❝ မယ်မချည့်ပါဘု ❞
( ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း )
မိုးက လင်းကတည်းက တိတ်သည် မရှိ ။ တဖွဲဖွဲသွန် ချနေရာက အော်မြည်ဟစ်ကြွေးလျက် တိုးဆင့်ထန်သည်း လာပြန်သည် ။ ရမ်းဘိုကုန်းရွာ အတွင်းရှိ သစ်ပင်ကြီးငယ်တို့မှာ မိုးမိခင်၏ ရင်ကြားဝယ် မိန်းမော မူးမေ့နေကြ၏ ။ ရွာစောင်ရန်းရှိ ချုံတန်းမှ နွယ်ပင်များမှာလည်း မြရည်စိုရွှမ်း ကြော့လန်းစွင့်ထောင်နေကြသည် ။
“ ဟေ့ ”
မကျီးဒန်က ကောက်ညှင်းပေါင်း ထည့်ထားသော တောင်းပေါ်မှ ခမောက်ကို လက်တစ်ဖက်ဖြင့် ထိန်းထားကာ တဖြောဖြောသွန်ကျနေသော တံစက်မြိတ် အောက်သို့ ဖြုတ်ခနဲ ဖြတ်ကူးလိုက်၏ ။ မိုးသည်းသည်း အောက်ဝယ် ဝပ်နေသော ရွာကလေးအား လှမ်းမျှော်ကြည့်လိုက်မိ၏ ။ တစ်အိမ်စ နှစ်အိမ်စ မှာမူ မီးခိုးကလေးများ အူနေသည်ကို မြင်ရ၏ ။ မူလ နေရာကို ရေဝင်သဖြင့် ပြောင်းရွှေ့ပြေးဝင်လာသော ခွေးတစ်ကောင်တလေကိုသာ မြင်ရသည်မှအပ ရွာငယ်ကလေးမှာ လှုပ်ရှားမှု ကင်းမဲ့လှပါ၏ ။
မိုးက ညာသံသို့ ကူးသွားသော ဆိုင်းဝိုင်းလို ရုတ်တရက် အသံဆိတ်သွားသည် ။ နားငြီးအောင် ဆူညံနေရာမှ ဖြုန်းခနဲငြိမ်သက်သွားရခြင်းမှာ တစ်မျိုးလို ထင်ရ၏ ။ သို့သော် မိုးသေးမျှင်မျှင်ကလေးများကတော့ ပါးပါးကလေးမျှ ကြဲသွန်နေသေးသည် ။ မကျီးဒန်မှာ တစ်နွေလုံး ဖုန်တော ဖြစ်ရာမှ ဗွက်ဖြစ်လာသော ရွှံ့ပြင်ကြီးကို ကျော်ဖြတ်၍ ထဘီတစ်စကို စွန်တောင် ဆွဲကိုင်ထားသည် ။
“ မကျီးဒန်တို့ မပိတ်သေးဘူးလား ”
မကျီးဒန်က အသံလာရာသို့ ခေါင်းလှည့်ကြည့်လိုက်ပြီးမှ “ အေး ကနေ့ဆိုရင် ပိတ်ပါပြီအေ ” ဟု သူ့အိမ်နှင့် နှစ်အိမ်ကျော်မှ မငွေသိန်း၏ အမေးကို လမ်းသွားရင်း ပြန်ဖြေလိုက်၏ ။
“ မိုးကလည်းတော် သည်းတော့ သည်းလွန်း ”
“ ဟုတ်ပါ့အေရယ် ၊ ခဏတစ်ဖြုတ်ကလေးမှ မရပ်ဘူး ”
မိုးရွာသည်မှာ ငါးရက်ခန့် ရှိသွားပြီ ။ အညာသူ အညာသားအဖို့ ဒါလောက် ရွာလျှင် မနေတတ် မထိုင်တတ်တော့ ။ ထင်းကအစ ခက်လာတော့သည် ။ ရက်ရှည်လများ စုဆောင်းထားလေ့ မရှိသဖြင့် ထင်း အတွက်ကလည်း တစ်မှောင့် ။ သွားရ လာရ နေရ ထိုင်ရရာတွင် စိုစိုစွတ်စွတ်ဖြစ်နေခြင်းကိုပင် မကြိုက်နှစ်သက်ကြပေ ။ မိုးကို အားကိုးပြီး လယ်စိုက်နိုင်လောက်အောင် မိုးကောင်းမည်ဆိုလျှင်လည်း ကောင်းပါ ၊ သည်လိုမှ မဟုတ်လျှင် မလိုလည်း ၊ လိုလည်း ခဏကလေးသာ တစ်ခါတစ်ရံ ရွာပြီး ၊ သွေ့သွေ့ခြောက်နေခွင့်ပေးပါတော့ ။
ဟုတ်သည် ။ မကျီးဒန်တို့ လယ်စိုက်သည့်နေ့က စပြီး ရွာလိုက်သည့်မိုးက တကတည်း မစဲတော့ပါ ။ စိုက်ပြီးသား ကောက်ပင်များ၏ ပင်ခြေကို မိုးပေါက် မှန်သဖြင့် ကောက်ပင်တွေ ကျွတ်ကုန်ရသည် ။ ဒါတွေကို လျှောက်ပြီး ဖာရ စိုက်ရတာက တစ်မှောင့်နှင့် ။ ကြောင့်ကြမှုထွေအောင် မွှေရက်တဲ့ ကိုမိုးရယ် ။
“ စနေနေ့က ရွာတဲ့မိုး တော်ရဲ့ ”
မငွေသိန်းက ခပ်လှမ်းလှမ်းသို့ ရောက်သွားသော မကျီးဒန်ကို ဆက်ပြီး ပြောလိုက်ရာ
“ ဟေ့ ၊ ဒီလိုဆိုရင် ခုနစ်ရက် ခုနစ်လီ စွေတတ်တယ်လို့ ပြောကြတာပဲ အေရဲ့ ”
တဖြည်းဖြည်းနှင့် မကျီးဒန်မှာ ရွာပြင်ဘက်သို့ ရောက်လာလေသည် ။ ရွာတောင်ဘက်ရှိ မြောင်းဟောင်းမှာ ခြေသလုံးခန့် နက်အောင် ရေများဝင်နေ၏ ။ တစ်နွေလုံး တစ်ဆောင်းလုံး စွန့်ပစ်ထားသော အမှိုက်သရိုက်နှင့် အညစ်အကြေးများ ရောစွက်ထားသော ရေပြင်ကို ဖြတ်ကူးရမှာ ဝန်လေးပါဘိသည် ။
“ ဟယ် တတ်နိုင်တော့ပါဘူး ”
ခပ်ဆိုင်းဆိုင်းကလေး ရပ်နေမိရာက နောက်ဆုံးတွင် မျက်စိကိုမှိတ်ပြီး ရေထဲသို့ ဆင်းလိုက်လေ၏ ။ မိုးက ဟစ်၍ဟစ်၍ သဲလာပြန်ရာ ၊ မကျီးဒန်မှာ လန့်သွား၏ ။ သူ့ရှေ့ရှိ ထန်းတောကြီးကလည်း ယပ်တောင်ကြီးတွေလို ခပ်ကြမ်းကြမ်း လှုပ်ယမ်းလျက် ပြင်းထန်စွာ ရယ်မောနေပေ၏ ။
••••• ••••• •••••
“ ယမထာ ရွှေကြိမ်လုံးရယ်နဲ့ ၊ ထွန်တုံးကိုတဲ့ ခြေတော်တင် ၊ နွားကြန်စုံရှင် ”
မိုးတဖွဲဖွဲ အောက်ဝယ် ၊ စိုက်ပြီးခါစ ဝါကြန့်ကြန့် ကောက်ပင်ကလေးများက ကုပ်နေကြသည် ။ သမန်းပြင်၏ ထိန်းကူးခြင်းမှ လွတ်ထွက်လာရသည့် ကောက်ပင်ကလေးများမှာ မိုးပေါက်များအောက်တွင် ရွေ့လျား မျောပါနေကြ၏ ။ ကိုဆေးရိုးပိုင် ဧရိယာ၏ အနောက်ဖျားဝယ် ရေပြင်အတိသာ ရှိနေရာ ၊ တလှုပ်လှုပ် တရွရွနှင့်လုပ်အားကို ရောင်းချပေးအပ်နေကြရသော ကောက်စိုက်သမများမှာ ရေပြင်နှင့် ဝါကြန့်ကြန့် ကောက်ခင်းကို ဆက်စပ်ပေးနေကြသည် ။
“ ပျိုးခင်းကိုဝင် အင်းဟင် ၊ ကောင်းကင်က ၊ ဩော် မိုးပေါ်က ပစ္စုန်မင်းရယ် ၊ မိုးဟို့အို ၊ ခေါ်လို့ဆင်း ”
မိုးထဲလေထဲမှာပင် တေးသံတကြော်ကြော်နှင့် ပျော်အားကိုမွေးလျက် လုပ်ရေးကို နှင်နေကြရ၏ ။ ကောက်စိုက်မများ၏ နောက်ပြန်ဆုတ်လာသော ခြေသံကို ဆူညံနေသည့် ကြားထဲမှ တဇွက်ဇွက် ကြားနေရသည် ။ တစ်ချက်တွင် တစ်ယောက်ထံမှ တစ်ယောက်သို့ ကောက်ဖတ် ပစ်ပေးသံများကိုလည်း ဖြန်းခနဲ ကြားရလေ၏ ။
“ ဟဲ့ စိန်ခင် ၊ တယ် ဒီကောင်မလေးဟာ ဘာလုပ်နေတာလဲဟင် ၊ နင့်နောက်ကို ပြန်ကြည့်စမ်း ”
မမြဆိုသူက သူ့ညီမနှင့် တူသော ကလေးမကလေးအား လှမ်းပြီးမာန်လိုက်သည် ။ စိန်ခင်မှာ စိုက်တတ်ခါစမို့ မကျင်လည်သေးသဖြင့် နောက်ကျ ကျန်ရစ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်၏ ။
“ ခြေထောက်ကို ကားထားပါလို့ ဘယ်နှခါ ပြောရဦးမှာလဲဟင် ။ ပျိုးဖတ်ကို တစ်ပင်လိုချင်မှ တစ်ခါ ဖန်နေရင် နင့်လင်လယ်ကွက်ကြီးက ပိတ်မသွားဘူး သိလား ။ တစ်ခါတည်း ဘယ်ဘက်က အဆင့်သင့် ဖန်ထားပါလား ။ ခြေနုတ်ကလည်း လေးလိုက်တာ အေရယ် ။ ညည်း ဒီလိုသာ သေနာနာလုပ်နေရင်တော့ ညည်းလင် ကောက်စိုက်စည်းခေါင်းက ညည်းကို ထုတ်ပစ်မှာပဲ ”
အစ်မဖြစ်သူ၏ လေရှည်ကြီး မြည်တွန်တောက် တီးသံကြောင့် စိန်ခင်ကလေးမှာ ပိုသွက်လာသည် ။
“ ဆူလိုက်တာတော် ကတည်းမှပဲ ။ ဒီကောင်မကလေးကလည်း ဟုတ်သားပဲ ”
“ ဟောဒီ မမယ်မြကြီးကို ရှည်တယ် ။ စိန်ခင် ဟဲ့ကောင်မလေး ၊ ဆင်းခဲ့ ။ တို့ ပိတ်လိုက်မယ် ။ သိန်းညွန့်ရေ ပိတ်လိုက်စမ်းပါအေ ”
မမယ်မြနှင့် စိန်ခင်၏ ဝဲဘက်ယာဘက်ရှိ စိုက်ဖော်များက တစ်ယောက်တစ်ပေါက် ပြောပြီး စိန်ခင်၏ ငန်းကွက်ကို ကူညီညာဝိုင်းလျက် တစ်ယောက်တစ်လက် ပိတ်ပေးလိုက်ကြသည် ။
“ ဟုတ်ဖူးဟေ့ ၊ ဒီကောင်မလေးကို အလွန်နုံလွန်းလို့ ၊ ငါ တစ်ခါတစ်ခါ ကိုင်ဆောင့်ပစ်ချင်လာတယ် ”
မမယ်မြက မကျေနပ်သေး ။ ပြန်လှန်တွန့်တက်ရင်း စိုက်ဖော်များဘက်သို့ ခေါင်းလှည့်ကာ လေကြော ရှည်လိုက်ရာ
“ ကဲအေ တော်စမ်းပါ ၊ ကဲ ချောစိန်က သီချင်းကလေး တစ်ပုဒ်လောက် ဆိုလိုက်စမ်းပါအေ ”
ချောစိန် ချောစိန် ။ ကိုဆေးရိုး၏သမီး မျက်ရွဲဒါရူ လှညိုညက်ကလေးဖြစ်သော နာမည်နှင့် လိုက်အောင် ချောသည့် ချောစိန်သည် ကောက်စိုက်စည်းထဲမှာ ပါလာသည် ။ ကိုယ့်အတွေးနှင့်ကိုယ် တစ်ချိန်လုံး နှုတ်ဆိတ်နေခဲ့ရာ မမယ်မက ပွဲတောင်းလိုက်သောကြောင့် ပြုံးပြုံးကလေးလှည့်ကာ
“ တခြား အဆိုခိုင်းစရာလူ ရှားသလား ရီးမယ်မရဲ့ ”
“ ညည်းအသံကို ကြားချင်တာကိုးအေ့ ။ လူတင် ချောတာလှတာ မဟုတ်ဘူး ၊ အသံလည်း ကောင်းသေးတယ်ဆိုပြီး ငါက ကိုယ့်ချွေးမတော်ကြောင်း ၊ လှကြောင်း ပွဲထုတ်ချင်တာပေါ့ ”
“ အို ဒီမိန်းမကြီး ”
ချောစိန်၏ အပြုံးကလေးမှာ ညို့သွားပြီး မမယ်မအား ပျိုးဖတ်ဖြင့် ပေါက်လိုက်လေသည် ။
“ နောက်မနေပါနဲ့ မမယ်မရယ် ။ ကဲ ဆိုစမ်းပါအေ့ ၊ ညည်းတို့မင်္ဂလာဆောင်ကျရင် ရွာသစ်ကြီးရွာက တီးဝိုင်းကို ငှားပြီး ကိုယ့်ဘာသာကိုယ် ဆိုဖို့ အခုကတည်းက ကျင့်ထားတာပေါ့ ”
“ ဆေးတံတို ဓားမ ခက်ရင်းရယ်နဲ့ ၊ ယာခင်းကိုတဲ့ ထွက်မယ်ပြင် ၊ ဘယ်ယာကို ဘယ်အခါ ထွန်မတုန်း ရယ်လို့ ၊ အိမ်ကမမင်းကို သံချိုနှော ပြောလေ ပြောလိုက်ချင် ”
“ ဟေဟေ့ တယ်ကောင်းပါလား ”
“ ကဲ မဆိုတော့ဘူး ”
ချောစိန် ရှက်သွားသည် ။ မိုးတိတ်သွားလေပြီ ။ ကောင်းကင်ဝယ် တိမ်ဖြူများ တရိပ်ရိပ်ပြေးသွားနေကာ လယ်ကွင်းတစ်ခုလုံး ကြည်လင်တောက်ပသွားလေသည် ။
“ ဆေးရိုးရေ ၊ ကနေ့ ပိတ်ရောပေါ့ ။ ဟုတ်လား ”
“ အေးကွ ။ ပိတ်နိုင်လိမ့်မယ်ထင်တာပဲကွာ ”
အနောက်ဘက်လယ်မှ သာဒွန်းဇံ၏ အသံဖြစ်၏ ။ တစ်ကိုယ်လုံးမှာ မိုးရေတွေ ရွှဲနေသည် ။ တစ်ကိုယ်လုံးတွင် မြှောင်နေအောင် ခါးတောင်းကျိုက်ထားသော လုံချည်စုတ်မှအပ ဘာမျှ မရှိ ။ မိုးရေ ရွှဲရွှဲဝယ် လေက သည်းထားသည့်ဒဏ်ကြောင့် အသားမှာ တဆတ်ဆတ်တုန်နေကာ နှုတ်ခမ်းများမှာ ပြာဟောက် နေပေသည် ။ တဲအတွင်းရှိ မီးဖိုသို့ ပြေးလွှားကပ် ရောက်လာပြီး လက်ဝါးနှစ်ခုကို ဖြန့်ကားကင်နေရှာ၏ ။
“ တစ်မိုးတောင် ကုန်ခါနီးပြန်ပြီကွနော် ။ တို့ဆီမှာတော့ လယ်မြေဝေခြမ်းရေး ဆိုတာတောင် မကြားရသေးပါကလားကွ ”
“ အံမာ မင်းက ဘာကိစ္စမျှော်နေရတာလဲ ။ ဗြိဇုံနဲ့ ဗြုဇိဖြစ်မယ့်ဥစ္စာကိုများ ”
ဘယ်မှာဖြင့် လယ်ဝေလိုက်ပြီ ဆိုသည့် သတင်းစာအဟောင်းများမှ သတင်းများကို ကြားရရာမှ မျှော်လင့်သံပေးလိုက်သော သာဒွန်းဇံ၏ တမ်းတသံကို ကိုဆေးရိုးက ဘေးဖဲ့၍ စကားဆိုလာသည် ။
“ နေပါဦး ဆေးရိုးရ ၊ မင်းတစ်ကောင်ဟာ အခုတလော ဘာဖြစ်နေတာလဲ ၊ အရင်နဲ့လည်း မတူတော့ပါပဲလား ။ အခုလို လယ်ခွန်တော်နှစ်ဆ သီးစားခဘဝ ကနေပြီး ကိုယ်ပိုင် ဖြစ်သွားရင် မကောင်းဘူးလားကွ ကဲ ”
“ ဪ သူငယ်ချင်းရ ၊ မင်းက အရင်နဲ့ မတူတော့တာကိုသာ မြင်တာကိုးကွ ။ တစ်နှစ်ပြီးတစ်နှစ် ဆင်းရဲ ၊ လုပ်တိုင်း မွဲတဲ့ ဘဝကိုများ ပြန်ပြီး စဉ်းစားကြည့်စမ်းပါဦးကွာ ။ အဲဒီလို ဖြစ်နေတော့ စိတ်ကောင်းလည်း မရှိနိုင်တော့ဘူး သူငယ်ချင်းရာ ”
ရေဝေးသည့် ညှိုးနွမ်းနေသော ပန်းရော်ရော်ကလေးလိုပင် ညှိုးနွမ်းနေသော ကိုဆေးရိုး၏ မျက်နှာကို သာဒွန်းဇံမှာ အငေးသား ကြည့်နေပြီး ဟင်းခနဲ သက်ပြင်းချလျက် ခေါင်းငိုက်စိုက်ချပစ်လိုက်မိသည် ။
“ အဲဒီတော့ ဒီလယ်အကြောင်း ၊ မြေအကြောင်းကို စကားစပြီးပြောလာရင် ခံခဲ့ရတာတွေ ၊ ခံနေရတာတွေဟာ တမြည့်မြည့်နဲ့ ပြန်ပြန်ပြီးပေါ်လာလွန်းလို့ပါကွာ ။ အဲဒီအခါကျရင် အသည်းတွေ အူတွေပါ တုန်လာရတယ် သူငယ်ချင်းရ ။ ထမင်းစားပြန်တော့လည်း မစားနိုင်တော့ဘူး ။ ရင်ဝမှာ ဆို့ဆို့နေတာပဲ ”
ကိုဆေးရိုး၏ အသံမှာ ကြေကွဲဆွေးမြည့်နေသံ ဖြစ်၏ ။ နာကြည်းခြင်းနှင့် မကျေချမ်းနိုင်ခြင်းတို့ကို ဒေါသသံ ရစ်ခြယ်ထားသောအသံက ဖော်ပြနေသည် ။ မျက်လုံးအိမ်မှာ မီးပွင့်ခမန်း တောက်ပြောင်နေသော်လည်း စိုစွတ်နေ၏ ။
“ အင်း လယ်သမား ၊ လယ်သမား ခွေး ခွေး ”
“ ခွေးကမှ ဘာမျှ မလုပ်ဘဲနဲ့ စားတစ်လှည့် ငတ်တစ်လှည့်မို့ တော်ပါသေးတယ်ကွာ ။ ဒီမယ် သူငယ်ချင်း ၊ မင်း စဉ်းစားကြည့်စမ်း ။ ဒီလယ်တွေကို တို့ပဲ အခွန်ချိန်နေရတာပဲကွ ။ လယ်ပိုင်ရှင်က တောင်းလည်း မတောင်း ၊ လာလည်း မလာတော့ဘူး ။ အဲဒါတောင်မှ မနှစ်တုန်းက မင်းမှာ အခွန်ချိန်ဖို့ စပါးမရှိလို့ နွားမကလေး ကပျာကသီ ရောင်းပေးရတယ်မဟုတ်လား ”
“ အေး ”
“ ငါ့မှာလည်း အခွန်ချိန် ကြွေးဆပ်ပြီးတော့ စပါးကလေး လေးဆယ်ပဲ ကျန်ခဲ့ပါကလား ။ ဟိုနှစ်တုန်းကတော့ ဒါ့ထက်ဆိုးတာပဲ ။ ဟိုတစ်မြန်နှစ်တုန်းကကော ကြွေးမကျေဘူး ။ ရှုံးတယ် ”
“ ဟေ့ ဘာတွေများ တိုင်ပင်ကြလဲ ”
ဖဲထီးတစ်လက်ကို ချိုင်းကြားညှပ်ပြီး ကောက်စိုက်စည်းခေါင်း ကိုပွကြီး ဝင်လာသည် ။ နှစ်ယောက်သား ပြိုင်တူလှည့်ကြည့်လိုက်ကြ၏ ။
“ လယ်တေရှုံးတာ လေး ငါး ခြောက်နှစ် ရှိပြီဆိုတာကို ပြောပြနေတာပါဗျာ ”
“ အေးဟေ့ ဟုတ်တယ်ဟ ။ လူတွေလည်း သရဲစိတ် သဘက်စိတ်တေ ဝင်နေကြပြီကွ ။ ဆီးဖြူပင် တညောင်ဘက်မှာလည်း တိုက်လိုက်တဲ့ ဓားပြ ။ အမှူးရွာ ၊ တောင်ဘို ၊ ကြက်ဟင်းခါးကျွန်း ၊ ဆင်မကျွန်း ဘယ်မှ မလွတ်ဘူးဟ ။ ပြန်ပေးကလည်း ဆွဲလိုက်သေးတယ် ”
ကိုပွကြီးက လွယ်အိတ်ထဲမှ အရက်ပုလင်းကို ထုတ်ပြီး မော့နေသည် ။
“ အဲဒီတော့ ”
ကိုဆေးရိုးက စကားအစကို ပြန်လည် ဆက်စပ်လိုက်၏ ။
“ အဲဒီတော့ တို့လိုချင်တာက ရေမှန်မှန် ရရမယ် ။ ရေလည်းမမှန် ၊ မိုးကလည်း ခေါင်နေရင် စပါးထွက်ပါ့မလား ”
“ ဘယ်ထွက်မလဲကွ ”
“ စပါးမရှိဘဲနဲ့ ကိုးပိဿာဈေး ပေးတော့ကော သရော်တာနဲ့ တူမနေဘူးလား ။ ရေမှန်မိုးမှန်ပဲ ထားဦး ၊ တို့ဒေသက လယ်ထွက်ကို ညံ့နေတယ်ကွ ။ အမြဲတမ်း ငါးရာပေးမှ မင်းတို့ ငါတို့ အငတ်ပြဿနာ ပြေရှင်းမှာကွ ”
ဤစကားသည် ကိုဆေးရိုးတို့ ဒေသရှိ လယ်သမားများ၏ အသံပင် ဖြစ်ချေသည် ။ ရေမှန်မှန် မရခြင်းမှာ မြောင်းကျိုးသောကြောင့် ။ မြောင်းကျိုးခြင်းမှာ မြောင်းမကောင်းသောကြောင့် ။ မြောင်းမကောင်းခြင်းမှာ လယ်သမားတွေ ဆင်ခြင်ကင်းမဲ့စွာ မြောင်းမကြီးကို ပင်းပြီး ရေယူသောကြောင့်ဟု ဆည်ဘက်ဌာနက အဖြေပေးပေလိမ့်မည် ။
ဟုတ်ပြီ ။ သူတို့တစ်တွေ မြောင်းမကြီးကို ဘာကြောင့် ပိတ်ပြီး ရေယူကြရသနည်း ။ သူတို့အကျိုးအတွက် ဖြစ်သော မြောင်းကြီး ကျိုးသွားရင် ခက်ကုန်မည်ဆိုသည် မသိကြရော့သလား ။ အလုပ်သမားကို အသိဉာဏ် မပေးရ ဆိုတာနှင့် အညီ လယ်သမားတွေကို အသိဉာဏ် မပေး၍ မသိကြတာလား ။
သိကြပါသည် ။
သိလျက်နှင့် လုပ်ခြင်းမှာကား ရေဝေပေါက်ကလေးတွေ သေးသောကြောင့်ဟူ၍ အဖြေထွက်လာပါသည် ။ လယ်ဧကပေါင်းက တစ်ထောင် ၊ သည်ဧက တစ်ထောင် အတွက် ပြုလုပ်ထားသော ရေဝေပေါက်၏ အမြင့်အကျယ်က မည်မျှ ၊ ခုနစ်လအတွင်း လယ် ဧကတစ်ထောင် အတွက် ဂါလန်ပေါင်း သည်မျှ ဝင်လျှင်ဖြင့် ပိုလို့တောင်နေသေးသည်ဟု စာရွက်ကြီးပေါ်မှာ ချတွက်၍ မရ ။ အပူတပြင်း လိုချင်သော အချိန် ၊ သင့်တင့်ရုံသာ ယူသော အချိန် ၊ လုံးဝမလိုချင်သော အချိန် ဟူ၍ရှိနေရာ အပူတပြင်း လိုချင်သော အချိန်များဝယ် ရေလုပွဲများက သွေးချောင်းစီးစေခဲ့သည် ။ မြေပြင်ကို မြရောင်လွှမ်းရမည့်အစား အလောင်းဖြင့် ဖုံးခဲ့ကြရသည် ။ ဥပဒေချိုးဖောက်သည့်သဘောဖြင့် မြောင်းမကြီးကို ပင်းပြီး ရေယူကြလေသည် ။
“ လယ်တေ ဝေပြီးတဲ့ နောက်မှာလည်း ရေမမှန် ၊ စပါးဈေး ပိုမပေးရင်ဖြင့် မျောက်လောင်းဟာ မျောက်လောင်း နေမှာပါပဲကွ ။ ဒါကြောင့် တို့ဆီက လူတွေက သိပ်ပြီးတော့လည်း မမျှော်လင့်ဘူးကွ ”
“ အင်း ခက်တာပဲကွာ ”
သာဒွန်းဇံက ပုဆိုးကို လှည့်ပတ်မီးကင်နေရင်းမှ ချူသံပါအောင် ညည်းလိုက်သည် ။
“ တို့အဖို့ အကျိုးထူးမယ့်ဟာ မဟုတ်လို့ မင်း ပြောတဲ့စကားကို ငါက ဆီးပိတ်လိုက်တာကွ သူငယ်ချင်းရ ”
တဲကလေးအတွင်းဝယ် ခေတ္တမျှ အသက်မဲ့သွား၏ ။ ကောက်စိုက်သမများ၏ အော်သံဆူသံများကလည်း လယ်ကွက်တစ်ခုသို့ ပြောင်းတိုင်းပြောင်းတိုင်း ဟေးခနဲ ဟေးခနဲ တဲတွင်းကို ပြေးဝင်လာလေသည် ။ ကိုပွကြီးက အရက်ပုလင်းကို ပြန်ပိတ်လိုက်ပြီး အမဲခြောက်ကို ဝါးရင်းမှ စကားဆိုပြန်၏ ။
“ ခက်တာပဲကွ ၊ မင်းတို့လယ်သမားတွေ ဆူဖြိုးမှ ငါ့မှာလည်း အလုပ်လုပ်လို့ ကောင်းတာ ။ မနှစ်တုန်းက ဆိုရင် ကောက်စိုက် ၊ ပျိုးနုတ် ၊ ကောက်ရိတ်ခတွေကို တချို့ အကျေမပေးနိုင်ကြဘူးကွ ။ အဲဒါတွေကို ငါ့မှာ စည်းသားတေကို နှစ်ရာနီးပါးလောက် စိုက်ပေးလိုက်ရတယ် ”
“ အခုလည်း အဖွဲ့က နှစ်ခြမ်းကွဲရဦးတော့ မလိုလို ဖြစ်ပြန်ပြီ ”
သာဒွန်းဇံက မြည်တမ်းပြန်၏ ။
“ ရှုပ်လှချည်လား သာဒွန်းဇံရ မင်းတို့ဟာက ”
ကိုပွကြီးက မော့ကြည့်ပြီး မျက်နှာကိုရှုံ့မဲ့ကာ ဆိုလေ သည် ။
“ သိပါဘူးဗျာ ။ ကျုပ်တို့ဘာသာ ကျုပ်တို့ တိုက်နယ်ကိုယ်စားလှယ်တေက သဘောတူ တင်မြှောက်ထားတဲ့ မြို့နယ်အမှုဆောင်အဖွဲ့ကို ဘေးချိတ်ပြီး ဘယ့်နှာက ဘယ့်နှယ် မိုးပေါ်ကျ အမှုဆောင်အဖွဲ့ ပေါ်လာရတယ် မသိပါဘူး ”
“ အင်း ”
ကိုဆေးရိုးက သူ့ဝါသနာအလျောက် အဓိပ္ပာယ် ပြည့်ဝလှစွာသော ညည်းချင်းကို ဆိုရွတ်လျက် တဲအပြင်သို့ ထွက်သွားလေသည် ။
“ ကိုဆေးရိုးရေ ”
“ ဟဲ့ ဘာတုံးဟ ”
“ ဘာတုံးလုပ်လုပ်ပြီး ညာလုံးထုတ်မနေနဲ့ ၊ လာဦး ။ ပျိုးမလောက်တော့ဘူး ။ ပျိုးချပေးဦး ။ နို့မို့ရင် ဖြဲပစ်ခဲ့မယ် ”
“ အမယ် ၊ အမယ် ။ မလုပ်နဲ့ မယ်မင်းကြီးမရယ် ”
မဂျမ်းဘုံ အာကကြမ်းပါဘိသနှင့် ။ စွာကျယ်စွာကျယ်နှင့် ပြောတတ်သည် ။ ကိုဆေးရိုးကိုတော့ ငယ်နိုင် ဖြစ်သည် ။
“ ကိုဆေးရိုးကို သူ့လင်ကျနေတာပဲ ၊ နိုင်လိုက်တာ ”
မယ်မြက မျက်စောင်းဖြင့် ခနဲ့လိုက်၏ ။
“ ငါ့လင်ပေါ့ဟဲ့ ။ ဆေးရိုးတို့များ ကျီးဒန်နဲ့ မကြိုက်ခင်တုန်းက ငါ့ကို ကြိုက်လိုက်တာ လျှာ အလျားထွက်လို့ ။ ငါ့ကို ကြောက်လည်း ကြောက် ၊ ကြိုက်လည်း ကြိုက် ။ ငါက မကြိုက်ဘူး ပြောလို့ ကျီးဒန်နဲ့ ရသွားတာ အေရဲ့ ၊ သိလား ”
မဂျမ်းဘုံက ခေါင်းခါခါ လည်ခါခါနှင့် မဲ့ရွဲ့ပြီး ပြောနေစဉ် ပျိုးစည်းများကို ဝါးလုံးလျှိုထမ်းလာသော ကိုဆေးရိုးက အနားသို့ ရောက်လာ၏ ။
“ ဟယ် နင့်မလဲ ဒါတွေ ပြန်ပြန်ပြီး အသားယူနေတာနဲ့ပဲ အပျိုကြီး ဖြစ်နေတာ ”
“ ဖြစ်ပစေ ၊ ဖြစ်ပစေ ။ အေးလိုက်တာမှ လွန်ရော ”
“ တော်စမ်းပါ ဂျမ်းဘုံရာ ။ ငါနဲ့ ကျီးဒန်နဲ့ ရသွားတော့ နင်မစားနိုင် မသောက်နိုင်ဖြစ်နေရတာဟာ ငါ ကိုဆေးရိုးကို မူလိုက်မိလို့ လက်လွတ်ရတာ ဆိုပြီး ယူကျုံးမရ ဖြစ်နေတာမဟုတ်လား ”
ကောက်စိုက်မတွေက ညာသံပေးပြီး ရယ်လိုက်ကြ၏ ။ မဂျမ်းဘုံက “ မသာနော် ၊ ငါ တုတ်လိုက်ရ မလား ” ဟု မာန်လိုက်သည် ။
“ နောက် နင်နေမကောင်းတာကို ငါ လာပြီး မေးတော့ ကိုဆေးရိုးရယ် ၊ ကျုပ်မှားပါပြီ ။ ကျုပ် တော့်ကို ကြိုက်ပါပြီ လို့ နင် မပြောဘူးလား ။ ကဲ နင်မလိမ်နဲ့ ”
“ မဂျမ်းဘုံ ရှက်နေတယ်ဟေ့ ”
“ ဟုတ် ဟုတ်တယ်ပေါ့တော့ ၊ ဘာ ရှက်စရာရှိလို့လဲ ”
တစ်ယောက်တစ်ခွန်း ဝိုင်းဝန်းသရော်နေကြ၏ ။
“ သွားသွား ကိုဆေးရိုး ၊ ငါ ပျိုးဖတ်နဲ့ ပေါက်လိုက်မယ် ”
“ ဟေး ရှက်ရှက် ၊ ဟေး ရှက်ရှက် ”
ညာသံပေး၍ လှောင်သံက မြရောင်ဝေသည့် လယ်တောအပြင်ဝယ် ပျံ့၍ပျံ့၍ ဟိန်းသွားလေ၏ ။
“ ကဲဟေ့ ကောက်ညှင်းပေါင်း ပူပူနွေးနွေးကလေး စားလှည့်ကြဦးဟေ့ ။ ခါးချည့်ရင် အားမရှိဘူးတဲ့ ။ မပိတ်သေးရင် ထားခဲ့ကြဦး ”
မကျီးဒန်၏ အသံက ကောက်စိုက်မများကို ခေါင်းထောင်ကြည့်စေသည် ။ မကျီးဒန်က ကောက်ညှင်းပေါင်းတောင်းကို ညောင်ပင်ရိပ်မှာ ချပြီး ပြင်ဆင်လုပ်ကိုင်နေ၏ ။
ကောက်စိုက်မများမှာ တစ်စုပြီးတစ်စု ညောင်ပင် အောက်သို့ ရောက်လာကြရာ ကိုပွကြီး ကလည်း လွယ်အိတ်ထဲမှ ဗလာစာအုပ်ကို ထုတ်ပြီး တဲအပြင်သို့ ထွက်လာသည် ။
“ ဂျမ်းဘုံ လာသလားဟေ့ ”
“ တယ် ဒီမသာကြီးဟာ လူမမြင်ဘူးလား ”
“ မမြင်လို့ပေါ့ဟာ ၊ နင်ကလည်း တစ်မှောင့်ပဲ ”
ကိုပွကြီးက ကောက်စိုက်မ စာရင်းကို ငုံ့ခြစ်မှတ်သားနေရာက မဂျမ်းဘုံကို ပြန်ပြောလိုက်ရသေး၏ ။
“ ကဲဟေ့ လူခေါ်မလို့ ဒီနားလာကြဦး ။ စိန်ခင် ”
“ လာတယ် ”
“ ဘယ်မလဲ ”
“ ဒီမှာတော့ ”
“ အေးအေး ဟုတ်ပြီ ”
“ ချောစိန် လာတယ် ”
“ မယ်မ လာတယ် ”
“ မယ်မြ လာတယ် ”
ကောက်ညှင်းပေါင်း လက်နှင့်ဆုပ်ယူပြီး တဲတွင်းသို့ ဝင်တိုးကာ အချမ်းဖြေနေကြသည် ။
“ ရီးပွကြီး ”
“ ဟဲ့ ဘာလဲ စိန်နွဲ့ ”
ကိုပွကြီးက ဗလာစာအုပ်ကို ပိတ်ကာ မျက်နှာက မော့ပြီး စိန်နွဲ့ ထံသို့ အာရုံစိုက်လိုက်သည် ။
“ တော့်စာရင်းထဲမှာ လူဘယ်နှယောက် ရပလဲ ။ ပေါင်းကြည့်စမ်းပါဦး ”
“ ဘာဖြစ်လို့လဲဟ ။ အလကား အလုပ်ရှုပ်အောင် ”
“ မဟုတ်ဘူး ။ သုံးရက်တစ်ခါ ၊ လေးရက်တစ်ခါ ပေါင်းကြည့်တာ ကောင်းတယ် ။ ဟိုတစ်နေ့တုန်းက စာရင်းပေါင်းတာမှာ တစ်ယောက် ကွာနေတယ် ။ တော့် အဖို့မှာ မထူးပေမဲ့ ကျုပ်တို့မှာ တစ်နေ့ဆို တစ်နေ့ သေအောင် စိုက်ရတာ ”
စိန်နွဲ့၏ မျက်နှာက တည်သည် ။ စကားသံက ပြတ်တောင်းတောင်း ဖြစ်၏ ။ ကောက်စိုက်စည်းခေါင်း ဆိုတာမျိုးကလည်း လူပေါ်လူညွန့် ခူးစားနေသည့် လူစားမို့ ခိုးချင်လည်း ခိုးမည် ။ ယုံရသည် မဟုတ် ။
“ ကနေ့ပါဆိုရင် လေးဆယ့်တစ်ယောက် ရှိပြီ ဟုတ်လား ”
“ ဟုတ်တယ် ”
“ အလကားဟဲ့ ။ ညည်းမှ မဟုတ်ဘူး ၊ ငါ့လည်း ဟိုတမြန်နေ့တုန်းက တစ်ယောက်လျှော့ပြီး ပေါင်းထားလို့ ရန်ဖြစ်လိုက်ရတာအေ ။ အဲဒီတော့မှ ပြန်ပေါင်းကြည့်ပြီး အပေါင်းမှားသွားလို့တဲ့ ”
လှမှီက ကိုပွကြီး၏ အညစ်တော်ပုံကို ဖွင့်ချလာသည် ။
“ သက်သက် အပါးတင်တာပါအေ ။ တကယ်ဆို သွေးရိုးသားရိုး မှားတာဆိုရင် တစ်ခါတစ်ရံ ပိုပြီး မှားပါ လား ။ မဟုတ်ဘူး ။ လျှော့ပြီး မှားရသတဲ့ ။ အလကား သွေးစုပ်ကောင်ကြီး ၊ ခြင်ကောင်ကြီး ၊ မသာကြီး ”
မဂျမ်းဘုံက ဆေးပေါ့လိပ်ကြီး ကားကားကားကားနှင့် ဝင်စွက်လာကာ ကိုပွကြီးအား သုံးဖက်သုံးတန် ဝိုင်း၍တိုက်ခိုက်ကြလေသည် ။ သူတို့ ဘာပဲ ပြောပြော ကိုပွကြီးကတော့ အရေထူ အရိုးရင့်သမို့ ခံနိုင်ရည် ရှိပါ၏ ။ တစ်သက်လုံး စားလာခဲ့သည်မှာ နောနေပြီ ဖြစ်သဖြင့် ဒီနေရာမှာတော့ သူက ခံလိုက်ပါဦးမည် ။ ငွေပေးရာ ၊ စာရင်းမှတ်ရာကျတော့ သူ့ အလှည့်ပေကိုး ။
“ ကဲ အချိန်ရှိတုန်းမှာ လက်ကွက်ကလေး မှန်မှန်နဲ့ သွက်သွက်သာစိုက်ကြဟေ့ ။ ဂျမ်းဘုံတို့ ၊ မယ်မြတို့ ကလည်း ကြည့်ပြောကြနော် ”
ကိုပွကြီးက ထိုင်ရာမှ ထလိုက်ပြီး ကောက်စိုက်မများ ဘက်သို့ လှည့်ကာ သတိပေးလိုက်သည် ။ စင်စစ်တော့ ကိုပွကြီး၏ ‘ လက်ကွက်မှန်မှန်ကလေး ’ မှာ ငှားသူ၏ ရှေ့မို့ ဝတ်ကျေဝတ်ကုန် ပြောခြင်းသာ ဖြစ်၏ ။ ထို့ပြင် ကောက်စိုက်မများ၏ “ ဟုတ်ကဲ့ ၊ ဟုတ်ကဲ့ ၊ စိတ်ချပါ ။ ကျုပ်တို့က စေတနာနဲ့ စိုက် တာပါ ” ဆိုတာကလည်း ကောင်းအောင် ပြောခြင်းသာ ဖြစ်သည် ။ တကယ်တမ်းကျတော့ လယ်ရှင် မြင်နိုင်မည့် ကန်သင်းနားတစ်လျှောက်သာ ကောက်ကွက် ကောင်းကောင်း စိုက်ခဲ့သော်လည်း ၊ လယ်ကွက် အလယ်သို့ ရောက်လျှင် ဖြဲချပစ်သည်သာ များ၏ ။ တစ်ပင်နှင့် တစ်ပင် တောင်တစ်ဆုပ်ခန့် ကွာအောင်ပင် ပြဲသည့် ကောက်ကွက်များကို လယ်ရိတ်သည့်အခါကျမှ တွေ့ရခြင်းကို ထောက်ချင့်ခြင်းအားဖြင့် စည်းခေါင်းနှင့် စည်းသားများသည် ဘုတ်နှင့် ကျီး တစ်ကိုင်းတည်းဖြစ်ကြောင်း သိသာနိုင်လေသည် ။
မွန်းတိမ်းခဲ့လေပြီ ။ မိုးသားများ ပြန်လည် ရစ်လွှားလာ၏ ။ ကောက်စိုက်မများ၏ ရွှေရင်အေးစဖွယ် မိုးနတ်သားက ထီးအုပ်ပေးသောအခါ လေနတ်သားက ယပ်ခတ်ပေးပြန်လေသည် ။ အတန်ကြာလျှင် ဟေးခနဲ ဟေးခနဲ အော်ဟစ်ပြီး ကန်သင်းပေါ်သို့ တက်လာကြတော့၏ ။ လယ်ကွင်း တစ်ခုလုံးမှာ ကောက်ပင်များဖြင့် ပြည့်ဝေသွားလေသည် ။ ကောက်စိုက် မောင်းသံကလေးကလည်း တထိုထိုနှင့် ဟစ်ကြွေးလာ၏ ။
“ ကဲ မိန်းကလေး ၊ အမေနဲ့ ပြန်လိုက်သွား ။ ဟို မြောင်းပေါင်မှာ မြက်ထုံး ရှိတယ် ”
ချောစိန်မှာ တဲအတွင်းဝယ် ထမင်းစားနေသည် ။ မိုးက မည်မျှအေး၍ လေက ဘယ်မျှ သွေးသော်လည်း ကုပ်ပိုးကလေးထက်ဝယ် ချွေးများက ရွှဲစို့နေ၏ ။ မျက်နှာကလေးမှာလည်း သမန်းဆီများ ဝေ့နေကာ ခြေသလုံးမှ သမန်းဆီများမှာမူ အရောင်ထွက်၍ တလက်လက် ဖြစ်နေစေသည် ။ လက်ချောင်းများမှာ ဝါကြန်ကြန်ဖြစ်နေသည် ။
“ အမယ်လေး ၊ အမောကလေးများ ဖြေပါဦး သမီးရယ် ”
“ ဆာလှပြီ အမေရဲ့ ”
မကျီးဒန်က မီးဖိုနားတွင် လာထိုင်ပြီး ဆေးပေါ့လိပ်ကြီးကို မီးတို့နေ၏ ။
“ အင်း ၊ တစ်ဝန်တာတော့ အေးသွားပြန်ပြီ မိန်းကလေးရ ”
“ ကဲ မိုးချုပ်နေမယ် ။ ပြန်နှင့်ကြ ”
ကိုဆေးရိုးက ငန်းပြားကို တဲရှေ့တွင် စိုက်ထောင်ပစ်ခဲ့ပြီး မီးဖိုရှိရာသို့ ငုံ့ဝင်လာသည် ။ အပြင်မှာမူ မိုးက အော်၍ ရွာသွန်းလာ၏ ။ မိုးဖွဲကလေးများမှာ တဲအတွင်းသို့ စွေစောင်းပက်ဖျန်းပေးနေသည် ။ နံနက်ခင်းက မည်းမှောင် အုံ့ဆိုင်းကာ မစဲတမ်း ထန်သည်းနေခဲ့သော မိုးမှာ ချက်ချင်းပင် တိတ်သွား၏ ။ ကောင်းကင်ပြင်တစ်ခုလုံး ကြည်လင်လာသည် ။ တရွေ့ရွေ့ နိမ့်ဆင်းသွားသော နေရောင်၏ ရောင်ခြည်နုနုကလေးမှာ ရမ်းဘိုကုန်းရွာပေါ်သို့ ဖြန့်သွန်းပေးနေ၏ ။
“ ငါးသည် တော်တို့ ၊ ငါးသည် ”
ရွာလယ်မှ ကျယ်လောင်စွာ ဟစ်လိုက်သော ငါးသည်၏ အသံမှာ ရွာကလေး အတွင်းဝယ် ဆူညံသွားသည် ။
“ ကဲ ဒီနားက ငါးသည် ။ ငါးရံ့ ၊ ငါးခူ ၊ ငါးပြေမ ၊ ရင်ပေါင်စာ ”
ငါးရံ့ကလေး အစိတ်သားလောက်ကို ငရုတ်သီးကလေးနဲ့ ချက်လိုက်ရရင် ဘယ်လောက်ကောင်း မလဲ ။ မကျီးဒန်က တဲအဝမှ ခေါင်းပြု၍ အသံလာရာ ဘက်သို့ ခေါင်းငဲ့ ကြည့်လိုက်၏ ။ ငါးသည်၏ အသံကို ကြားရ၍ ကိုဆေးရိုးအတွက် ဖွယ်ဖွယ်ရာရာကလေး ချက်ထားချင်သော်လည်း ခေါင်းပြူ၍ ကြည့်ရုံသာ ကြည့်နိုင်ချေသည် ။
“ မကျီးဒန် ငါးမဝယ်ဘူးလား ”
အရှေ့ပိုင်းမှ မငွေသိန်းက လမ်းပေါ်မှာ ရပ်ပြီး မကျီးဒန်ကို လှမ်းခေါ်၏ ။ ငါးကို လိုချင်သော်လည်း ပိုက်ဆံ မရှိသဖြင့် မျိုသိပ်ထားနေရဆဲမှာ မငွေသိန်း က လာပြီး အဖော်ညှိပြန်သည် ။ အေးလေ ကြည့်ရုံကလေးတော့ ကြည့်ချေပါဦးမယ်ဟု စိတ်ကူးကာ ဆေးပေါ့လိပ်ကို လက်ကြားညှပ်လျက် ထွက်လိုက်လာ၏ ။
“ သုံးကျပ်ခွဲပဲ ။ ရင်ပေါင်စာကို သုံးကျပ်က တစ်ပြားမှ မလျှော့ဘူး ၊ လိုချင်ယူ မလိုချင်နေ ”
ငါးသည်၏ ပြင်းထန်မာကျောသော အော်ဟစ်သံကို ခပ်ဝေးဝေးကပင် ကြားရသည် ။ ရွာ၏ ဓလေ့မှာ သည်အတိုင်းပင်ဖြစ်သည် ။ တစ်နေရာတည်းသို့ စုအုံလာကြကာ ပိုက်ဆံအဆင်သင့်ပါလျှင် ပေးပစ်ခဲ့ပြီး မပါလျှင်လည်း ငါးကို ချိန်ယူသွားပြီးမှ ငါးဖိုးငွေကို လာပေးလေ့ရှိ၏ ။ တချို့ကလည်း မကျီးဒန်လို ဘဝတူ အိမ်ရှင်မတွေ ထင်ပါ၏ ။ ရပ်၍သာ ကြည့်နေကြရသည် ။ မဝယ်နိုင် ။
“ ဒါကလေးတော့ အဆစ်ထည့်ပါတော် ”
မိန်းမကြီး တစ်ယောက်က ငါးသည်၏ ဗျပ်ခွက်ထဲမှ ငါးခပ်သင့်သင့်ကလေး နှစ်ကောင်ကို ကောက်ယူပြီး အဆစ်တောင်းလိုက်ရာ
“ မပေးဘူး မပေးဘူး ”
“ ဒါကလေးတော့ ပေးပါတော် ”
“ မပေးဘူး မလိုချင်ရင်ထားခဲ့ ”
ငါးဝယ်သူ မိန်းမကလည်း မပေးနိုင်ဘူးဆိုသည့် ကြားထဲမှပင် ငါးနှစ်ကောင်ကို သူ့တောင်းကလေး ထဲသို့ ဇွတ်အတင်းထည့်လိုက်၏ ။
“ မရဘူး ၊ မရဘူး ပြန်ထည့် ”
“ ဒါလေးတော့ ပေးပါ ညီမရယ် ”
မပေးနိုင်ဘူး ဆိုကာမှ ချွဲနေသောကြောင့် ငါးသည်က ငါးဝယ်၏ တောင်းထဲမှ ငါးနှစ်ကောင်ကို အတင်းလုယူပြီး ဗျပ်ခွက်ထဲသို့ ပြန်ထည့်လိုက်၏ ။ ငါးဝယ်က “ တစ်ကောင်တော့ ပေးပါညီမရယ် ” ဟု ပြောကာ တစ်ကောင် နှိုက်ယူပြန်သည် ။ “ မပေးဘူး မပေးဘူး ” ဟု ဆိုကာ ငါးသည်က ပြန်လုနေစဉ်
“ ငါးရံ့ဘယ်ဈေးလဲ ”
“ ငါးခူကကော ”
“ ဆန်နဲ့ မရောင်းဘူးလား ” ဟူသော အမေးများနှင့် ဝိုင်းဝိုင်းလည်လာပြန်သောကြောင့် ငါးသည်မက
“ ကဲ တော့်ကို မရောင်းတော့ဘူး ”
ငါးထည့်ထားသော တောင်းကလေးထဲမှ ငါးများကို ဗျပ်ခွက်ထဲသို့ သွန်ချလိုက်ပြီး တောင်းကို ပြန်ပေးလိုက်သည် ။
“ ငါးရံ့ ငါးကျပ် ၊ ငါးခူ ငါးကျပ်မတ်တင်း ၊ ငါးသန်းနု လေးကျပ် ”
ချိန်ခွင်ကို လက်တစ်ဖက်က မြှောက်ရင်း လုံချည်စကို လက်တစ်ဖက်က ဒူးကောက်ကွေးကြားသို့ ထိုးသွင်းလိုက်၏ ။
“ ဆန်နဲ့ကော ရောင်းသလား ”
“ ဘာဆန်လဲ ”
“ စံရွှေဒွန်းပေါ့ ” ( ငစိန်နှင့် တူသော ဆန်တစ်မျိုး )
“ ယူခဲ့လေ ၊ တော့်ဥစ္စာက ဒါလောက် ရွေးနေလို့ ဘယ်ဖြစ်ပါ့မလဲ ။ တော်ရုံသဖြင့် ရွေးရင် ခံနိုင်သေးတယ် ။ အခုတော့ တရားလွန်နေပြီ ”
ငါးသည်က တစ်ဖက်သို့ လှည့်ပြောလိုက်ရပြန်သည် ။
ဆန်နဲ့ လဲရောင်းသည်ဆိုသော စကားကြောင့် မကျီးဒန်၏ မျိုသိပ်ထားရသော ဆန္ဒမှာ ပွင့်ပေါက်သွား ၏ ။ မငွေသိန်းနှင့်အတူ ဗျပ်ခွက်နားသို့ တိုးကာ ခပ်လတ်လတ် ငါးရံ့တစ်ကောင်ကို ရွေးယူလိုက်ပြီး ချိန်ခွင်ထဲသို့ ထိုးထည့်ပေးလိုက်၏ ။
“ သုံးဆယ့်နှစ်ကျပ်ခွဲယုတ်သားရှိတယ် ။ အစိတ်သားဖိုးပဲထား ”
မကျီးဒန်က ငါးကို ဖက်ကလေးနှင့် ထုပ်ပြီး အိမ် ပြန်လာခဲ့သည် ။ ငါးလိုချင်သည့် ဆန္ဒကတော့ ပြည့် လေပြီ ။ ဆန်အိုးထဲမှာ တမြန်နေ့တုန်းကတော့ တစ်စိတ်လောက် ရှိသေးတာပဲဟူသော မှတ်ဉာဏ်ကောင်း ကလည်း ဦးနှောက်၏ တစ်နေရာမှာ ခုန်ပျံအန်ကျ လာသောကြောင့် နက်ဖြန်ခါမှပဲ ချေးငှားချက်တန် ချက်မယ် ဟူ၍ ဆုံးဖြတ်လိုက်သည် ။
“ မိန်းကလေးရေ ၊ ဟောဒီမှာ ငါးဝယ်ခဲ့တယ် ”
မီးဖိုအနီးတွင်ထိုင်လျက် ထမင်းအိုးတည်နေသော သမီးအား ငါးထုပ်ကို လှမ်းပေးပြီး ဆန်အိုးဘက်သို့ လျှောက်သွားကာ ဆန်အိုးကို ဖွင့်လိုက်၏ ။
“ ဟင် ”
ဆန်တစ်စေ့မျှ မရှိ ။
“ မိန်းကလေး ”
“ တော် ”
“ ဆန်ကလည်း ကုန်လွယ်လှချည့်လား ”
“ စောစောကပဲ ဒေါ်ကြီးအုန်းက နှစ်ပြည်ချေးသွားတယ် ”
ဆန်က မကျီးဒန်၏ တွက်ကိန်းနှင့် ညီတော့ ညီပါ ၏ ။ သို့ရာတွင် ချေးသူငှားသူ ပေါ်လာသောကြောင့် မရှိ ဖြစ်နေရသည် ။ ပိုက်ဆံကလည်း ငါးမူးသာ ရှိ၏ ။ တဘက်ကလေးကို ခေါင်းပေါ်တင်ပြီး ရွာတောင်ပိုင်းသို့ လျှောက်ခဲ့သည် ။ ငါးသည်ထံတွင် ငါးဝယ်များကား အုံနေမြဲရှိသေး၏ ။ မကျီးဒန်က သည်လူစုကို ဖြတ်ကျော်ပြီး တောင်ပိုင်းသို့ ခြေကုန်သုတ်နေသည် ။
“ စိန်ရင်ရေ ၊ ဆန်နှစ်ပြည်လောက် ချေးစမ်းပါဟယ် ။ သန်ဘက်ခါနေ့လယ်ကို ပြန်ပေးပါမယ် ”
“ မရှိပါဘူး မကျီးဒန်ရယ် ၊ ညစာတောင်မှ မမြတို့ ဆီက ချေးရတယ် ”
ရွာ၏တောင်ဖျားဆုံးအိမ်မှာ စိန်ရင်တို့ အိမ်ဖြစ်သည် ။ မကျီးဒန်မှာ အိမ်တန်းများကို ကြည့်ကာ ဖြတ်လျှောက်လာပြီး
“ အင်း သူတို့ အိမ်လည်း ရှိမှာ မဟုတ်ပါဘူးလေ ”
နောက်တစ်အိမ် ကျော်လိုက်ပြန်၏ ။
“ မယ်မှုံတို့ကလည်း ဆန်ကွဲတောင်မှ အလျဉ်မီအောင် စားနိုင်ကြတာ မဟုတ်ပါဘူး ”
နောက်တစ်အိမ် ကျော်လိုက်ပြန်သည် ။
“ အစ်မဝိုင်းရေ ၊ ဆန်နှစ်ပြည်လောက် ချေးစမ်းပါတော် ။ သန်ဘက်ခါနေ့လယ်ကျရင် ဆက်ဆက်ပြန်ပေးပါ့မယ် ”
ဒေါ်ဝိုင်းမှာ ကိုယ်ပိုင်လယ်ကလေး ဆယ်ဧက ခန့်ရှိသည့် စားနိုင်သောက်နိုင် လူတန်းစားဖြစ်သည် ။ မြို့မှ ငါးပိ ၊ ငါးခြောက် ၊ ကြက်သွန် ၊ ဆီ ၊ ဆားများကိုလည်း တစ်ဆင့်တင်၍ ရောင်းချသည် ။
“ တို့က ဗျပ်ဆန်စားတာ အေရဲ့ ၊ ညည်းတို့က ဗျပ်ဆန်စားလို့လား ”
မကျီးဒန်မှာ ငိုင်ကျသွား၏ ။ တစ်ရွာလုံးမှာ သည် တစ်အိမ်သာလျှင် အားထားစရာရှိ၏ ။ သည်အိမ်ကျပြန်တော့လည်း အဆင်မပြေမှုနှင့် တိုးနေရပြန်လေပြီ ။ ဟယ် တတ်နိုင်ပါဘူး ။ နောင်ခါမှ ရောက်ရားပေါ့ ။
“ ဒါဖြင့်လည်း ရောင်းပါ အစ်မဝိုင်းရယ် ”
“ မများပါဘူးတော် ။ ရောင်းပါ ၊ ရှိခိုးပါရဲ့ ”
“ ဟယ် မရောင်းပါဘူးလို့ဆိုနေ ”
“ ဟင့်အင်း ၊ စားတဲ့အထဲက မရောင်းပါဘူးအေ ။ ဒီ့ပြင်ဟာတွေ ရောင်းပေမယ့် ဆန်ကို မရောင်းတာ ကြည့်ပါလား ။ တော်တော်ကြာပြီ ။ တောင်းက မကိုက်ပြန်ဘူး ၊ နို့ဆီဘူးက ပိန်သလေးနဲ့ ၊ စကားများလွန်းလို့ ”
ကိုယ့်ထက် ချောင်လည်သူကို ကျပ်တည်းသူက ကြောက်ရသော တောဓလေ့မို့ မကျီးဒန်မှာ အသာကလေး လှည့်ထွက်ခဲ့ရှာသည် ။ နောက်တစ်အိမ်မှာလည်း ရှိတော့ရှိပါ၏ ။ တစ်ပြည်ပင် မပြည့်သောကြောင့် မယူခဲ့နိုင် ။ အနည်းဆုံး ဆန်တစ်ပြည်ရှိလျှင် နတ်ကိုးထားသော ပိုက်ဆံငါးမူးနှင့် ဖက်ပေးရလျှင်ဖြစ်၏ ။ ယခုမူ ဆန်တစ်ပြည် ပြည့်အောင် မရှိသောအိမ်နှင့် လုံးဝမရှိသော အိမ်များကိုသာ တိုးနေရ၏ ။
“ ကဲ ငါးဖိုးနော် ၊ ငါးဖိုး ။ ငါးဖိုးကလေးများ ပေးလှည့်ကြပါဦးတော်တို့ ”
ငါးသည်အနားမှ တစ်ဖန် ထပ်လျှောက်ရသော အခါတွင် ငါးသည်၏ အပါးတွင် လူမရှိတော့ပြီ ။ ငါးသည်ကသာ ကျန်နေသေးသော ငါးဖိုးများကို လာရောက်ပေးဆပ်လှည့်ကြရန် အော်ဟစ်နေခြင်းဖြစ်သည် ။ အစဉ်အလာကလည်း ဒီလိုအော်တောင်းမှ ကပျာကယာ ပြေးထွက်လာတတ်ကြ၏ ။
“ ကဲ ငါးဖိုး ပေးလှည့်ကြပါ ။ ငါးဖိုး ”
မကျီးဒန်မှာ တစ်အိမ်ဝင် တစ်အိမ်ထွက်ဖြင့် ဒူးဆတ်ခေါက်လိုက်နေပြီဖြစ်သော်လည်း ဆန်တစ်ပြည်ပင် ချေးငှား၍ မရချေ ။ မော၍လည်း လာသည် ။ စိတ်အားငယ် ဝမ်းနည်းခြင်းကပါ ရောမွှေလာပြန်သဖြင့် ကတုန်ကယင်ကြီး ဖြစ်လာ၏ ။ စိတ်ကို ချိုးနှိမ်၍ အိမ်ဘက်သို့ ဦးလှည့်မိသည် ။
“ ဟယ် ဒါလောက် မရှိလှတာကို မစားတော့ပါဘူး ။ သူလည်းမစားရ နေပါစေတော့ ၊ ပြန်ပေးပါတော့မယ် ”
မကျီးဒန်မှာ တဲအတွင်းသို့ ရှေးရှုလိုက်ရာ မွှေးကြိုင်သောငါးဟင်းနံ့က ပျံ့ထုံလှစွာ ဆီးကြိုလိုက်လေ၏ ။ ဟင်းချက်ပြီးနေပြီဖြစ်သဖြင့် ဘာမျှ မတတ်နိုင်တော့ပါ ။ အိပ်ရာကွပ်ပျစ်ဘေးတွင် ရပ်လျက် ဘုရားစင်ကို မော့ကြည့်မိသည် ။
“ သူများရဲ့ကြွေး ငါးမတ်ကို အခု မှောင်ကြီး မှောင်တဲ့အထိ လာမပေးကြသေးဘူးလားဟင် ။ နင်တို့ လင်စာ သားစာအတွက် သံသရာကို ယူသွားကြတော့ မလို့လား ”
ငါးဖိုးကို စုံစေ့အောင် လာမပေးကြသောကြောင့် ငါးသည်၏ ရန်ထောင်သံသည် မကျီးဒန်၏ နားတွင်းသို့ ပြေးဝင်လာ၏ ။
“ မသထာရေစာကို လိမ်လည်လှည့်ဖြားပြီး ငါ မသိအောင် ခိုးသွားကြတဲ့ ဟာတွေ ။ ဆို့ကြဟဲ့ ။ အပင်း အတောင့်ကြီး ဆို့ကြ ။ ငါ့မှာ ဆုံးရှုံးသလို နင်တို့ မဆုံးရှုံးကြပါစေနဲ့ ။ ငါမျက်ရည်ကျသလို နင်တို့ မကျပါစေနဲ့ ။ ငါ့ပိုက်ဆံကို မပေးတဲ့ ငါးကလေးနဲ့ နင်တို့ လင်ကို မျက်နှာလုပ်ပြီး ပျော်နိုင်ကြပါစေ ”
မကျီးဒန် နားတွင်းသို့ အသံများက တစ်လုံးပြီး တစ်လုံး ပြေးဝင်လာသည် ။ ရင်ထဲတွင် စူးရှနာကျင်လှ၏ ။ စကားလုံးတိုင်းသည် မကျီးဒန်၏ အသည်းကို ဆွဲဖဲ့ပစ်နေသည်နှင့် တူညီပေသည် ။
‘ ငါ မျက်ရည်ကျသလို နင်တို့ မကျပါစေနဲ့ ’ ဆိုတာဟာဖြင့် ‘ နင်တို့မှာ ရှိုက်သံမစဲ ငိုပွဲဆင်ကြရပါစေ ’ ဟူ၍ ကျိန်ဆဲခြင်းနှင့် အတူတူပင် ဖြစ်လေ၏ ။ ‘ ငါ့မှာ ဆုံးရှုံးရသလို နင်တို့မှာ မဆုံးရှုံးကြပါစေနဲ့ ’ ဟူသော စကားကလည်း ‘ ကုန်းကောက်စရာမရှိအောင် မွဲကြပါ စေ ’ ဟု မဆိုသော်လည်း မကျီးဒန်အား လက်ညှိုးထိုး၍ ကျိန်ဆဲနေသည်နှင့် တူညီလှသည် ။
“ စားကြဟဲ့ ၊ စားကြဟဲ့ ။ ငါရဲ့ မသထာရေစာကို စားပြီး နင်တို့မှာ ဝဝဖီးဖီးကြီး ဖြစ်လာပါလိမ့်မယ် ။ သံသရာကျမှ နင်တို့ ပါးကို နင်းဆုပ်ပြီး ခိုင်းလိုက်မဟဲ့ ”
“ ဒီငါးကို စားချင်မိလို့ ဒီလို အကျိန်ဆဲခံရတယ် ။
သူ့ငါးကို ချက်ချင်း ပြန်ပေးလိုက်မိရင် အကောင်းသား ။ ဟယ် ဆဲတော့ ၊ ဆဲတော့ ”
ပြန်ပေး၍ မဖြစ်သောကြောင့် ပြန်မပေးနိုင်သော်လည်း ငါးသည်၏ ဆဲဆိုသံကို မကြားရခင်ကတည်းက စိတ်မကောင်း ယခုမူ ဆဲသံ ကျိန်သံမျိုးစုံတို့သည် လှံဖျားအသွင်ဖြင့် မကျီးဒန်၏ အသည်းစပ်သို့ ထိုးမွှေနေလေပြီ ။
“ စားကြဟဲ့ ။ သွေးစိမ်းသွေးနက် ပွက်ပွက်အန်ပြီး သေပါစေ ၊ မြွေပွေးမြွေဟောက်ကိုက်လို့ သေပါစေတော် ”
မကျီးဒန်မှာ မကြားဝံ့တော့ပြီ ။ နားကို ကျပ်အောင်ပိတ်ပြီး ကွပ်ပျစ်ပေါ်သို့ ပစ်လှဲချလိုက်သည် ။ ထဘီ စွန်တောင်ဆွဲပြီး ကုန်း၍ ကုန်း၍ ရန်တွေ့နေ သော ငါးသည်၏ မျက်နှာဆိုးကြီးကိုလည်း မြင်နေ၏ ။
“ သွေးစိမ်း သွေးနက် ပွက်ပွက်အန်သေပါစေတဲ့ ။ ဟင် ဟင် ငါလော်မာလို့ ၊ ငါလော်မာလို့ ”
မကျီးဒန်၏ မျက်လုံးအိမ်အတွင်းမှ မျက်ရည်ပေါက်ကြီးများ လိမ့်ဆင်းလာသည် ။
“ မြွေပွေးမြွေဟောက် ကိုက်ပါစေတဲ့ ။ ငါ့ကြောင့် ၊ ငါ့ကြောင့် ငါ့သမီးကလေးကိုများ သွားပြီး ထိနေမလားဟဲ့ ။ ဟင် ကိုဆေးရိုးလည်း ပြန်မလာသေးပါပဲလား ။ ဘုရား ၊ ဘုရား ။ ဘုရားကိုယ်တော်မြတ်ကြီး ကယ်တော်မူပါဘုရား ”
မကျီးဒန်၏ ရင်တွင်းမှ နာကျင်ပူပြင်းသံကြီးက တိုးတိုးမျှင်းမျှင်းကလေးမျှ ထွက်ပေါ်လာ၏ ။ ဘယ်နံ ရောကာလမှ သည်လို ကြောက်မက်ဖွယ် ကျိန်ဆဲခြင်းမျိုးကို မခံရစေဖူးခဲ့ ။ ပြန်လှည့်၍ တွေးလေလေ ရင်ထဲမှာ နင့်၍ နင့်၍ လာရ၏ ။ ဘယ်တော့မျှ သည်လို မလုပ်ခဲ့ပါဖူးပါဘဲလျက်နှင့် ယခုမှ လုပ်မိခြင်းကိုလည်း နောင်တရနေတော့သည် ။
“ မိန်းကလေး ၊ ကျီးဒန်ကောဟဲ့ ”
“ အိပ်နေတယ်အဖေ ”
“ ဟယ် အချိန်မရှိမှ အိပ်နေလို့ ဖျားနာနေတော့မှာပဲ ”
ကိုဆေးရိုးက မကျီးဒန်ရှိရာ ကွပ်ပျစ်ဆီသို့ လျှောက်လာကာ
“ ဟဲ့ ကျီးဒန် ၊ ဟဲ့ ကျီးဒန် ၊ ကျီးဒန် ”
“ တော် ”
မကျီးဒန်၏ အသံက တိမ်ဝင်နေ၏ ။
“ ထလေ ထမင်းစားရအောင် ”
“ မဆာသေးဘူးတော် ၊ စားနှင့်ကြ ”
သည်ငါးဟင်းကို မမြင်ချင် ။ သည်ငါးဟင်းသည် မကျီးဒန်အား လက်ညှိုးထိုးပြီး ကျိန်ဆဲနေသည် ထင်ရ၏ ။ သည်ငါးဟင်းကို မြင်လျှင် မကျီးဒန်မှာ အော်၍ ငိုလိုက်မိမည်ပင် ဖြစ်သည် ။ စားလိုက်ရ မျိုလိုက်ရမည်ဆိုလျှင် အဆိပ်တုံးကို မျိုလိုက်ရသလို ရှိချေတော့မည် ။ သို့သော် ကိုဆေးရိုး ကတော့ ခေါင်း မျှပင် မဖော်နိုင်အောင် ခံတွင်းတွေ့နေရှာ၏ ။
“ အင်း ကောင်းပါ့ ၊ တယ်ကောင်းပါလားဟေ့ ၊ ငါးဟင်းများ မစားရတာလည်း ကြာပါပြီဟာ ၊ ကောင်းလိုက်တဲ့ ဖြစ်ခြင်း ”
သည်အသံသည် မကျီးဒန်၏ ရင်ကို သံဖနောင့်ဖြင့် ဖိနင်းခံလိုက်ရသကဲ့သို့ စူးအောင့်နာကျင်စေသည် ။ ရင်ထဲက နင့်သွား၏ ။
“ သူများရဲ့ ကျိန်စာဆဲစာ အပင်းလုံးကိုမှ အရသာ တွေ့ရသလား ကိုဆေးရိုးရဲ့ ”
မကျီးဒန်မှာ မြုံမထားနိုင်တော့ဘဲ ပွင့်အန်လာကာ ဟစ်၍ ငိုချလိုက်ရှာသည် ။
▢ ဆင်ဖြူကျွန်းအောင်သိန်း
📖 ကိုဆေးရိုး ပေါင်းချုပ်