိုင်အမှတ်က ၄၁၈/၂ ဖြစ်သည် ။ ဝက်လက်ဘူတာ၏ မိုင်တိုင်အမှတ်က ၄၂၈/၈ ဖြစ်သည် ။ ပေါက်ကန်နှင့် ဝက်လက်က ၁၁ မိုင် ကျော် ဝေးကွာနေသည် ။ အမြန် ရထားများပင် နာရီဝက်နီးပါး ခုတ်မောင်းနေရသည် ။ အစုန်အဆန် ရထားစင်းရေတွေ တိုးတက် များပြားလာသည့်အတွက် ပေါက်ကန်နှင့် ဝက်လက်အကြား မိုင်တိုင်အမှတ် ၄၂၃/၁၇ တွင် ရှိသည့် သာလှိုင်းရပ်စခန်းကို ရထားသွားလာရေး လုပ်ငန်း လိုအပ်ချက်အရ မီးရထားလူကြီးမင်းများက ရုံပိုင်ဘူတာ ဖွင့်ပေးဖို့ စီစဉ်ကြခြင်း ဖြစ်သည် ။

မီးရထားလူကြီးမင်းများ၏ ရထားသွားလာရေး လုပ်ငန်း လိုအပ်ချက်အရ ဆိုသည်မှာ ဘာကြောင့် လိုအပ်သည် ၊ ဘာတွေလိုအပ်သည်ကို ဒေါ်ဝင်းမြိုင် နားမလည်ပါ ။ သဘောမပေါက်ပါ ။ သူမ အနှစ် ၃၀ ကျော် စွဲစွဲမြဲမြဲ ခုံခုံမင်မင် လုပ်လာသည့် လက်မှတ်ရောင်း အလုပ်ကလေး ပြုတ်သွားမှာကိုသာ စိုးရိမ်နေရှာသည် ။ ဒါပေမဲ့ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ခမျာ သူမ၏ လက်မှတ်ရောင်း အလုပ်ကလေး ပြုတ်သွားမည့်အရေးကို ကြိုတင်တွေးတော ပူပင်ချိန်ပင် မရခဲ့ရှာပေ ။ သူမ၏ လက်မှတ်ရောင်းအလုပ်ကလေး ပြုတ်သွားမည့် အရေးထက် အဆတစ်ရာမက ပို၍ အရေးကြီးသော ထိတ်လန့်တုန်လှုပ် ချောက်ချားဖွယ် ပြဿနာကြီးနှင့် ကြုံတွေ့လိုက်ရသောကြောင့် ဖြစ်ပါသည် ။

“ မဖြစ်သင့်ဘူး ။ လုံးဝ မဖြစ်သင့်ဘူး ။ ငါ တစ်လျှောက် လုံး စိတ်ရှည်သည်းခံပြီး လက်မှတ်ရောင်းပေးလာခဲ့တာဟာ မီးရထားဌာနကြီးအတွက်လည်း ပါသလို ငါတို့ သာလှိုင်းရပ်စခန်း နာမည်ကောင်း ရရှိရေးအတွက်လည်း ပါတယ် ။ ရာရာစစ ဘယ်ကောင်လဲဟေ့ နင်တို့ ရုံးသာရွာဘက် ဘူတာဆောက်ပေးရမယ်လို့ ပြောလိုက်တာ ” 

“ ကျုပ် ပြောလိုက်တာ ။ ကျုပ်တို့ ရွာအတွက်လည်း ပြောပိုင်ခွင့် ရှိလို့ ပြောလိုက်တာ ”

“ နင်တို့က မီးရထားဌာနကြီးအတွက် ဘာတွေလုပ်ပေးခဲ့ဖူးလို့တုန်း ။ ဒီသာလှိုင်းရပ် စခန်းကို ရအောင် လုပ်ခဲ့တာ သာလှိုင်းရွာသား ငါ့ရဲ့ဦးလေး ဦးဘိုးငှား ။ သာလှိုင်းရပ်စခန်း အတွက် မီးရထားဌာနကြီးကို တာဝန်ခံပြီး လက်မှတ်ရောင်းပေးခဲ့တာလည်း သာလှိုင်းရွာသား ဦးဘိုးငှားနဲ့ သာလှိုင်းရွာသူ ဟောဒီက မိဝင်းမြိုင်ဟေ့ ” 

“ အဲဒါတွေ ကျုပ်တို့ကို လာမပြောနဲ့ ။ မီးရထားကြီးကို ခင်ဗျားတို့ တစ်ရွာတည်း မောင်ပိုင်စီးထားလို့ မရဘူး ။ ပြည်သူပိုင် မီးရထားကို ကျုပ်တို့ရွာလည်း ပိုင်တယ် ။ ခင်ဗျားတို့ ရွာက ကြီးကျယ်လွန်းလွန်းလို့ ကျုပ်တို့ ရွာကလည်း မခံချင်လွန်းလို့ ထပြောရတာပဲ ။ ခင်ဗျားတို့ ရွာဘက်မှာ ချောင်းဦးလို ဘူတာမျိုးကြီး ဆောက်ပေးလိုက်မယ်လေး ဘာလေးနဲ့ ။ ချောင်းဦးလို ဘူတာမျိုးကြီး ဆောက်ဖို့ဆိုတာ မီးခြစ်ဘူးလေး ထောင် လိုက်သလို လွယ်တဲ့ကိစ္စများ အောက်မေ့နေကြလား ”

“ လွယ်လွယ် မလွယ်လွယ် ငါတို့ ရွာက ဆောက်နိုင်လို့ ငါတို့ ရွာသားတွေက ပြောတာ ”

“ ခင်ဗျားတို့လို ပြောကြစတမ်းဆိုရင် ကျုပ်တို့ကလည်း ကျုပ်တို့ရုံးသာရွာဘက်မှာ ရုံပိုင်ဘူတာ ဆောက်ခွင့်ပေးရင် ပခုက္ကူ လို ဘူတာမျိုးကြီး ဆောက်ပြလိုက်မယ် ”

ကလေးချင်း စကားနိုင်လုပွဲတုန်းကတော့ ဇရပ်တစ်ဆောင် အပြိုင် ဆောက်ပြလိုက်ကြပြီး ရထားသံလမ်း ဟိုဘက် ဒီဘက် မကူးကြေး ဆိုတာလောက်နှင့် ပြီးပြတ်သွားကြသည် ။ ယခု လူကြီးချင်း စကားနိုင်လုပွဲကတော့ မြန်မာ့မီးရထား ဝန်ကြီး ကိုယ်တိုင် လာရောက် ဖြေရှင်း ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့ရလေသည် ။ ထိုစဉ်အချိန်က ချောင်းဦး ဘူတာအသစ်ကြီးနှင့် ပခုက္ကူ ဘူတာအသစ်ကြီးတို့ ခမ်းခမ်းနားနား ဆောက်ပြီးခါစ ရှိပါသေးသည် ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် မခံမရပ်နိုင်ဖြစ်ခဲ့သည်မှာ သဘာဝကျပါသည် ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ပြောခဲ့သည်များသည်လည်း အမှန်တွေချည်း ဖြစ်ပါသည် ။ သာလှိုင်းရွာသားကြီး ဦးဘိုးငှား၏ အမြော်အမြင် ကြီးမားမှု ၊ ကြိုးစားအားထုတ်မှုတို့ကြောင့်သာ သာလှိုင်းရပ်စခန်း ဖွင့်ခွင့်ရရှိခဲ့ခြင်းဖြစ်ပါ သည် ။ သာလှိုင်းရွာသားကြီး ဦးဘိုးငှား နှင့် သာလှိုင်းရွာသူကြီး ဒေါ်ဝင်းမြိုင်တို့ တူဝရီး နှစ်ယောက် မီးရထားဌာနကြီး အတွက် အကျိုးဆောင်ပေးပြီး လက်မှတ်ရောင်းချပေးခဲ့သည်ပင် ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် ၃၅ နှစ် ကြီးများတောင် ကြာမြင့်ခဲ့ပါပြီ ။

အခုလို ရုံပိုင်ဘူတာ ဖွင့်ပေးတော့မည့် အချိန်မျိုးကျခါမှ ရုံးသာရွာသားများက သူတို့ ရွာဘက်တွင် ရုံပိုင်ဘူတာ ဆောက်ပေးသင့်သည်ဟု ပြောလာကြခြင်းကို ဒေါ်ဝင်းမြိုင်နှင့် သာလှိုင်း ရွာသားများ ဘယ်လိုနည်းနှင့်မျှ လက်ခံနိုင်ကြမည် မဟုတ်ပါ ။

မြန်မာ့မီးရထားဌာနတွင် ဘူတာရုံတစ်ခုကို သူ့ဘက် ကိုယ့်ဘက် နှစ်ရွာအပြိုင် နေရာ လုခဲ့ကြသည် ။ ဘူတာနာမည် လုခဲ့ကြသည့် ပြဿနာများသည် ရှေးအစဉ်အဆက်ကတည်းက ရှိခဲ့ဖူးသည် ။ မီးရထားလူကြီးမင်းများ ခေါင်းခဲ ခေါင်းကိုက်ရသည် အထိ အချိန်ယူ ဖြေရှင်းပေးခဲ့ကြရသည့် ပြဿနာများဖြစ်သည် ။ ယခု သာလှိုင်း နှင့် ရုံးသာ နှစ်ရွာ သူ့ဘက် ကိုယ့်ဘက် ဘူတာ လုနေကြသည့် ပြဿနာတွင် မြန်မာ့မီးရထားဝန်ကြီးမှ ဖြေရှင်း ဆုံးဖြတ်ပေးခဲ့ပုံသည် ဗိုလ်အောင်ဒင် ဇာတ်ကားထဲတွင် မမြဝင်းကို ပဝါနှစ်စ အရွေး ခိုင်းပြီး အဲဒါ ကံအတိုင်းပါပဲ ဗိုလ်အောင်ဒင် လို့ အဖြေထုတ် ပေးလိုက်ပုံမျိုးနှင့် ဆင်ဆင် တူပါသည် ။

မြန်မာ့မီးရထားဝန်ကြီးကလည်း မြန်မာဆန်ဆန် တုတ်တို တုတ်ရှည် အနှိုက်ခံပြီး အဲဒါ ကံအတိုင်းပါပဲဟု အဆုံးအဖြတ် ပေးခဲ့လေသည် ။

“ အောင်မလေး ... ကျွန်မတို့ သာလှိုင်းရွာလေး ကိုယ်ကျိုးကြီး နည်းပါရော့လား ။ ဦးလေးငှားရေ လာကြည့်လှည့်ပါဦး တော့ ... ဟီး ... ဟီး ”

ဒေါ်ဝင်းမြိုင်၏ ငိုချင်းချသံကြီးကို ကြားလိုက်ရကတည်းက ရုံးသာရွာသားများ ကံကောင်းသွားကြသည်ကို သဘောပေါက်လိုက်ကြသည် ။ ကံအတိုင်း အဆုံးအဖြတ် ပေးသွားသော ဝန်ကြီးနှင့်အတူ ပါလာသည့် မီးရထားလူကြီးမင်း တစ်ဦးကတော့ ဒေါ်ဝင်းမြိုင်၏ ပခုံးလေးကို ပုတ်ပြီး နှစ်သိမ့်ပေးသွားခဲ့ပါသေးသည် ။ ဦးဘိုးငှား သာ သက်ရှိထင်ရှား ရှိခဲ့လျှင် ဒီ အဆင့်အထိ အရောက်ခံမည် မထင်ပါ ။ ဘူတာရုံကို သာလှိုင်းရွာဘက် မရရအောင် ဒေါင်းတင်မောင်းတင် ပြောတတ်ဆိုတတ် ပြောနိုင်ဆိုနိုင်ခဲ့မှာ လုံးဝ သေချာပါသည် ။ ရုံးသာရွာဘက်တွင်ဘူတာရုံအသစ်ကြီး ဆောက်ပြီးသွားတော့ ဘူတာရုံထိပ် နဖူးစည်းတွင် တပ်ထားသော “ သာလှိုင်း ဘူတာ ” ဆိုသည့် ဆိုင်းဘုတ်ကြီးကို ကြည့်ပြီး ပီတိတစ်ဝက် ဖြစ်ရပါသည်ဟု ဒေါ်ဝင်းမြိုင် မှ မချိပြုံးလေး ပြုံးပြီး ဆိုခဲ့ရှာပါသေးသည် ။ ဘူတာရုံအသစ် ဖွင့်ပွဲကိုလည်း မကြာမီ ကျင်းပပေးတော့မည် ။

သို့သော် ဒေါ်ဝင်းမြိုင်၏ ထိုပီတိသည် နောက်တစ်နေ့ မနက်တွင် အရည်ပျော်ကျသွားခဲ့ရရှာသည် ။

“ သာလှိုင်းဘူတာ ” ဆိုသည့် ဆိုင်းဘုတ်ကြီးကို ဖြုတ်ချပြီး ရိုက်ချိုးဖျက်ဆီးထားကြလေသည် ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ခမျာ နောက်ထပ်တစ်ကြိမ် ချုံးပွဲချ ငိုခဲ့ရပြန်သည် ။

“ ကံကြမ္မာက မျက်နှာသာပေးလို့ နင်တို့ ရွာဘက် ဘူတာရုံကြီး ရသွားပြီပဲလေကွယ် ။ ငါတို့ရွာ သာလှိုင်းကို နာမည်လေးတောင် မသထာနိုင်ကြတော့ဘူးလား ... ဟီး ... ဟီး ”

မီးရထားလူကြီးမင်းများလည်း ဒေါကန်သွားကြသည် ။ ဘူတာရုံအသစ်ဖွင့်ပွဲ လုပ်မပေးသေးဘဲ အတန်ကြာအောင် ပစ်ထားခဲ့ကြသည် ။ ဘူတာရုံကို ရုံးသာရွာဘက်မှာ ဆောက်ထားတာ ဖြစ်လို့ “ ရုံးသာဘူတာ ” လုပ်ပေးရမည်ဟု အရေးဆိုလာကြပြန်သည် ။ ဒီအဆင့်ကတော့ လွန်လွန်းသွားပြီ ။ ရက်စက်လွန်းသွားပြီဟုပင် ဆိုရမည် ။ မီးရထားလူကြီးမင်းများနှင့် မြို့နယ်အာဏာပိုင်အဖွဲ့အစည်းများ နှစ်ရွာစလုံးသို့ ကွင်းဆင်းပြီး အကြိမ်ကြိမ် ညှိနှိုင်းကြပြီးမှ “ သာလှိုင်း - ရုံးသာ ဘူတာ ” ဟု အတည်ပြုနိုင်ကြတော့သည် ။ ဒါတောင်မှ “ ရုံးသာ - သာလှိုင်းဘူတာ ” လုပ်ပေးရမည်ဟု ဆိုနေကြပြန်သေးသည် ။ မြန်မာ့မီးရထားဝန်ကြီးမှ “ သာလှိုင်း - ရုံးသာဘူတာ ” ဟုသာ အမည်တွင်စေရမည် ဆိုပြီး အမိန့်စာ ထုတ်ပြန်ပေးလိုက်မှသာ အသံတွေ တိတ်သွားကြသည် ။

ဒီလိုနေ့မျိုး ရောက်လာလိမ့်မည်ရယ်လို့ ဒေါ်ဝင်းမြိုင် တစ်ယောက် ဘယ်တုန်းကမှ မျှော်လင့်မထားခဲ့ပါ ။ ဝက်လက် ဘူတာရုံးခန်းအတွင်းရှိ စားပွဲပေါ်တွင် စုပုံတင်ထားသော လက်မှတ်ထုပ်ကလေးများကို လွမ်းလွမ်းဆွေးဆွေး ငေးငေးမောမော ကြည့်နေခဲ့ရှာသည် ။ မနက်ဖြန် ၁ - ၁၂ - ၁၉၉၆ တနင်္ဂနွေနေ့တွင် “ သာလှိုင်း - ရုံးသာ ဘူတာ ”  အသစ်ဖွင့်ပွဲကြီးကျင်းပ ပြုလုပ်ပေးတော့မည် ဖြစ်သည့်အတွက် ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ထံမှ လက်ကျန်လက်မှတ်များ သိမ်းဆည်းနေခြင်း ဖြစ်သည် ။

“ ဒီလက်ကျန်လက်မှတ်လေးတွေ အပ်ပြီးသွားရင် ကျွန်မရဲ့ လက်မှတ်ရောင်း အလုပ်ကလေး တကယ်ပြုတ်သွားပြီပေါ့နော် ။ မီးရထားကြီးနဲ့ ကျွန်မနဲ့ လမ်းခွဲရပြီပေါ့ ” 

“ မီးရထားကြီးက တစ်ဦးတည်းသော အမျိုးသမီး ရုံပိုင်ကြီး အဘွားဒေါ်ဝင်းမြိုင်ကို ဘယ်တော့မှ မခွဲဘူး ။ ဟောဒီလို ဖက်ထားပေးမှာ ” 

ဝက်လက်ဘူတာ ရုံပိုင်လေးက ပြောပြောဆိုဆို ထဖက် လိုက်ကာမှပင် ဒေါ်ဝင်းမြိုင် ခမျာ ချုံးပွဲချ ငိုပြန်လေတော့သည် ။ သနားစရာ ကောင်းလွန်းလှသည့် အဘွားအို ၊ မီးရထားဌာနကြီးကို အနှစ် ၃ဝ ကျော် အကျိုးဆောင်ပေးခဲ့သည် ။ ရွာနှစ်ရွာ အဆင်မပြေ ဖြစ်ကြပြန်တော့လည်း မီးရထားဌာနကြီး၏ ဝင်ငွေများ မလစ်ဟင်းရအောင် ရထားသံလမ်း အရှေ့ဘက် ၊ အနောက်ဘက်ကို ခေါက်တုံ့ခေါက်ပြန် ကူးပြီး သက်စွန့်ဆံဖျား လက်မှတ် ရောင်းပေးခဲ့သည် ။ အဲဒါ ကံအတိုင်းပါပဲ ဆိုတုန်းကလည်း ဝမ်းနည်းပက်လက် ဖြစ်ခဲ့ရရှာသည် ။ သူမ၏ ရွာနာမည်ကို ရိုက်ချိုးခံခဲ့ရတုန်းကလည်း ရင်မှာ မချိအောင် ခံစားခဲ့ရရှာသေးသည် ။

အခုတော့ သူမ ခင်တွယ်လွန်းသည့် မီးရထားလက်မှတ်ရောင်း အလုပ်ကလေးကိုလည်း စွန့်လွှတ်လိုက်ရပြီ ။ “ သာလှိုင်း - ရုံးသာ ဘူတာ ”  ရုံအသစ်ကြီးကလည်း ရုံးသာရွာဘက်ကနေ သူမကို စိန်းစိန်းကြီး ကြည့်နေခဲ့လေပြီ ။ ဒါပေမဲ့ မူလပထမ သာလှိုင်းဇရပ်ဟောင်းကလေး ကတော့ ရထားသံလမ်း အရှေ့ဘက် သူမ ရွာဘက်မှာ ရှိနေပါသေးသည် ။

ရထား ဆိုက်ရောက်ချိန်တိုင်းတွင် ထိုမူလပထမ သာလှိုင်းဇရပ်ဟောင်းကလေးသို့ မသွားလိုက်ရလျှင် တစ်ခုခု လိုနေသလို ခံစားနေရရှာသည် ။ သမီးများ ၊ သားများ ၊ သမက် ၊ ချွေးမများ ၊ မြေးများက ဘယ်လိုပင် တားတား သာလှိုင်းဇရပ်ဟောင်းကလေးဆီသို့ ရောက်အောင် လာလိုက်ရမှ နေသာထိုင်သာ ရှိသွားသည် ။ မျက်မှန်းတန်းမိနေကြသော မီးရထား စက်ခေါင်းမောင်းများကလည်း သာလှိုင်းဇရပ်ဟောင်းကလေးထဲ ထိုင်နေသော ဒေါ်ဝင်းမြိုင်ကို “ ပေါ် ” ဟု ဥဩသံ ပေးပြီး နှုတ်ဆက်သွားကြသည် ။ ဒေါ်ဝင်းမြိုင်ကလည်း လက်ကလေး ပြန်ပြပြီး နှုတ်ဆက်တတ်မြဲ ဖြစ်သည် ။

ဪ ... အဘွားဒေါ်ဝင်း မြိုင် ... အဘွားဒေါ်ဝင်းမြိုင် ၊ မီးရထားကြီးက ဒီလောက်တောင်မှပဲ လွမ်းစရာ ကောင်းနေလေရော့သလား ။ အဘွား ဒေါ်ဝင်းမြိုင်တို့လို လက်မှတ်ရောင်း ကန်ထရိုက်တွေကို လိုရင်သုံး ၊ ရုံပိုင်ဘူတာ ဖွင့်ဖြစ်သွားလို့ မလိုတော့ရင် အနားပေး ။ ပင်စင်လည်း မရ ။ အဘွား ဒေါ်ဝင်းမြိုင် အင်မတန် လိုချင်ရှာသည့် ဘူတာရုံအသစ်ကြီးလည်း မရ ။ မီးရထားကြီးနှင့် စိမ်းစိမ်းပြတ်ပြတ်နေလိုက်ပါရောလား ။

သို့သော် အဘွားဒေါ်ဝင်းမြိုင် ခမျာ မီးရထားကြီးကို မစိမ်း မပြတ်နိုင်ခဲ့ပါ ။ ကံကြမ္မာက မျက်နှာလိုက်ခဲ့လို့ ဘယ်သူတွေ အနိုင်ရသွားကြပါစေ အဘွား ဒေါ်ဝင်းမြိုင် အတွက်တော့ ရထားသံလမ်း အရှေ့ဘက်က မူလပထမ သာလှိုင်းဇရပ်ဟောင်းကလေးသည်သာ - “ ထာဝရ သာလှိုင်းဘူတာ ” ဖြစ်နေမည်မှာ အသေအချာအပင် ။  ။

ကိုကိုကျော် ( မန္တလေး )

( ကွယ်လွန်သွားရှာပြီဖြစ်သည့် သာလှိုင်းရွာမှ အဘွား ဒေါ်ဝင်းမြိုင် သို့ အမှတ်တရ ။ )

▢ ကိုကိုကျော် ( မန္တလေး )
📖မဟေသီ ရုပ်စုံ မဂ္ဂဇင်း
     မေ  ၊ ၂၀၁၈